Rối loạn lipid máu (mỡ máu cao) là tình trạng bất thường của các chỉ số chất béo trong cơ thể, xảy ra khi chỉ số cholesterol xấu (LDL) hoặc triglyceride tăng cao, hoặc chỉ số cholesterol tốt (HDL) bị hạ thấp. Bên cạnh yếu tố di truyền, lối sống và chế độ ăn uống không khoa học là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến căn bệnh này. Việc tuân thủ một chế độ dinh dưỡng nghiêm ngặt không chỉ giúp kiểm soát các chỉ số mỡ máu mà còn là giải pháp cốt lõi để ngăn ngừa các biến chứng tim mạch nguy hiểm như xơ vữa động mạch, nhồi máu cơ tim và đột quỵ.
Xem thêm tại: https://www.acare.abbott.vn/benh-nhan-roi-loan-lipid-mau-nen-an-gi/
Các nguyên tắc cốt lõi trong chế độ ăn
Để cải thiện tình trạng bệnh, người mắc rối loạn lipid máu cần nắm vững các nguyên tắc vàng sau:
Giảm chất béo và cholesterol: Cắt giảm lượng chất béo nạp vào chỉ còn chiếm 15% – 20% tổng năng lượng hàng ngày (so với 22% – 25% ở người bình thường). Đồng thời, giới hạn lượng cholesterol tiêu thụ dưới 300mg/ngày.
Tăng chất xơ và chất chống oxy hóa: Ưu tiên thực phẩm giàu chất xơ hòa tan để làm chậm quá trình hấp thụ lipid vào máu. Bổ sung các loại rau củ quả màu đỏ hoặc xanh đậm chứa nhiều vitamin A, C, E và kẽm.
Uống đủ nước và thay đổi cách chế biến: Duy trì uống 40ml nước/kg thể trọng mỗi ngày. Khi nấu ăn, nên ưu tiên phương pháp hấp, luộc thay vì chiên rán; nên lọc bỏ mỡ, sụn và da của các loại thịt.
Người bị rối loạn lipid máu nên ăn gì?
Thực đơn hàng ngày của người bệnh nên được làm phong phú bởi các thực phẩm có lợi cho việc làm sạch lòng mạch và hạ mỡ máu tự nhiên:
Rau củ và trái cây tươi: Các loại quả mọng, lê, cam, táo, súp lơ, bông cải xanh, và rau lá xanh đậm là nguồn cung cấp chất xơ và flavonoid tuyệt vời giúp loại bỏ mảng bám thành mạch. Đặc biệt, táo chứa nhiều pectin giúp giảm hấp thu cholesterol, còn giá đỗ xanh hỗ trợ đào thải axit mật rất tốt.
Thực phẩm giàu Omega-3 và thịt nạc: Tăng cường các loại cá béo (cá hồi, cá ngừ, cá thu) và hạt chứa dầu (óc chó, hạt chia, hạt lanh). Nên thay thế thịt đỏ bằng thịt trắng như ức gà, gà tây không da hoặc thịt thăn lợn nạc.
Các loại gia vị, thảo mộc bổ trợ: Kiwi giúp ngăn ngừa cục máu đông; hành tây hỗ trợ giảm độ nhớt của máu; tỏi và rong biển góp phần làm hạ cholesterol toàn phần và triglyceride; mướp đắng hỗ trợ tăng sức đề kháng và hạ mỡ máu. Các loại nấm như nấm hương, mộc nhĩ cũng mang lại hiệu quả tương tự.
Bệnh nhân rối loạn lipid máu cần kiêng gì?
Để bảo vệ hệ mạch máu, người bệnh cần tuyệt đối tránh xa các nhóm thực phẩm độc hại sau:
Thực phẩm giàu cholesterol xấu và chất béo chuyển hóa: Cắt bỏ hoàn toàn đồ chiên rán nhiều dầu mỡ, thức ăn nhanh, thịt chế biến sẵn (xúc xích, thịt xông khói) và phủ tạng động vật. Tránh xa các món ăn vặt đóng gói, bơ thực vật và pizza đông lạnh.
Đường và đồ ngọt: Hạn chế các loại bánh quy, kem, kẹo ngọt và nước ngọt. Việc tiêu thụ quá nhiều đường dễ dẫn đến tăng cân, tiểu đường và làm trầm trọng hơn chỉ số lipid máu.
Đồ uống có cồn và thuốc lá: Rượu bia làm tăng mạnh triglyceride, tăng nguy cơ viêm tụy cấp. Đặc biệt, khói thuốc lá chứa hợp chất acrolein làm suy giảm HDL, tăng LDL, làm máu đặc hơn và phá hủy thành mạch, khiến nguy cơ đột quỵ tăng gấp đôi.
Bên cạnh việc ăn uống đúng cách, thời điểm ăn cũng rất quan trọng: nên ăn nhiều vào ban ngày, tránh ăn muộn vào ban đêm và không được bỏ bữa sáng. Nếu việc điều chỉnh chế độ ăn uống và duy trì vận động thể chất để giảm cân sau một thời gian không đạt hiệu quả như mong đợi, người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị bằng thuốc theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.
#roiloanlipidmau #mommaucao #dinhduonglanhmanh #chudongphongbenh #abbottvietnam
