Máu là dịch lỏng trong cơ thể. Máu có vai trò quan trọng duy trì sức khỏe em bé. Nếu thiếu máu, cơ thể trẻ sẽ xảy ra nhiều sự cố ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày, thể lực và trí tuệ trẻ. Làm cách nào phát hiện bé yêu nhà bạn có đang bị thiếu máu hay không?



Ảnh minh họa (Internet)



Tai hại của thiếu máu trẻ em



Máu vốn là hệ thống cơ quan vận chuyển chất dinh dưỡng và oxy cho cơ thể. Thiếu máu, bé sẽ thiếu hẳn nguồn vận chuyển, cơ thể trẻ luôn rơi vào trạng thái yếu, mệt, hụt hơi. Tùy thuộc vào lượng máu thiếu nhiều hay thiếu ít mà người ta phân ra các mức độ nặng nhẹ khác nhau. Tùy thuộc vào mức độ nặng nhẹ của bệnh mà sự tai hại thể hiện trên cơ thể trẻ sẽ diễn ra đến đâu. Cụ thể, thiếu máu gây ra một số tai hại sau.


Bé sẽ giảm khả năng tư duy, học hành và chịu thua thiệt chúng bạn về thành tích học tập. Sự cố này thể hiện rõ với các trẻ đi lớp (3 tuổi trở lên), bắt đầu đến trường (6 tuổi trở lên). Bé hầu như rất khó tập trung, khó khăn trong tư duy và tiếp nhận kiến thức. Khả năng sáng tạo ngây thơ của trẻ cũng biến mất thay vào đó là sự trì trệ, ngủ gục hoặc mệt mỏi. Khả năng thuộc các con số, con chữ hoặc thuộc các bài học trên lớp bị giảm sút. Nguyên nhân là do thiếu máu cung cấp lên não nên não bộ trở nên chập chạp.


Bé sa sút về thể lực. Lý ra ở độ tuổi các bé, thả ra là chạy, thả ra là chơi, thả ra là chui rúc trốn tìm. Nhưng với em bé thiếu máu, dù bạn có thả ra, bé chỉ muốn ngồi và ngại chạy đi chơi. Lý do: thiếu máu cung cấp cho hệ thống cơ nên khả năng vận động bị sụt giảm.


Chậm lớn, nhẹ cân và còi cọc. Cơ thể muốn phát triển chiều cao cần có đủ can xi, protein, chất béo, vitamin và các loại muối khoáng. Tất nhiên cần có đủ oxy để đốt cháy các chất. Thiếu máu làm cho các nguyên liệu đầu vào ở trên bị thiếu dẫn tới cân nặng của bé luôn nhẹ hơn bạn cùng trang lứa, chiều cao sẽ thấp hơn và bé như cọc lại, không phổng phao, cao lớn.


Hay ốm vặt. Thiếu máu làm giảm sức đề kháng chung của cơ thể, đặc biệt là khả năng miễn dịch hệ hô hấp, hệ tiêu hóa, hệ da. Vì thế bé hay bị các bệnh ốm lặt vặt như nhiễm khuẩn hô hấp (hay ho, chảy mũi, viêm họng), nhiễm khuẩn tiêu hóa (hay tiêu chảy, sống phân), nhiễm khuẩn da (hay nổi nốt trên da).


Trong trường hợp cấp tính, thiếu máu mức độ nặng, xảy ra nhanh có thể an nguy tới tính mạng của trẻ. Bố mẹ cần hết sức theo dõi các trường hợp nặng như thế này.


Vậy có cách nào nhận biết được thiếu máu tại gia đình hay không?



Mách nước nhận biết



Bạn có thể sớm nhận ra tình trạng thiếu máu của bé dựa vào một số chiêu thức sau:


1. Quan sát da. Bình thường da của bé phải hồng hào, căng mọng. Nhất là 2 má, môi và bàn tay. Vì em bé vốn là cơ thể đang phát triển. Nếu bé bị thiếu máu, da của bé sẽ xanh hơn, bàn tay không còn hồng, má không còn hồng.


2. Quan sát mặt trong mi mắt dưới. Bình thường, mặt trong mi mắt dưới sẽ phải đỏ rực, các mạch máu rất phong phú. Nhưng ở các em bé thiếu máu, các mạch máu ít hơn, màu sắc của mặt trong mi cũng giảm đỏ, chỉ hơi nhàn nhạt. Quan sát mặt trong mi khi bạn quan sát da thấy nghi ngờ nhưng không dám chắc.


3. Quan sát lưỡi. Khi bạn nhìn da, mắt không rõ và cảm thấy còn lo ngại. Bạn cần di chuyển đến lưỡi. Lưỡi của em bé phải sạch, gai lưỡi rõ, màu đỏ hồng hào và tuyệt đối không có hằn các vết của răng lên lưỡi. Nếu lưỡi của bé nhạt màu, gai lưỡi mờ mờ và thấy nhiều vết hằn của răng lên lưỡi thì khả năng cao bé bị thiếu máu.


4. Quan sát hành động. Bé bình thường phải ham chơi, hạm đùa, ham chạy nhảy. Nhưng bé thiếu máu thì tóc tai bù xù, mắt buồn ủ dột, chỉ thấy ngồi 1 chỗ và ít chơi vui.


5. Rối loạn chức năng hô hấp và tim mạch. Triệu chứng này chỉ rõ khi bé bị thiếu máu mức độ vừa và kéo dài. Dài là bao nhiêu thì tùy thuộc vào từng cơ thể trẻ. Nhưng thường phải từ 1 tháng trở da. Khi đó bé sẽ có nhịp tim kiểu hồi hộp, nhịp thở ngắn, nông, nhanh.


Một số em bé khác có thể có triệu chứng vàng da, vàng mắt, gan to, lách to. Nhưng đây là những triệu chứng không thường xuyên, khó phát hiện bởi những người không có chuyên môn và khó theo dõi tại nhà.


Ngay khi bạn phát hiện ra 3/5 dấu hiệu trên, bạn cần cho bé đi khám bác sỹ, xét nghiệm tối thiểu 3 loại xét nghiệm: xét nghiệm công thức máu (còn gọi là xét nghiệm huyết học toàn bộ), xét nghiệm nồng độ sắt, xét nghiệm protein-albumin máu, bạn sẽ có chẩn đoán chính xác bé có bị thiếu máu không, thiếu máu mức độ nặng hay nhẹ và thiếu máu loại nào.


BS. Yên Lâm Phúc



8 triệu chứng báo hiệu những căn bệnh nguy hiểm ở bé


7 điều cực kỳ quan trọng mà trẻ em nên được phép làm, để lớn lên thành người hạnh phúc


Các mẹ phải kiểm tra ngay bình sữa của con sau khi đọc xong bài này