Người mang nhóm máu O

ND - Năm 2009 đánh dấu 15 năm phát triển phong trào hiến máu tình nguyện (HMTN). HMTN trở thành một phong trào mang tính nhân đạo sâu sắc, thu hút đông đảo người dân tham gia. Tuy nhiên, lượng máu thu gom được mới đáp ứng được 40% nhu cầu điều trị cho người bệnh.

Ngày toàn dân HMTN năm nay có chủ đề "máu cứu người - xin đừng thờ ơ" nhằm tiếp tục vận động, khuyến khích sự quan tâm, vào cuộc của các cơ quan, đơn vị và cả cộng đồng đối với sự sống của người bệnh đang cần máu.ÐIỀU đáng mừng, sau 15 năm triển khai, nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của việc tham gia HMTN, của nguồn máu an toàn đối với sức khỏe của người bệnh cần truyền máu ngày càng tăng. Ðến nay, 63/63 tỉnh, thành phố đã có Ban chỉ đạo HMTN, nhiều nơi đã có ban chỉ đạo cấp quận, huyện. Sự ra đời của ban chỉ đạo đã khẳng định sự phát triển mạnh mẽ và có vai trò quan trọng của hoạt động HMTN. Ngoài ra, nhiều mô hình tốt trong việc tổ chức lực lượng tình nguyện viên HMTN như: Hội thanh niên tình nguyện vận động hiến máu nhân đạo, các câu lạc bộ (CLB) HMTN, CLB tuổi hồng 18, CLB 25, CLB hiến máu dự bị, CLB nhóm máu hiếm... của Hà Nội, Huế, TP Hồ Chí Minh, Ðà Nẵng, Vĩnh Phúc... được tổ chức và hoạt động rất hiệu quả. Cũng từ phong trào đó, nhiều hoạt động sáng tạo và hiệu quả cho phong trào HMTN như: Lễ hội xuân hồng, những ngày hiến máu kỷ lục, ngày chủ nhật đỏ, hành trình trái tim Việt Nam... được tổ chức, ghi nhận nghĩa cử cao đẹp- hiến máu cứu người.

Ði liền với sự lớn mạnh của phong trào thì lượng máu thu gom được ngày càng tăng. Theo thống kê của Văn phòng Ban chỉ đạo quốc gia vận động HMTN, năm 2008 vừa qua, cả nước đã thu gom được 564.817 đơn vị máu, trong đó người HMTN chiếm khoảng 73%, người hiến máu nhận tiền chiếm 20%, số còn lại là người nhà cho và cho máu tự thân. Ðồng thời, tiến trình tập trung hóa ngân hàng máu với việc hiện đại hóa trang thiết bị phục vụ thu gom, sàng lọc, sản xuất chế phẩm máu, bảo quản và phân phối máu đã góp phần nâng cao chất lượng an toàn truyền máu. Từ năm 1997, 100% số đơn vị máu thu gom được được sàng lọc HIV, viêm gan B, viêm gan C, giang mai và sốt rét... tỷ lệ truyền máu từng phần tại nhiều tỉnh, thành phố đạt hơn 90%.

Tuy nhiên, phong trào HMTN hiện nay vẫn gặp nhiều khó khăn, lượng máu thu được mới đáp ứng 40% nhu cầu điều trị. Tình trạng thiếu máu vẫn xảy ra thường xuyên, nhất là vào các tháng hè (từ tháng 5 đến tháng 9) và Tết Nguyên đán hằng năm (từ tháng Chạp đến hết tháng Giêng). Hiện tượng này lặp đi, lặp lại làm ảnh hưởng công tác chữa bệnh, gây thiệt thòi lớn cho người bệnh và tạo dư luận không tích cực trong xã hội. Nguyên nhân chính là lực lượng hiến máu chủ yếu là học sinh, sinh viên (chiếm hơn 70% số người hiến máu) trong dịp này thường nghỉ ôn bài, thi, nghỉ hè, Tết, tham gia lễ hội, đi du lịch... trong khi đó, nhiều đối tượng khác còn đang thờ ơ với phong trào HMTN.

Máu và các chế phẩm từ máu là một loại thuốc đặc biệt, chỉ có thể lấy được từ người. Hằng ngày, vẫn còn nhiều người bệnh cần truyền máu và được cứu chữa nhờ truyền máu, chế phẩm từ máu. Chính vì vậy, để đáp ứng nhu cầu về máu và các chế phẩm máu thì chỉ có thông qua hiến máu nhân đạo. Ngày toàn dân HMTN năm nay có chủ đề "Máu cứu người - xin đừng thờ ơ", nhằm tiếp tục vận động, khuyến khích sự quan tâm, vào cuộc của các cơ quan, đơn vị và cộng đồng cũng như nhấn mạnh vào trách nhiệm chung của cộng đồng đối với sự sống của người bệnh cần máu. PGS, TS Nguyễn Anh Trí, Viện trưởng Huyết học và truyền máu T.Ư cho biết: Năm nay, hoạt động HMTN tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng đa dạng hóa đối tượng, phân đoạn đơn vị tổ chức hiến máu theo từng thời điểm cụ thể.

Một hướng ưu tiên mới của phong trào HMTN thời gian tới là xây dựng lực lượng hiến máu dự bị thực chất và hiệu quả (trước đây đã có hàng chục nghìn người đăng ký là người hiến máu dự bị nhưng khi huy động chỉ có khoảng 20% có thể hiến máu). Ðây là những người có đủ sức khỏe, đăng ký hiến máu một cách tự nguyện, sẵn sàng tham gia bất cứ lúc nào người bệnh cần. Ðội ngũ những người hiến máu dự bị sẽ tạo ra được một ngân hàng máu sống cho chính địa phương, đơn vị đó có thể huy động trong trường hợp cần truyền máu khẩn cấp khi xảy ra tai nạn, thảm họa cần truyền máu với số lượng lớn. Bên cạnh đó cũng tăng cường vận động hiến máu từng phần (trước đây mới tập trung ở người cho máu lấy tiền và người thân cho máu). Thu gom máu từng phần mang lại lợi ích lớn cho người bệnh, đó là số lượng từng loại thành phần máu (hồng cầu, tiểu cầu, huyết tương) được tăng lên đáng kể, nhờ vậy chất lượng máu, chất lượng mỗi lần truyền tăng lên, trong khi tai biến do bất đồng miễn dịch giữa người cho và người nhận máu và khả năng lây nhiễm các bệnh lây truyền qua đường truyền máu giảm rõ rệt. Phát huy kết quả đã đạt được, những ngày hiến máu đặc biệt sẽ tiếp tục được duy trì, như: Lễ hội xuân hồng, Ngày hội hiến máu... phù hợp thời điểm, điều kiện của từng địa phương, đơn vị. Trong đó ưu tiên tổ chức vào những lúc các ngân hàng máu đang khan hiếm máu; các bệnh viện đang rất cần máu; đó là những dịp không thuận lợi để huy động được nhiều người hiến máu. Chính các yếu tố đặc biệt đó làm nên sự khác biệt, giúp cải thiện được tình trạng khan hiếm máu trầm trọng và có thể tạo cú huých, đột phá cho phong trào hiến máu tại các địa phương.

Phong trào hiến máu nhân đạo thật sự phát triển bền vững khi các hoạt động hiến máu không chỉ diễn ra vào dịp Ngày toàn dân HMTN. Có như vậy, mục tiêu đặt ra trong năm 2009 (thu gom được 610 nghìn đơn vị máu, tỷ lệ người hiến máu tự nguyện đạt 75% và 0,7% số dân tham gia hiến máu) và đến năm 2015 và 2020 mới thể đạt được. Khi đó nhiều người bệnh được cứu sống nhờ được truyền máu.