🌱
Câu chuyện của chị Phương và bé Mỡ
Chị Phương buồn rầu kể về bé Mỡ:
“Con em 2 tuổi, hiểu những gì người lớn nói nhưng mãi không bật nói được. Em thấy lo lắng quá. Được một người quen giới thiệu, em cho bé học kích hoạt. Đến nay bé đã học được 3 tháng và có nhiều tiến bộ.
Bé hiểu biết nhiều hơn, linh hoạt hơn, hiểu và giải quyết được những yêu cầu vừa sức của người lớn. Bé đã bật được một vài âm như ‘ba ba’, ‘dạ’, ‘bà bà’ khá rõ.
Bé cũng nói được những chuỗi âm dài, nhưng phần lớn còn luyến thoắng, chưa rõ âm. Vậy tình trạng này có đáng lo không? Mong chuyên gia giải thích giúp em.”
👩🏫 CHUYÊN GIA TRẢ LỜI
Qua những gì chị Phương mô tả, bé Mỡ có nhiều biểu hiện phù hợp với nhóm trẻ chậm nói đơn thuần.
Ở nhóm trẻ này, có những bé phải đến khoảng 3 tuổi mới bắt đầu nói được nhiều và sử dụng lời nói rõ ràng hơn. Vì vậy, cha mẹ không nên quá hoang mang chỉ vì hiện tại con chưa nói được nhiều từ.
Điều đáng mừng ở Mỡ là sau 3 tháng học kích hoạt, theo mô tả của mẹ, bé có sự tiến bộ rõ rệt về nhận thức và hiểu biết.
Bé hiểu được nhiều hơn, linh hoạt hơn, có thể hiểu và giải quyết những yêu cầu vừa sức của người lớn. Đặc biệt, bé đã bắt đầu bật được một số âm khá rõ như “ba ba”, “dạ”, “bà bà”, đồng thời tạo ra những chuỗi âm thanh dài để giao tiếp.
Vậy tại sao bé chỉ bật được một vài từ rõ âm, còn phần lớn lại giao tiếp bằng những chuỗi âm chưa rõ?
Chúng ta có thể hiểu đơn giản như thế này:
Trước đây, khả năng bật âm của bé còn khó khăn. Vì vậy, dù bé tiếp nhận được thông tin, bé chưa thể dùng lời nói để thể hiện đầy đủ những gì mình muốn.
Sau một thời gian học, lượng thông tin bé tiếp nhận được nhiều hơn, khả năng hiểu biết và nhu cầu giao tiếp của bé cũng tăng lên.
Bé muốn nói, muốn thể hiện điều mình biết, muốn phản hồi với người lớn nhiều hơn.
Nhưng lúc này xuất hiện một sự chênh lệch giữa tốc độ tiếp nhận thông tin và khả năng bật âm.
Nói một cách dễ hiểu:
👉 Bé đã có nhiều điều muốn nói hơn khả năng phát âm hiện tại có thể thể hiện được.
Vì vậy, bé sử dụng những chuỗi âm thanh dài, luyến thoắng nhưng chưa rõ âm để thay cho lời nói.
Cha mẹ có thể chưa nghe thành từng từ rõ ràng, nhưng nếu thường xuyên tương tác với con thì vẫn có thể hiểu được ngữ cảnh, âm điệu và điều bé đang muốn diễn đạt.
Đây là một giai đoạn đáng chú ý trong quá trình phát triển ngôn ngữ: nhu cầu giao tiếp bằng lời đã xuất hiện, nhưng khả năng bật âm chưa theo kịp nhu cầu giao tiếp.
🌱 Vì vậy, với trường hợp của bé Mỡ, tui không quá lo chỉ vì hiện tại bé mới nói rõ được vài từ.
Điều quan trọng hơn cả là:
Bé có tiếp nhận thông tin tốt không?
Theo những gì chị Phương mô tả, khả năng tiếp nhận và phản hồi thông tin của Mỡ đang rất tốt và có tiến bộ rõ rệt. Đây mới là nền tảng rất quan trọng để lời nói tiếp tục phát triển.
Cha mẹ hãy tiếp tục tạo nhiều cơ hội giao tiếp cho bé, khuyến khích bé dùng âm thanh và lời nói để thể hiện nhu cầu, đồng thời kiên nhẫn chờ khả năng bật âm phát triển theo kịp lượng thông tin mà bé đang tiếp nhận.
❤️ Đừng chỉ nhìn vào số từ bé nói được. Hãy nhìn xem mỗi ngày bé đang hiểu thêm điều gì, phản hồi tốt hơn điều gì và chủ động giao tiếp với chúng ta như thế nào.
💬 Anh chị có con chậm nói cũng có thể chia sẻ tình huống của bé dưới bài viết này. Biết đâu câu chuyện của con mình lại giúp một gia đình khác bớt lo lắng và hiểu con hơn.
🌱 Nếu anh chị đang có con chậm nói
Tui vừa mở một cộng đồng dành riêng cho cha mẹ có con chậm nói, để anh chị có thể chia sẻ tình huống thực tế của con, cùng trao đổi và tìm hiểu thêm về quá trình phát triển ngôn ngữ của trẻ.
💬 Nếu anh chị đang quan tâm đến vấn đề này, mời anh chị tham gia cộng đồng cùng tui:
👉 Cộng đồng Cha mẹ có con chậm nói – TS. Lê Thị Hường
Cùng hiểu con hơn – cùng đồng hành với con tốt hơn.