Người ta thường biết tới bãi Giữa sông Hồng với những bãi cát dài ngút ngàn cỏ lau đẹp như mơ cho những tấm ảnh cưới, những chuyến pic-nic thời học sinh sinh viên, với những lời tỏ tình làm râm ran báo chí của các cô cậu trẻ, những vạt cải vàng rộn chân cầu, cả những bãi tắm tiên “ khác đời” giữa lòng thủ đô…


Những trái tim tỏ tình trên Bãi Giữa:



Hoa cải bãi sông Hồng:


Nhưng có lẽ ít người biết, giữa bãi phù sa cách Hồ Gươm chỉ 500m đường chim bay ấy, có 1 thế giới khác, một xóm nhỏ 21 hộ gia đình từ tứ xứ tụ về, sinh sống trong những căn lều bên mép sóng. Tên hành chính của xóm là Xóm Phao- Phường Ngọc Thuỵ- Gia Lâm- Hà Nội, còn tên dân dã là xóm Bãi Giữa sông Hồng.


Tôi tới xóm Phao vào khoảng 4h chiều một ngày Hà Nội nắng như đổ lửa. Liều gửi xe 1 chị bán rau xa lạ trên cầu với giá 50 nghìn, đi bộ theo con đường đất bé xíu, dài hun hút và ngoằn ngoèo giữa bãi rau đậu, ngô cà và lau lách, chỉ thấy lác đác mấy người đàn ông trung niên đi bơi, vài cặp yêu nhau đang tạo dáng chụp ảnh. Rồi đây, những túp lều vắng lặng, xác xơ như những mảng bè thả cúng chúng sinh, đang bồng bềnh trên mé nước.


Ghé vào căn nhà đầu xóm ( tôi gọi là căn nhà vì có vẻ khang trang nhất) , cũng là quán tạp hoá của xóm, tôi gặp cô Hồng. Truyện trò vài câu, tôi biết cô là Tổ phó của xóm. Cô bảo: xóm giờ này vắng lặng, vì người lớn đã đi làm hết, bọn trẻ đi học bên lớp tình thương ở Phúc Tân và Mái ấm 19/5.


Nhà của cô Hồng:


Một em bé phát hiện ra có người lạ tới xóm hỏi han bọn trẻ, nên lân la qua nhìn. Nhà của con là tấm bạt vắt qua vài thanh tre cũ ( ngay sau lưng con ):


Chỉ chờ một nụ cười và câu hỏi của tôi, con đã hớn hở bắt chuyện: Cô ơi, cô ở đâu tới? Cô là cô giáo tới dạy học à? Cô tặng quà 1/6 à? Cô tên là gì? Con tên Minh… Rồi Minh chủ động nắm tay dẫn tôi đi thăm quan xóm, ríu rít như 1 chú chim non.


Tôi cảm ơn Minh, nói muốn tặng con 1 gói Bim bim, Minh thoáng ngại ngần rồi gật đầu. Tiếc thay, nhà cô Hồng không còn Bim bim. Tôi cho phép con chọn thứ mình thích, nhưng con bối rối. Một bác lớn tuổi bảo: trẻ ở đây ít được ai mua cho quà, nên vậy. Cuối cùng, con cũng mạnh dạn chọn 1 chai Cocacola bé, và uống như đó là thứ ngon nhất trên đời.


Minh đưa tôi vào nhà bác Trọng- trưởng xóm. Rồi vội vã ra về: vì con phải đi gọi mẹ, con sợ bố mắng.


Nhà bác Trọng:


Bác Trọng (61 tuổi, quê ở Thanh Oai, vợ quê ở Nga Sơn- Thanh Hoá, cư dân gần 10 năm ở xóm Phao) rất vui khi chúng tôi nói muốn tổ chức Tết thiếu nhi 1/6 cho các con ở đây. Bác nói: “ Xóm này trước có 22 hộ. Vừa rồi 1 hộ cưới vợ cho con nên chuyển đi, còn 21 hộ ( phía ngoài nhà cô Hồng: 7 hộ; phía trong nhà bác : 14 hộ). Có 24 cháu bé. Dân ở đây tứ xứ, chủ yếu đi làm lao động phổ thông và đồng nát. Các con buổi đi học bên lớp tình thương, buổi đi nhặt rác, đánh giày, xin ăn…giúp gia đình thêm thu nhập. Dân ngụ cư, không tư cách pháp nhân, nhà cửa tạm bợ “nhảy dù” nên vất vả lắm. Đợt này cháu tới lúc nước cạn, chứ mỗi lần nước sông Hồng dâng, người lớn trẻ em gì cũng nhảy ùm xuống sông mà giằng giữa rồi kéo đẩy nhà lên đê, nhưng chỉ vài trận gió to là tan hết cả nhà. Đợt vừa rồi, có mấy hộ bị gió lốc hết nhà, may có các cha ở Nhà thờ lớn Hà Nội giúp mỗi nhà 1 triệu dựng lại, nhà cô Hồng thì được những người hay đi bơi ở đây giúp, nên cháu nhìn thấy nhà cô ấy mới hơn.. Bọn trẻ cũng quanh quẩn chơi với nhau, bơi sông, vậy thôi, rồi cũng vì thế mà sinh ra tiêu cực.. Mấy năm trước, cũng có vài nhóm tới thăm, nhưng đợt này lâu lắm chưa có ai tổ chức gì cho các con. Chẳng nói gì bọn trẻ, người lớn chúng tôi cũng thèm có những buổi gặp gỡ, chuyện trò với mọi người. Chứ ở bãi này, chỉ quanh quẩn từng ấy con người, thêm vài con gà, con chó...Ở giữa Hà Nội mà nhiều khi như hoang đảo. Âu cũng là vì cái nghèo, chứ ai muốn vậy đâu cô...”


Bác Trọng cho tôi xem danh sách 24 cháu của xóm:


Đang nói chuyện với bác Trọng thì tôi phát hiện ra 2 cậu bé thập thò trên bờ. Các con đang chơi đuổi nhau với chó và bắt cào cào.


Tôi sock khi Hùng- bé lớn nói chuyện với tôi: “ ĐM, con cào cào to chạy mất rồi cô ạ!!”.


Rồi bé hồn nhiên khoe tôi cái “đồng hồ xịn” mỗi kim rơi 1 nơi vừa nhặt được làm đồ chơi- thứ đồ chơi quí nhất và duy nhất của con lúc này


Tôi hỏi: “ Hàng ngày con chơi với em Trực ( em bé hơn) à? Con bảo: “ không.


Con đi ăn xin”. Ah, ra thế. Thảo nào bé mở miệng là chửi thề, nói tục. Ba cô cháu cùng chơi và rủ rỉ 1 hồi, hai cu cậu bắt đầu ý tứ hơn, không vặng tục nữa, lại còn rụt rè đề nghị: “ cô chụp ảnh cùng con đi, rồi cho con ảnh!”. Và cười sung sướng khi được xem ảnh trên màn hình.



Trời sẩm tối, không thể chờ các bé khác về, tôi chào tạm biệt bác Trọng, chào các cô chú của xóm, chào các con.


Đi qua giếng nước duy nhất của xóm:


Đi qua những căn lều tạm bợ bằng bìa các-ton, bạt cũ và bao ni-lon:


Đi qua những ánh mắt rụt rè, mặc cảm:


Đứng trên cầu gió lộng, tôi nhớ ánh mắt nhìn theo của Trực:


Nhớ tiếng gọi với theo hối hả và bàn tay dẫn đường bé xíu, ấm áp của của Minh:


Và tôi hứa, sẽ trở lại nơi đây, mang theo món quà là ngày 1/6 ngập tiếng cười và yêu thương cho các con- những tuổi thơ lam lũ.


Nào bạn, hãy chung tay cùng tôi!!!