Mạnh dạn xin chia sẻ với các bạn một chút kinh nghiệm thực tiễn và mong nhận được các ý kiến tham gia.


Dạy dỗ con trẻ quả là một việc không đơn giản chút nào. Trong khi sự định hình về tính cách của đứa trẻ khi trưởng thành bị ảnh hưởng rất lớn bởi sự dạy dỗ trong giai đoạn ấu thơ. Công việc khó khăn này được một nhà sư phạm người Nga mô tả và phân tích rất kỹ trong cuốn sách: ”Giáo dục một con người chân chính như thế nào”.


Tôi nhớ trong cuốn sách đó tác giả có đưa ra một khuyến nghị đại ý rằng: Trước tiên cần phải dạy cho trẻ phân biệt được khái niệm “Không được”. Khi chúng đã hiểu điều này thì những bước tiếp theo sẽ đỡ khó khăn hơn.


Đôi khi chúng ta thấy một em bé 3-4 tháng tuổi đã có thể “đòi” được bế liên tục và chỉ cần đặt xuống nôi là lại cất tiếng khóc. Có bé ăn bột phải “đòi” xem hoạt hình, quảng cáo...Đó là một thực tế nan giải của nhiều gia đình các bạn trẻ hiện nay. Liệu có phải là trẻ nhỏ đã “biết đòi" hoặc " yêu sách” từ khi mới mấy tháng tuổi như vậy không?


Tôi nhận thấy qua thực nghiệm là trẻ con ý thức được rất sớm. Và tôi cực lực phản đối những ý kiến cho rằng ”Nó còn bé chưa biết gì”. Đó là một sai lầm lớn. Các cụ ta ngày xưa có câu: ”Dạy con từ thủa còn thơ ” nhưng không chỉ rõ cho chúng ta là có thể dạy chúng từ lúc mấy tháng tuổi vì mỗi đứa trẻ có một thể trạng riêng.


Tôi nhớ khi đứa lớn nhà tôi 10 tháng tuổi. Tức là giai đoạn nó đang đi men. Như những đứa khác cùng lứa nó luôn muốn khám phá những thứ xung quanh bằng những trò như cầm cái gì đó lên xem xong và ném đi... Bạn thử nghĩ xem nếu đó là cái cốc và được ném vào màn hình TV?.


Trong một lần nó với tay lấy chùm chìa khoá trên mặt bàn tôi nghiêm giọng nói” Con- Không được!”. Ngay lúc đó nó ngước mắt nhìn bố như “thăm dò thái độ” và vẫn cố gắng với tay cầm chùm chìa khóa, chỉ khi tôi túm tay đặt xuống nó mới chịu ngồi xuống chơi với cái ca nhựa. Tôi tiếp tục câu chuyện với khách nhưng vẫn không ngừng để mắt tới con. Chỉ ít phút sau nó tiếp tục tiến tới và với tay lấy chùm chìa khoá lần thứ hai. Lần này tôi tiếp tục phát lệnh “Con-Không được!” Nó nhìn tôi lâu hơn và cũng là lần thứ hai tôi túm tay ngăn không cho nó lấy chùm chìa khóa đồng thời với giải thích ngắn gọn “Con không được”. Nhưng cũng không cần đợi lâu và chỉ ít phút sau nó lại tiếp tục tiếp diễn cái trò với tay lấy chùm chìa khoá. Lần này khi bàn tay chỉ mới đưa ra chưa chạm vào chùm chìa khoá thì nó đã nhận được mệnh lệnh “Không được!” đồng thời tôi nhìn thẳng vào mắt con và giải thích ngắn gọn “Con - Không được”. Nó chấp nhận ngồi xuống và chơi với con búp bê nhựa. Sau lần này thì nó quên hẳn cái ý định nghịch cái chùm chìa khoá kia.


Có thể là từ hôm đó con tôi đã bắt đầu hiểu được “Không được” là như thế nào. Tôi để ý nhiều năm sau này về cơ bản nó không bao giờ làm những điều gì khi bố đã nói là “Không được”. Tôi luôn khuyên bạn bè dạy trẻ theo cách này và ít nhất là từ lúc đứa trẻ 10 tháng tuổi như tôi đã từng trải qua. Bây giờ con tôi đã lớn thậm trí đôi khi nó còn nói “Bố không được quên tắt đèn khi ra khỏi phòng...” và đến lượt tôi phải lắng nghe và thực hiện.


---------


My Blog