Yêu thương trở lại.

16 tuổi, chị yêu và lơ là việc học. Mẹ gọi chi vào phòng hỏi:

- Con yêu rồi à?

- Vâng (chị cúi mặt lí nhí và chuẩn bị tinh thần bị mắng).

- Mẹ không phản đối việc đó nhưng con không nên để yêu đương ảnh hưởng đến việc học như thế. Mẹ nói cho con biết một điều. Đàn ông Việt như mẹ thấy có ba mẫu người: Mẫu người thứ nhất là tâm lí, nhẹ nhàng với phụ nữ thì hay lăng nhăng, ngoại tình. Mẫu người thứ hai thì gia trưởng, khô khan thì rất chung tình. Là vợ của hai mẫu đàn ông này, đàn bà đều đau khổ. Còn mẫu đàn ông nữa nữa là tâm lí, nhẹ nhàng và chung tình. Là vợ của mẫu đàn ông này, đàn bà sẽ luôn luôn rạng rỡ và hạnh phúc, tiếc rằng mẫu đàn ông này chỉ chiếm khoảng một phần nghìn thôi. Con nghĩ mình sau này có may mắn có được mẫu người đàn ông này không? Vậy nên theo mẹ, con muốn bớt đau khổ thì chỉ có cố gắng tập trung vào học tốt, Sau này có công việc tốt. Phụ nữ độc lập thì ít nhất sẽ tăng thêm hạnh phúc.

28 tuổi, chị có một công việc tốt, thu nhập tốt, nhưng lại bỏ vì cưới chồng thì phải theo chồng. Mẹ lại gọi chị vào phòng và nói:

- Con nhìn thấy ba mẹ thế nào?

- Dạ! Con thấy ba mẹ rất hạnh phúc.

- Là ba mẹ diễn với các con và mọi người đấy, ba mẹ không thể nói chuyện riêng với nhau 20 năm rồi!

- Vậy tại sao hai người không li hôn? Vì con và em Nam ư?

- Không? Vì mẹ không đủ can đảm. Mẹ không có khả năng nuôi hai đứa học ở môi trường tốt, có thể cho các con học các môn năng khiếu... vì thu nhập lương y tá của mẹ không được là bao.

- Tại sao ba không li hôn mẹ?

- Ba con không dám vì sĩ diện. Một lãnh đạo ai lại đi bỏ vợ!

- Sao mẹ lại kể với con chuyện này?

- Con vào đó rồi, mẹ cũng sẽ ít ở nhà hơn!

- Đó là lí do mẹ không phản đối con lấy chồng xa?

- Với mẹ, sống bên người mình yêu là một điều hạnh phúc. Con yêu chồng con,chẳng có lí do di để mẹ phản đối xa hay gần. Nhưng có điều, vào đó rồi, con hãy gắng kiếm lấy một công việc tốt, thu nhập tốt. Dù sinh con và chăm con vất vả đến mấy cũng đừng bỏ việc mà ở nhà.

Với chị khi đó, tình yêu làm mờ mắt chị khiến chị nghĩ chồng chị là mẫu người đàn ông chiếm một phần nghìn mà mẹ chị nói. Thế nên sau khi vào đó, chị lại mang song thai nên nghỉ hẳn ở nhà đến lúc con được 5 tuổi mới đi làm. Sáu năm bỉm sữa, chị quên hết kiến thức và kinh nghiệm nên cũng chỉ là nhân viên văn phòng ở cơ quan nhỏ.

Về mẹ chị, sau khi chị chuyển hẳn vào Nam theo chồng, mẹ chị vào chùa ở hẳn, bà dạy tiếng Anh, rồi chăm sóc bọn trẻ mồ côi ở đó, bà chỉ về nhà khi vợ chồng chị ra chơi, hay Vợ chồng thằng Nam về nước. Mới đầu, chị giận mẹ chị lắm. Nhưng rồi khi ở với chồng lâu ngày... chị dần dần thông cảm và hiểu được, vì sao bà nhất định làm thế.

Ba chị, khi chị và mẹ chi đi, uống rượu suốt ngày... nhưng rồi ông cũng tự điều chỉnh được mình.

Sáu năm, chị tất bật với con nên cũng không để ý đến xung quanh, đến cảm xúc của chính mình. Nhưng rồi khi con lớn... chị mới phát hiện ra rằng: Chồng chị không phải là mẫu người đàn ông trong số rất ít kia mà chị nghĩ. Vợ chồng chị bắt đầu cãi nhau sau năm thứ 7 chung sống vì những vụng vặt linh ting. Và đến năm thứ 8 thì không thể nói chuyện cùng nhau.

Một ngày, chị đến Viện Dưỡng lão gặp mẹ. Mẹ chị chuyển vào đây được một năm rồi, bà bảo.

- Sao, vợ chồng con có chuyện gì à?

- Mẹ, nhìn con gái mẹ tươi trẻ thế này, làm gì có chuyện gì?

- Mẹ biết, chồng con giống hệ ba của con – mẫu người đàn ông thứ hai khi mẹ ở đó lúc con sinh Tôm và Tép.

- Con về đây sống với ba mẹ nhé! Nhưng con sợ, mình không có khả năng cho hai đứa một môi trường học tập tốt.

- Con hãy sống như thế nào cảm thấy thoải mái. Ba con vẫn còn tiền tiết kiệm đấy, nếu khó khăn quá cứ bảo ba con cho vay.

Chị chuyển về nhà với ba cùng hai đứa con nhỏ. Là chị nói đưa con ra Bắc chơi với ông bà. Nhưng ra đến nơi rồi thì chị gọi lại cho chồng rằng chị ở hẳn đó. Chồng chị bay ra đòi đón hai đứa nhỏ. Nhưng vì anh ít quan tâm đến chúng nên không đứa nào nó theo. Chẳng nhẽ lại cứ bắt nó lên anh buộc quay về và rất hậm hực.

Chị quay quắt hai tuần về xin việc, cuối cùng thì chị quyết định đi học cắt may và mở hiệu may quần áo. Chị nhờ mẹ chị về nhà sống để giúp chị trông con để đi học rồi mở tiệm may.

Sau sáu tháng chị về nhà sống với ba mẹ, tiệm may của chị cũng ổn định và đông khách vì chị có khiếu thẩm mỹ. Mẹ chị bảo: Đừng tham việc quá, không làm hết thì thuê thêm người con ạ. Con phó mặc hai đứa cho mẹ chăm sóc cũng được. Nhưng mà mẹ vẫn muốn con quan tâm đến chúng để chúng hiểu được tình yêu của mẹ. Thế là từ đó, cứ 5:30 chiều chị đóng cửa tiệm may về nấu cơm, còn ba mẹ chị thì dẫn hai đứa đi công viên vừa chơi, vừa thể dục. Tối chị kèm con học, chị cũng bắt đầu học lại tiếng Anh để kèm cho bọn trẻ như mẹ chị ngày xưa kèm chị em chị.

Rồi một ngày chồng chị ra Bắc với đồ đạc lỉnh kỉnh. Anh nói anh đã chuyển được công tác ra ngoài này và sẽ ở hẳn cùng ba mẹ chị. Chiều đi làm về là anh phụ chị nấu cơm, dọn dẹp nhà. Tối không phải làm việc thì anh đọc sách cho bọn trẻ nghe. Nếu có phải đi tiếp khách thì rượu và bia cũng không còn tới bến như trước và còn về sớm. Quát thét bọn trẻ thì hầu như không có nữa. Thỉng thoảng cuối tuần yêu cầu chị đóng cửa tiệm may để anh đưa ba mẹ con đi chơi và chơi đùa với con rất thoải mái. Điều này chị chưa bao giờ thấy. Vài tháng sau, chị tò mò, chị hỏi:

- Làm sao anh có thể thay đổi tư duy một cách nhanh chóng như vậy?

- Em không thích à?

- Em rất thích. Nhưng dù sống cùng anh gần 10 năm, em thút thít cũng có, gầm gào cũng có, anh đâu có thay đổi.

- À, nhờ ba đó.

- Nhờ ba?

- Nửa năm trước anh ra Bắc công tác, hôm đó ghé qua nhà chỉ gặp ba. Hai ba con ngồi lai dai, ba bảo ba nói chuyện với anh với tư cách là một người đàn ông đi trước chứ không phải là ba vợ: « Con à, có những người phụ nữ cần doi vọt để dạy dỗ, có những người phụ nữ cần mắng mỏ, cần lạnh lùng để dạy – nhưng số phụ nữ này rất ít. Còn đa phần phụ nữ, muốn dạy dỗ họ những điều mình cho là không đúng thì cần phải yêu thương họ. Tiếc là cuối đời, ba mới nhận ra điều đó. Ba cũng kể chuyện của ba mẹ cho anh nghe. Ba bảo : Khi mẹ thút thít nói mong muốn của mình, ba cũng động lòng lắm. Nhưng rồi ba nghĩ, đàn ông phải bản lĩnh, đừng có bị nước mắt đàn bà điều khiển. Rồi khi mẹ con gầm gào với ba những điều ba biết là bà ấy có lí. Nhưng ba lại tự nhủ. Bà ấy đang dạy đời mình đấy. Mình là đàn ông cơ mà, ra ngoài đầy người vì nể, đầy người tung hô, vậy mà về nhà lại còn bị vợ dạy đời ư ? Đừng để đàn bà được « đằng chân, lân đằng đầu ». Ba lần ba và mẹ con giận dỗi – là ba sai, nhưng bà ấy vẫn làm lành trước. Nhưng đến lần thứ 4, ba là người không đúng nên ba và mẹ không thèm nói chuyện với nhau. Ba nghĩ, một người phụ nữ hay nói như bà thì sớm muộn cũng nói trước thôi. Nhưng rồi, một tháng, một năm… bà ấy vẫn không thèm nói chuyện trước với ba. Ba bắt đầu ra ngoài tìm phụ nữ khác, điện thoại tán tỉnh họ trước mặt bà, không đưa lương, đưa thưởng cho bà. Bà ấy cũng không nói gì cả. Rồi ba tự động chuyển lương và thưởng vào tài khoản của bà, bà ấy vẫn không nói gì. Khi Phương theo con vào Nam thì bà ấy cũng không ở nhà nữa. Ba cũng muốn giữ bà ấy ở nhà. Nhưng lâu quá không nói chuyện nên thành ngượng. Con à, mình ra ngoài đúng là luôn nhận được lời có cánh tung hô tài giỏi. Nhưng giờ ba nghĩ, họ nói để mình vui, nhưng quan trọng là mình biết mình được ở đâu và không được ở đâu. Nếu con còn yêu và thương Phương thì con hãy nhún nhường nó một chút, nó không phải là đứa không hiểu chuyện. Còn nếu con không còn yêu thương nó nữa thì hai đứa giải thoát cho nhau. Đừng như ba khi nhận ra được đâu là quan trọng trong cuộc đời mình thì đã quá già rồi ». Em và con ra ngoài này, anh về nhà, không còn tiếng cười đùa của ba mẹ con nữa. Rồi nói chuyện với ba. Nên anh thử xem ba đúng hay là trước đây anh đúng.

Một hôm chỉ có hai mẹ con,chị hỏi :

- Là ba mẹ lại đang diễn trước mặt con gái và con rể à?

- Không, là thật đấy con à.