Khi còn chưa đi lấy chồng, còn ở với bố mẹ, thì 30 đã là ngày Tết rồi. Thực ra đây là một ngày buồn của đại gia đình vì bắt nguồn từ việc ông nội của bố tôi mất đúng ngày 30, từ đó hàng năm cứ 30 Tết, đại gia đình đều tập trung để cúng giỗ cho cụ và sau đó khi trải qua thêm một thế hệ thì đối với lớp trẻ chúng tôi đó là ngày xum họp đại gia đình, là ngày mà tất cả anh em họ hàng cháu của ông bà nội tôi về tụ tập để làm một bữa cơm trước là để thắp hương cụ nội, cúng gia tiên và sau coi là bữa cơm đoàn tụ của ngày tất niên.


Thường thì ngày đó rất nhộn nhịp, các thím tôi - bà tôi chỉ có 5 người con trai, không có một cô con gái nào, đều tất bật vào bếp đi chợ rồi về nấu nướng chuẩn bị cho bữa cơm này. Bình thường bà vẫn chỉ đạo việc chợ búa cơm nước - việc thực hiện được giao cho thím út tôi, cũng là người ở trực tiếp với bà. Người mà tôi cũng rất quý mến và yêu thương, thím chỉ là một người công nhân bình thường, nhưng về tư cách ứng xử và tính tình chịu thương chịu khó thì ít có cô con dâu nào được như thế.


Ngày tôi còn bé, thường tôi không tham gia vào việc nấu nướng, có chăng chỉ là rửa bát sau đó, bọn trẻ chúng tôi thường tập trung, chơi đùa. Sau này lớn hơn một chút, nhà bà tôi gần chợ nên thường được mẹ giao thêm cho một số việc mua sắm hoa cho ngày Tết và đặc biệt hơn đó là mua vài mớ mùi già về nấu nước tẩy trần cho cả nhà.


Ông tôi thì mất khi tôi còn học đại học năm thứ tư, chỉ còn bà tuy nhiên bà vẫn duy trì nề nếp này. Tôi nhớ ngày 30 Tết gần đây nhất mà tôi còn tham gia là năm 2005 vì đến 2006 tôi đi lấy chồng, nhà chồng ở xa nên Tết tôi cũng không có điều kiện để về quê dịp 30 Tết nhưng cái không khí đó thì tôi không nào mà quên được.


Bữa ăn của đại gia đình thường chia làm hai mâm, một mâm dành cho bà nội, bà họ em gái bà nội tôi, bố tôi và các chú uông rượu. Mâm còn lại là mâm của phụ nữ và các cháu, trong bữa ăn thường chuyện trò rôm rả. Tôi cũng thấy rất may mắn là chuyện say bia rượu, mẫu thuẫn hầu như là không xảy ra, điều này là cái phúc cho một đại gia đình mà toàn anh em trai như gia đình của bố tôi. Mâm phụ nữ thì trầm lắng những câu chuyện xung quanh việc buồn bán làm ăn của phụ nữ, nhưng cũng không kém phần rôm rả.


Ăn xong mâm phụ nữ lại xúm và dọn dẹp, rồi ngồi uống nước nói chuyện. Đến đầu giờ chiều, gia đình tôi vì không ở ngay gần nhà bà nên thường về trước để sắm sửa những thứ còn lại cho ngày Tết. Chiều 30, thường là công việc đun nước tắm rửa, chuẩn bị đĩa xôi & gà cho đêm giao thừa là được thực hiện tích cực nhất. Hai em trai tôi thì thường rất thích thú trong việc đi chọn mua cây quất hoặc cành đào cho Tết thêm phần không khí. Lúc này mùi hương lá mùi xông lên, cho tôi một cảm giác khó tả trước thềm một năm mới!


Giờ đây khi đi lấy chồng rồi, ngày 30, gia đình chồng tôi theo Đạo công giáo nên không có tiết mục cúng giao thừa, tuy nhiên mẹ chồng tôi thường làm gà sớm để chuẩn bị cho bữa cơm sớm ngày mùng một khi các anh chị và các cháu bên chồng tôi về chúc Tết ông bà, việc làm gà tôi thường được bà hoặc chồng tôi làm giúp vì từ thuở bé cho đến giờ, tôi chưa có làm việc đó bao giờ. Nhưng tôi vẫn công nhận, bà mẹ chồng tôi là người tất bật nhất trong buổi chiều 30, chúng tôi dù sao cũng ở xa và thường sát ngày Tết mới về nên mọi việc đều do một tay bà chuẩn bị.


Năm nay, là một năm tang thương đối với gia đình bên nhà tôi, một năm mà có tới hai cái đại tang, một của thím tôi, một của bà nội tôi. Nghĩ đến Tết về nhà tôi thấy nghẹn ngào và mắt cay xè. Tôi cũng chưa biết thím út tôi sẽ vấn giữ truyền thống cũ hay không - vì thím ở nhà ông bà nội tôi, nhưng không khí thì chắc chắn sẽ trầm xuống vì thiếu một cây cao bóng cả, thiếu một người nội trợ đảm đang. Chỉ mới từng ấy thôi, tôi đã cảm nhận được sự mất mát to lớn, vậy mà ở nhà chú tôi - thím tôi mất, bà mất, chú, các em họ tôi phải chịu nỗi đau trống vắng hàng ngày thì chắc còn đau buồn hơn nữa. Năm nay, bà tôi không còn ngồi đó để cho tôi mừng tuổi cho bà nữa rồi, bà đã đi thật là xa, đã về với tổ tiên, mong ông bà và thím tôi phù hộ cho đại gia đình tôi sức khỏe và hạnh phúc.


Một năm mới sắp đến, tôi cầu chúc cho mọi điều tốt lành sẽ đến với gia đình mọi người mọi nhà, mong cho mọi sự bình an đến với mọi người.