Nhà mẹ cháu định sang năm sửa nhà và rất thích lắp bình nước nóng sử dụng năng lượng mặt trời. Có bố mẹ nào biết thì tư vấn cho mẹ cháu với.
Những lưu ý sử dụng và kỹ thuật lắp đặt máy nước nóng năng lượng mặt trời:
Nếu chúng ta đều nghĩ rằng, chất lượng của tất cả các thương hiệu máy nước nóng năng lượng mặt trời dạng ống chân không trên thị trường là như nhau… thì thật sai lầm. Mặt hàng này cũng giống như bất cứ loại sản phẩm nào khác trên thị trường, hàng nhập - hàng lắp ráp - hàng gia công trong nước…Chất lượng khác nhau, chất liệu sản phẩm khác nhau, tuổi thọ và độ an toàn khác nhau, giá cả khác nhau. Bản chất của yếu tố này chúng ta có thể ví dụ như thị trường xe máy vậy: Nhật Bản, Thái Lan, Inodonesia, Việt Nam, Trung Quốc…Chất lượng và giá thành…rất khác nhau.
(Trong phần này chỉ đề cập tới dòng máy Inox, dòng máy sơn tĩnh điện có chất lượng kém hơn sẽ được đề cập trong phần khác)
1. Lõi bình bảo ôn
Trong một máy nước nóng năng lượng mặt trời thì lớp Inox của ruột bình vô cùng quan trọng, lõi của bình sẽ quyết định về tuổi thọ của máy cũng như đảm bảo nhưng tiêu chuẩn về vệ sinh nguồn nước. Thông thường sản phẩm có chất lượng tốt sẽ được lựa chọn loại Inox SUS 304 – 2B để sản xuất, ngoài ra độ dày của Inox cũng quyết định tuổi thọ của máy. Những máy chất lượng đảm bảo sẽ có độ dày lớp trong là 0.4 mm - 0.5 mm, máy chất lượng kém thường là 0.31 mm. Ngoài ra, để gia tăng tuổi thọ cho lớp lõi thì tùy theo thương hiệu, lớp Inox lõi sẽ được tráng thêm một lớp chất liệu để tránh sự ăn mòn hóa học và đảm bảo vệ sinh nguồn nước sử dụng.
Với những loại máy có giá cả phải chăng, nhà sản xuất thường lựa chọn loại Inox 201 để sản xuất. Loại Inox này có tỷ lệ các chất trong hỗn hợp khác với loại Inox 304, giá thành trên thị trường chỉ bằng một nửa so với với loại Inox SUS 304. Đặc biệt khi nguồn nước cấp không đảm bảo theo tiêu chuẩn sử dụng, loại Inox 201 này không đảm bảo được sự an toàn cũng như tuổi thọ cho máy trên 15 năm.
Bảng lựa chọn chất lượng giảm dần
Loại Inox theo chất lượng Mác Thép Bề mặt Mô tả
Loại 1 304 2B/No 1 Bóng mờ
Loại 2 304 2B/BA Bóng gương
Loại 3 316 2B/No 1 Bóng mờ
Loại 4 316 2B/BA Bóng gương
Loại 5 201 2B/No 1 Bóng mờ
Loại 6 201 2B/BA Bóng gương
2. Ống chân không gia nhiệt
Không kém phần quan trọng, bộ phận gia nhiệt bằng ống chân không xếp vị trí thứ hai. Ống chân không sẽ ãnh hưởng trực tiếp tới hiệu suất gia nhiệt của máy và tuổi thọ của ống chân không cũng sẽ ảnh hưởng đến tuổi thọ trung bình của máy, hiện tại trên thị trường có rất nhiều phân cấp sản phẩm của ống chân không. Chất lượng và giá trị hơn kém nhau rất rõ rệt, có thể phân cấp làm những dạng sau:
- Ống chân không của các tập đoàn nước ngoài đặt nhà máy sản xuất tại Trung Quốc(giống những mặt hàng khác của Compaq, Samsung, Toshiba, LG, Sharp…)
- Ống chân không của các công ty trực thuộc trung ương – Trung Quốc sản xuất
- Ống chân không của các công ty dạng trung bình có nhà máy tại Triết Giang, Hàng Châu, Thẩm Quyến…sản xuất
- Ống chân không của các tổ hợp nhỏ, lẻ sản xuất
Hiện nay trên thị trường gồm có 3 loại ống được sử dụng là: Ống đen, ống đỏ và ống lõi đồng(Heat pipes), nhưng phổ biến nhất vẫn là 2 loại ống đen và ống đỏ. Ống lõi đồng dùng cho dạng máy khác và ít xuất hiện trên thị trường.
Ống chân không loại tốt thường phải có công nghệ và quy trình sản xuất rõ ràng, mỗi một công đoạn sản xuất ống chân không đều quan trọng như nhau. Thông thường những loại ống của những thương hiệu chất lượng đều có những tiêu chuẩn chi tiết cho ống khi công bố sản phẩm ra thị trường. Khi hiệu suất gia nhiệt của mỗi loại ống khác nhau sẽ dẫn tới giá thành sản phẩm khác nhau, trên thị trường hiện nay có những loại ống chân có hiệu suất gia nhiệt dao động từ 91% tới 96%.
3. Lớp Polyurethane cách nhiệt
Lớp cách nhiệt có nhiệm vụ giữ nhiệt cho nước được nóng trong bình bảo ôn, với những loại sản phẩm tốt thì lớp các nhiệt phải có độ dày 5cm trở lên. Đối với những loại bình bảo ôn giữ nhiệt tốt thì lớp cách nhiệt phải được phun nén áp lực, lớp cách nhiệt càng được nén chặt thì bình bảo ôn càng giữ nhiệt lâu hơn. Công nghệ hiện đại nhất để phun nén lớp này hiện nay là Nanomax, bình bảo ôn có thể giữ nhiệt lên tới 92h so với thông thường là 72h. Những loại máy tốt thì lớp này rất cứng và mịn, không có những chỗ khuyết trên bề mặt. Quý khách hàng có thể dùng đầu ngón tay nhận biết được.
4. Lớp Inox vỏ bình bảo ôn
Lớp Inox của vỏ bình bảo ôn thường xuyên chịu tác động của môi trường bên ngoài, do vậy vỏ bình càng chịu đựng được sự mài mòn cũng như va đập thì sẽ càng bảo vệ được lớp cách nhiệt tốt hơn. Thông thường hiện nay trên thị trường thì các nhà sản xuất thường lựa chọn các mác Inox theo thứ tự là 201, 304, saf 2304 trong khi đó Saf 2304 là loại tin cậy nhất. Việc thay đổi mác Inox dùng làm vỏ bồn sẽ liên quan tới tuổi thọ và giá cả của máy.
Bảng chất lượng tin dùng
Mác Inox Bộ phận Tuổi thọ
201 Vỏ bồn nước nóng Dưới 15 năm
304 Vỏ bồn nước nóng 16 - 18 năm
LDX 2101 Vỏ bồn nước nóng 19 - 22 năm
Saf 2304 Vỏ bồn nước nóng Trên 25 năm
5. Khung chân máy
Khung chân máy có nhiệm vụ giữ cho máy được cứng cáp và an toàn cho các bộ phận khác, chính vì lẽ đó ngoài độ bền thì Inox phải có độ cứng nhất định. Loại máy có giá thành thấp và chất lượng không cao thường lựa chọn Inox 201 làm khung chân, việc lựa chọn Inox 304 là không thích hợp vì Inox 304 rất mềm và dẻo. Phân cấp mác Inox dùng làm khung chân theo thứ tự tăng dần là: 201,304, 430, SAF 2304.
Bảng chất lượng tin dùng
Mác Inox Bộ phận Tuổi thọ
201 Khung và chân máy Dưới 15 năm
304 Khung và chân máy 16 - 18 năm
316 Khung và chân máy 18 - 19 năm
LDX 2101 Khung và chân máy 19 - 22 năm
430 Khung và chân máy 24 - 25 năm
Saf 2304 Khung và chân máy Trên 25 năm
NHỮNG LƯU Ý KHI LỰA CHỌN VÀ LẮP ĐẶT MÁY NƯỚC NÓNG NĂNG LƯỢNG MẶT TRỜI
1. Kiểm tra số lượng ống chân không
Đối với ống chân không loại phi 58 - 1,8m được quy định theo chuẩn của nhà sản xuất như sau:
Dung tích Quy cách Số lượng ống
120 lít Phi 58 - 1,8 m 12
150 lít Phi 58 - 1,8 m 15
180 lít Phi 58 - 1,8 m 18
200 lít Phi 58 - 1,8 m 20
240 lít Phi 58 - 1,8 m 24
300 lít Phi 58 - 1,8 m 30
2. Không nên coi trọng nhãn mác, nguồn gốc xuất xứ theo quảng cáo, cúp vàng thương hiệu, logo dập nổi, hình ảnh khuếch trương trên ti vi, báo chí, hội chợ…mà quên tìm hiểu chất lượng của Inox, ống chân không, lớp cách nhiệt và công nghệ sản xuất. Khách hàng nên tìm hiểu chất lượng qua nhiều kênh thông tin và từ những người có chuyên môn.
3. Không nên xem trọng việc giảm giá trực tiếp, quà tặng … mà quên tìm hiểu chất lượng thực của máy. Số tiền được giảm giá chính là số tiền đã được “bớt - xén” từ nguyên liệu, chất liệu, chi phí sản xuất máy.
4. Không nên quá tin tưởng vào các ông thầu xây dựng và đại lý phân phối, công thức đang được số đông công ty áp dụng. Khách hàng nên tìm hiểu chất lượng qua nhiều kênh thông tin và từ những người có chuyên môn.
5. Phải có hợp đồng lắp đặt sản phẩm rõ ràng với chính công ty cung cấp sản phẩm, trường hợp ký hợp đồng với đại lý ủy quyền thì quý khách hàng nên gọi điện thoại trực tiếp đến công ty chính xác minh đại lý đó có là đại lý ủy quyền phân phối sản phẩm không. Nếu chỉ lấy phiếu bảo hành và không có hợp đồng lắp đặt sẽ dẫn tới phiền toái về sau vì phiếu bảo hành rất dễ làm giả.
Những chi tiết hình thành giá bán ra của các thương hiệu máy khác nhau:
- Chất liệu, quy cách inox của máy.
- Công nghệ sản xuất, bằng máy móc hay gia công thủ công bằng tay?
- Chất lượng ống chân không.
- Hàng nhập hay hàng gia công trong nước hay hàng lắp ráp?
- Dịch vụ sau bán hàng.
Hiện trên thị trường có 2 loại hệ thống máy nước nóng bằng năng lượng mặt trời:
- Hệ thống nước mở hay còn gọi là hệ thống nước một cấp hoặc hệ thống nước cấp trực tiếp (đang phổ biến tại thị trường Việt Nam)
- Hệ thống nước kín hay còn gọi là hệ thống nước hai cấp hoặc hệ thống nước cấp gián tiếp.
Đối với thệ thống nước mở: hệ thống nước chạy tuần hoàn từ bồn cung cấp nước vào tấm hấp thụ nhiệt, nước được làm nóng và chảy vào bồn chứa để sử dụng. Loại hệ thống này giá thành rẻ nhưng nhược điểm của loại máy này là dễ bị đóng cặn tại các ống hấp thụ nhiệt, làm giảm khả năng hấp thụ nhiệt. Do đó, loại máy này chỉ được sử dụng đối với những nơi có nguồn nước tốt, ổn định.
Đối với hệ thống nước kín: hệ thống này gồm 2 dòng nước riêng biệt. Dòng thứ nhất chảy tuần hoàn từ tấm hấp thụ nhiệt vào bộ trao đổi nhiệt và chảy ngược về tấm hấp thụ nhiệt theo một vòng tròn khép kín. Bộ trao đổi nhiệt làm nhiệm vụ truyền nhiệt năng vào bồn gia nhiệt để làm nóng nước trong bồn.
Dòng thứ hai, chảy tuần hoàn từ bồn cung cấp nước vào bồn gia nhiệt, nước được làm nóng và chảy vào điểm sử dụng. Nước không đi trực tiếp từ ngoài vào tấm hấp thụ nhiệt nên bảo đảm nước không bị thay đổi tính chất, hạn chế tình trạng đóng cặn bẩn trong ống hấp thụ nhiệt, thích hợp cho các ngành công nghiệp thực phẩm và y tế. Loại hệ thống này sử dụng ở mọi điều kiện nhiệt độ, môi trường, với mọi nguồn nước. Tuy nhiên, giá thành khá đắt so với hệ thống trên.
- Ưu điểm lớn nhất của máy này được thể hiện ngay trong tên gọi, đó là không tốn điện. Sau nữa là nguồn nước nóng khá dồi dào, an toàn, không tiếng ồn, độ bền, chi phí bảo trì thấp và bảo vệ môi trường.
Tuy nhiên chừng đó ưu điểm cũng không khắc phục được một nhược điểm “không thể tha thứ” được: giá quá cao, rẻ nhất thì cũng khoảng bằng 3 cái máy nước nóng điện. Tuy nhiên, nếu tính bài toán kinh tế thì máy nước nóng năng lượng mặt trời rất nên dùng, vì chỉ cần hai năm là tiền điện sẽ bù lại tiền máy. Mặt khác, nếu nhà có 5 tầng chẳng hạn, thì thay vì lắp 5 cái máy nước nóng điện chỉ cần lắp một cái máy năng lượng mặt trời là đủ.
Nhiều người lầm tưởng là máy năng lượng mặt trời chỉ cung cấp được nước nóng khi trời nắng vào ban ngày. Thực tế thì loại máy này có bồn dự trữ và cung cấp đủ nước nóng vào ban đêm, thậm chí đến sáng hôm sau vẫn có nước nóng. Tại TP HCM, nhiệt độ nước sẽ nóng đủ tắm quanh năm suốt 365 ngày. Riêng tại Đà Lạt, các tỉnh miền Trung và phía Bắc, thì có thể sử dụng trong khoảng hơn 300 ngày. Số ngày còn lại thì người tiêu dùng có thể lựa chọn phương án nấu nước nóng bằng điện, gas, củi hay… tắm nước lạnh.
Máy năng lượng mặt trời không sợ những ngày đông lạnh giá mà sợ những ngày âm u, cả ngày không thấy mặt trời thì máy không thu được năng lượng. Để khắc phục một phần tình trạng này, bạn có thể chọn loại máy có dung tích lớn. Ví dụ, tại HCM chỉ cần máy có dung tích 120 lít (ít nhất là 5 triệu, chưa tính chi phí lắp đặt) cho gia đình 4 người; thì tại Hà Nội, bạn nên chọn loại máy có dung tích 180-200 lít (ít nhất là 6,5 triệu) hoặc hơn. Máy lớn hơn sẽ dự trữ được nhiều nước nóng hơn để bạn dùng trong những ngày ông trời ủ ê.
Để lắp đặt loại máy này bạn cần chú ý các điểm sau:
•
o Mái nhà phải có nắng và không bị che khuất. Nếu nhà bạn lọt thỏm giữa hai nhà hàng xóm cao lừng lững hoặc bạn ở lưng chừng một tòa chung cư thì hãy quên máy năng lượng mặt trời và tìm mua máy nước nóng điện.
o Phải có nguồn cấp nước ổn định vì máy năng lượng mặt trời chỉ hoạt động khi được cấp nước đều đặn và liên tục. Nước máy phải lên được mái nhà hoặc phải có bồn chứa nước cao hơn mái nhà. Nếu nước ở nhà bạn chảy ri rỉ và bạn muốn làm thêm bồn phụ để bơm nước cho máy, thì hãy chuẩn bị tinh thần là chi phí cho hệ thống cấp nước này sẽ bằng khoảng ½ giá máy.
o Chuẩn bị tinh thần là sẽ phải đục tường nhà và tường toilet để đi ống với nhà cũ từ ngày xưa (còn nếu nhà bạn đang xây thì đỡ lo khoản mục này). Đối với nhà 4 tầng trở lên, chi phí cho đường ống và vòi nóng lạnh sẽ cao bằng hoặc hơn chi phí máy. Khi sử dụng, bạn phải xả hết nước lạnh trong ống ra thì mới có nước nóng, vì vậy, bố trí đường ống càng ngắn càng tốt để đỡ phải xả nước.
o Ống nước nóng có thể dùng ống nhựa PPR, ống kim loại và trong một số trường hợp đường ống không dài quá thì dùng ống nhựa PVC loại tốt cũng được.
o Nên chọn loại máy làm bằng inox tốt (inox 304). Nếu nguồn nước nhiễm phèn hoặc ô nhiễm nặng thì không nên dùng máy năng lượng mặt trời vì ở nhiệt độ cao, tính ăn mòn của nước tăng rất mạnh, thậm chí có thể ăn thủng bình inox.
o Sự cố thường gặp nhất của máy năng lượng mặt trời không phải là nước không nóng mà là bị rò rỉ nước. Vì vậy, ngay sau khi lắp máy một ngày bạn phải lên mái nhà kiểm tra và nếu thấy rò rỉ, phải yêu cầu đơn vị bán máy khắc phục ngay. Nếu để lâu, bệnh rò rỉ sẽ ngày càng nặng.
Sơ đồ lắp đặt:
270967
270969
Nếu không thỏa mãn tất cả những điểm nêu trên mà bạn vẫn cố lắp đặt máy thì coi chừng chiếc máy năng lượng mặt trời sẽ trở thành một cái máy gây phiền muộn cho bạn. Đừng tin những lời quảng cáo của đơn vị bán máy là họ sẽ khắc phục sự cố, vì máy năng lượng mặt trời rất bền, rất dễ sử dụng, rất ổn định nếu lắp đặt đúng nhưng một khi đã xảy ra sự cố thì lại rất khó khắc phục.
Trên thị trường hiện nay phổ biến nhất là loại máy có bộ phận thu nhiệt bằng ống thủy tinh chân không, ít phổ biến hơn là loại thu nhiệt bằng ống đồng hay ống nhựa. Loại thu nhiệt bằng ống nhựa tuy giá rẻ nhưng hiệu suất thu nhiệt kém, chỉ thích hợp tại các tỉnh phía Nam. Loại ống thủy tinh chân không phổ biến nhất, giá thành vừa phải và chủ yếu là hàng Trung Quốc. Còn loại thu nhiệt bằng ống đồng có hiệu suất cao, bền nhưng giá thành cao, tính bằng nghìn đôla trở lên, có hàng của một số nước như Australia, Malaysia....