Webtretho
Thịnh hành
Cộng đồng
Webtretho Awards 2025
Thông báo
Đánh dấu đã đọc
Loading...
Đăng nhập
Bài viết
Cộng đồng
Bình luận
Hội những người yêu thích lịch sử

Nói về “Hồng lâu mộng” là lại nói về văn chương. Anth ngày trước cũng đeo đuổi tìm hiểu tác phẩm này gần 10 năm trời, từ khi còn học năm thứ 3 đại học cho đến mãi sau này, có lúc đã mơ ước mình thành “Hồng học gia”. Bây giờ vẫn thuộc lòng nhiều đoạn trong “Hồng lâu mộng”, dù đã bỏ niềm mơ ước ấy rồi. Nhớ ngày trước có nhiều người hay bàn về phim “Hồng lâu mộng” trên một số forum. Đọc xong thấy buồn và cười (cảm nhận chủ quan của mình thôi nhé:p:p) vì một bộ phim truyền hình “thường thường bậc trung” không ngờ lại gây được một ấn tượng mạnh như vậy đối với khán giả Việt Nam và Trung Quốc. Không nói về mộng và thực trong “Hồng lâu mộng” vì sợ lạc đề sang văn chương, nhưng quả tình tác phẩm là một trong “tứ tài tử”, cũng là một trong “tứ đại kỳ thư”, cũng là một trong hai “tuyệt thế kỳ thư” của Trung Quốc, thì chỉ một bộ phim truyền hình mấy chục tập khó mà diễn tả nổi.

Tranh thủ bàn loạn vài câu (chính xác là "bàn loạn", vì văn chương là mình bó-tay rồi, mà còn Hồng học nữa thì bó-toàn-thân).
Mình chưa được xem hết phim truyền hình Hồng Lâu Mộng (không nhớ vì sao, hình như đang chiếu thì mình đi học xa). Nhưng mình nghĩ việc "biến được" một "tuyệt thế kỳ thư" thành một bộ phim thu hút đông đảo người xem dạng “thường thường bậc trung”, quả đạo diễn có tài. Thường là dân chuyên văn (hiểu được cái tinh tế sâu sa của tác phẩm) khó nhìn ra điều này. Giống như bạn bè mình ở đây xem Xích Bích và khen "phim mang tính giải trí cao, hài hước, cảnh đẹp". Nghe xong, muốn ... khóc thét :Laughing:. Nhưng nghĩ lại, làm một bộ phim sâu sắc thu hút những người sinh ra và lớn lên với những tích chuyện về Quan Công, Trương Phi, Triệu Vân, thì những người lần đầu biết đến sử Trung Quốc thời này sẽ không thể hiểu được.
Thưởng thức được nghệ thuật viết văn trong Hồng Lâu Mộng, có lẽ chỉ những người từng học văn như Anth hiểu được (mình là thấy "móm" rồi, giống Hebrew :)). Trong phim, câu chuyện tình yêu đó, hihi, mình không "kết" chút nào, cũng chẳng thấy qua phim họ thể hiện chủ nghĩa tự do, chỉ thấy sốt ruột :). Mình biết nói thế này là ngây ngô lắm, cố đừng cười nhé. Mình vốn ngại xem/đọc chuyện tình yêu mà không lấy được nhau lắm mà :) (bạn Vika biết chuyện này).
Thế nhưng chỉ với câu chuyện tình yêu "éo le" vậy thôi, đã đủ làm nên một bộ phim ăn khách, thì đó là bằng chứng giá trị của tư tưởng mà Hồng Lâu Mộng truyền lại rất cao. Ý mình đại loại là ... như một người mẫu rất đẹp và ăn ảnh, thì dù ống kính không hiện đại, cameraman không xuất sắc, bức ảnh vẫn thu hút.
PS: hỏi thêm, mình nhớ có đọc được là Kim Bình Mai cũng là một trong "tứ đại kỳ thư" (thay chỗ Hồng Lâu Mộng, cùng với ba cuốn còn lại). Có phải vì đó là "tứ đại" này được "xếp" từ trước khi Hồng Lâu Mộng ra đời ?? Anth cứ bàn chuyện văn chương đi. Mình tin là mọi người sẽ ủng hộ :Rose::Rose:
Nhắc đến Hồng Lâu Mộng, sẽ có nhiều người phát biểu đấy, ... :) :Rose: :Rose:
03:51 CH 28/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Chúc mừng năm mới đến các bạn và gia đình !!!
Viết vội vài dòng thôi, vì vấn đề Anth đưa ra hay quá, sợ sẽ không dứt ra được.
Trong "có tình và vô tình", thì vô tình ở đây có gần nghĩa với "lý" không ?? Mình nghĩ tình và lý chỉ được định nghĩa khi nằm trong một "hệ qui chiếu" nào đó. Mỗi người có một hệ qui chiếu riêng. Và những hệ qui chiếu giống nhau xếp chung thành một nhóm, gọi nôm na quan điểm/cách nhìn :). Tình và lý là một phần tạo nên nhân sinh quan của mỗi người. (Ngay trong topic này, dù ít người thôi, nhưng hệ qui chiếu rất phong phú :)).
Vì vậy, khó mà viết ra điều gì hoàn toàn khách quan, bởi vì cái khách quan (thực tế reality) đó có khi không ai biết cả. Giống như Trang Tử nói: "Làm sao chúng ta biết được những gì chúng ta nhìn thấy có thật hay không?", và ông mới băn khoăn " Không biết Trang Tử mơ thầy mình hoá thành bướm hay Bướm đang mơ là Trang Tử". Lão Tử cũng nói: "Kiến thức là vô hạn, đời người là có hạn, dùng một điều có hạn để theo đuổi một điều vô hạn là không thể (tạm hiểu vậy)". Đạo Phật có câu: "Con người ta không bao giờ tắm cùng một dòng sông". Những điều này nói lên một quan niệm phương Đông rằng kiến thức là điều không thể nào con người có thể đạt được trọn vẹn và khách quan.
Các nhà sử gia có nhiệm vụ ghi lại lịch sử một cách khách quan, điều đó quả là phi thường. :Angel::Angel:
Nhân đây mình hỏi, thời xưa luôn có "hội đồng" sử gia, hay chỉ có một người làm việc ghi lại sử. Tức là có rất nhiều học giả không được ghi tên như tác giả trong các bộ chính sử lớn.
PS : cái này mới là chính đây, tán phía trên để khỏi lạc đề thôi :). Cái đồ chơi âm nhạc đó tên là trueno. Không phải gõ đâu, mà dùng cái que quay cái hộp đó và nó sẽ phát ra âm thanh (hơi chói tai đấy). Mình thấy nó ngồ ngộ nên mua.
12:35 CH 28/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
@Anth: Cám ơn Anth bài viết về Đà Lạt (đúng như mình mong chờ đấy) :Rose::Rose::Rose:
có thể lạm bàn 1 chút về chính trị hông ta? Trong bài phát biểu của Obama có nhắc tới Khe Sanh 1 cách tự hào, làm mình ghét ghét ông ta.

Mỗi người có thể hiểu một cách. Câu đó có đoạn "they fought and died". Có thể hiểu là để tưởng nhớ những người đã chết, và những trận được nhắc đến trước đó cũng đều giống nhau ở chỗ đẫm máu, như Normandy. Việc nhắc tới Khe Sanh cũng là để tỏ lòng tôn trọng cựu chiến binh Mỹ trong chiến tranh Việt nam mà nhiều người còn sống. Một cách nhìn từ phía Mỹ trong bài báo mới đây trên tờ Chicago Tribune về việc Khe Sanh được nhắc đến bên cạnh những trận chiến nổi tiếng khác (mà được dạy ở nhà trường Mỹ). Mở ngoặc là mình không có ý kiến gì về chuyện chính trường cũng như tổng thống Mỹ :).
http://www.chicagotribune.com/news/opinion/chi-0122edit2jan22,0,5308364.story
Trong đó có đoạn:

Obama's reference to Khe Sanh was brief, but it was probably noticed by millions of Americans—some who fought in the war, some who protested against the war, and some who just remember that agonizing time in American history.
In listing Khe Sanh with three epic battles for American freedom, Obama as much as said: We're past one generation's long political divide over Vietnam. What we remember, what we honor, is the sacrifice of more than 58,000 American soldiers who died and tens of thousands who were wounded.

Đám bạn search thử thì tài liệu tiếng Anh bảo VN chết 15k, Mỹ chết vài trăm trong trận này. Trang tiếng Việt lại bảo 5 chiến sĩ phe ta tiêu diệt 4 đại đội Mỹ! Nghe chuyện này thấy vô lý quá. Các bạn có thể tóm tắt lại trận này theo những gì các bạn biết k0?

Còn về diễn biến trận Khe Sanh, bạn Boom chắc sẽ có bài viết hay :Rose:.
Mình chỉ đóng góp chút thông tin về thiệt hại của phía Mỹ. Đây từng là vấn đề làm quan tâm giới sử gia quốc tế (và bài báo phía trên cũng nói rằng thiệt hại thực tế nhiều hơn trong sách). Con số vài trăm người phía Mỹ bị nhiều nhà sử học cho là thiếu chính xác, do cách tính không chuẩn, chỉ vào đúng một thời điểm, mà không nhìn tổng quan chiến dịch, và không tính đến thiệt hại của các quân lực liên quan.
Bạn bearbie có thể tham khảo thêm bài này. Bài này cũng sơ qua diễn biến và phân tích chiến lược của hai phía.
http://www.library.vanderbilt.edu/central/brush/KheSanhCasualtyCount.htm
Mình xin trích một vài câu (KIA = killed in action, NVA = North Vietnamese Army):
The figures of 1,000 U.S. KIA and 5,500 NVA KIA yield a ratio of 5.5 to 1. This ratio that makes the claim of an American victory at Khe Sanh, based on solely body count, difficult to sustain.
In fact, neither side won a resounding victory.
The Marines fought long, hard, and well at Khe Sanh, and died in much larger numbers than was acknowledged.

Mà trận này có phải là trận trong film We were soldiers của Mel Gibson k0 nhỉ? (Mình cũng ghét film này luôn).

Nếu mình không nhầm, phim We were soldiers là dựa theo trận Ia Đrăng năm 1965.
01:14 CH 23/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Nhân bạn Anth kể về Đà Lạt làm mình hơi nostalgic một chút. Nói về Yersin nhé. Không biết Đà lạt những năm 60-70 thế nào, như bây giờ mình đã thích lắm rồi :Angel:.

Trước khi nói về người khám phá ra Đà Lạt, một bức ảnh hồ Dakia lúc hoàng hôn

Và một bông hoa (dù có ở nhiều nơi) nhưng không hiểu sao rất Đà Lạt :

Yersin được ca ngợi nhiều về lòng nhân đạo và tài năng khoa học (thực ra tài năng của ông cũng làm giàu cho Pháp trên tài nguyên và sức lực người Việt nam, nhưng có ai trong bộ máy quản lý thuộc địa lại tránh được điều đó). Nhưng còn có một khía cạnh thú vị của cuộc đời Yersin như một nhà thám hiểm. Câu chuyện sau kể một trong những phiêu lưu của ông ở Việt nam :Angel:.
http://www.chuyenluan.net/2007/200703/0703_04.htm
Trong thời gian làm công chức và theo tàu đi lại giữa Sài Gòn và Hải Phòng, Yersin thực hiện nhiều cuộc thám hiểm. Năm 1891 trong một lần thám hiểm vùng Tây Nguyên Việt Nam, ông khám phá ra nhiều điều bí ẩn tại đây và phát hiện một vùng đất ôn đới mà sau này chúng ta biết là Đà Lạt.

Trong một chuyến thám hiểm khác, Yersin bị liên hệ vào một vụ nổi loạn của dân chúng địa phương chống lại nhà cầm quyền thuộc địa. Ngày 18 tháng 6 năm 1893, 56 tù nhân Việt Nam vượt ngục từ nhà tù Phan Rí và than gia với các nhóm phản kháng khác trong một cuộc nổi dậy nhằm lật đổ chính quyền tỉnh. Người Pháp khống chế thành công cuộc nổi dậy, nhưng đạo quân nổi loạn thoát khỏi tỉnh và tái tổ chức. Các nhóm này băng qua các rặng núi để đến Phan Rang tiến hành một cuộc đảo chính khác. Vì không biết được những sự kiện này, Yersin đến làng Bo Kraan một tuần sau đó. Dân làng báo cho ông biết rằng có khoảng 30 người nổi loạn đã vượt qua đây trong đêm qua. Với thói quen liều lĩnh, Yersin quyết định ra tay chận đứng cuộc nổi dậy! Ngày hôm sau, ông rời Bo Kraan cùng với những người Việt tùy tùng trung thành với ông, và băng qua núi. Sau 12 giờ đi trong mưa, đoàn ông đối đầu với nhóm nổi loạn tại làng Pho Tan Ngam. Yersin muốn bắt người đứng đầu nhóm nổi loạn làm tù binh.

Yersin bao vây và dồn người đứng đầu nhóm nổi loạn vào một căn chòi, nhưng trong giây phút cuối, những người Việt tùy tùng của ông chạy trốn, và chỉ một mình ông phải đối diện với kẻ thù! Những chi tiết trong câu chuyện chỉ là những chữ do chính Yersin ghi chép, do đó rất khó mà biết được đây là một câu chuyện nói khoác hay là một câu chuyện có thật. Theo Yersin, ông đe doạ kẻ thù ông với cây súng lục nhưng họ tấn công ông trước khi ông có thì giờ nổ súng. Sau một hồi quần nhau, Yersin bị một thương nhẹ ở tay mặt và bị ăn một báng súng. May mắn thay, những người nổi loạn không giết ông, họ bỏ mặt ông đó rồi rời hiện trường, có lẽ họ nghĩ ông là một nhân vật quân sự Pháp và sợ bị trả thù. Gần Nha Trang, mười ngày sau đó, dân quân người Việt bắt trọn nhóm nổi loạn . Yersin chụp hình những người đứng đầu cuộc nổi loạn trước khi họ bì xử tử. Bằng một mô tả sinh động, Yersin cho biết người đao phủ phải chém đến 4 lần mới chặt được đầu của Thouk, một người đứng đầu trong cuộc nổi loạn .

Chi tiết về vụ Yersin dính dáng vào cuộc nổi loạn được trích trong bài luận văn “Alexandre Yersin and his adventures in Vietnam” (Alexandre Yersin và cuộc mạo hiểm ở Việt Nam) của Giáo sư William Burns, đăng trên Tập san y học của Welcome Trust, Anh Quốc.
04:37 CH 20/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Cho dù Tây Sơn từng làm kinh hãi (chứ chưa hẳn nể phục) sĩ phu Bắc Hà, nhưng Quang Trung mãi để lại Thăng Long một dấu ấn mà người đời sau vẫn coi đó là một phần Hà nội. Người Nam gốc Bắc Hà cũng tự hào về Quang Trung (một cách không chính trị :)) ...
Mùa xuân mỗi độ hoa đào nở
Lòng rộn ràng chăng trận Ðống Ða ?
Nhớ Hà nội -- Hà Thượng Nhân.
12:44 CH 20/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Cám ơn bạn Anth và Boom về những bài viết cực kỳ thú vị, nhiều thông tin hay. :Rose: :Rose:, và bạn huyền đã gợi lại một câu hỏi hay. :Rose: :Rose:. Sắp Tết đọc những bài này quả là hứng thú.
@Anth : chuyện bút chiến giữa các học giả về vai trò của Quang Trung và Nguyễn Ánh quả là thú vị. Cuộc bút chiến này giữa hai nhà sử gia Văn Tân và Nguyễn Phương diễn ra trên hai tờ tạp chí ở hai miền, có đúng vậy không ?? (Ngoài lề, Đà Lạt những năm 60-70 như thế nào vậy??)
Lúc đọc câu hỏi của bạn huyền, mình lại nghĩ đến khía cạnh quản lý kinh tế hành chính. Đúng là Quang Trung chết trẻ quá, lúc đất nước vẫn còn chưa hoàn toàn thống nhất, nên khó nhìn nhận ông trên khía cạnh nhà quản lý. Nhân bài viết của giáo sư Trần Quốc Vượng nhắc đến chiếu Khuyến Nông, mình xin trích một bài viết về chiếu này. Chiếu này do Ngô Thì Nhậm viết, và được nhiều người coi là một chính sách không hay tại thời điểm đó. Bài viết này, cũng giống bài của GS Trần Quốc Vượng, nhận định Quang Trung, trong vai trò của một nhà quản lý, vẫn bị ảnh hưởng bởi nhiều khía cạnh "cũ kỹ" của Nho giáo (bài này do giới Phật giáo viết mà :)). Dĩ nhiên cũng chỉ là một cách nhìn :).
Mình xin trích đoạn thôi, vì bài viết chủ yếu về Ngô Thì Nhậm.

Trích đoạn trong bài "Ngô Thì Nhậm, khuôn mặt trí thức lớn thời Tây Sơn" của
Nguyễn Mộng Giác.
Nguồn http://www.phattuvietnam.org/modules.php?name=News&file=article&sid=259

"....
Chúng ta thấy Ngô Thì Nhậm đóng góp rất nhiều cho việc soạn thảo, nghiên cứu các kế hoạch quốc phòng cũng như đối nội. Sau một thời gian chiến tranh liên miên, đồng ruộng hoang hóa, xóm làng điêu tàn đổ nát, dân cư xiêu tán, kinh tế kiệt quệ, Quang Trung phải đối phó với những khó khăn chồng chất của thời bình. Mà thật ra, cũng chưa phải là thời bình, vì Qui nhơn vẫn còn đó, ngăn chận con đường thống nhất trọn vẹn, và Nguyễn Ánh vẫn còn khống chế vùng đất màu mỡ Gia định. Trong các kế hoạch bình định, chắc chắn Ngô Thì Nhậm soạn thảo cho Quang Trung kế hoạch tái phối trí dân số và phát triển nông nghiệp, vì văn bản chính thức của kế hoạch này, "Tờ Chiếu Khuyến nông", được dòng họ Ngô-thì lưu giữ và ghi vào tập "Hàn các anh hoa" của Ngô Thì Nhậm. Phần chính của tờ chiếu như sau (bản dịch):
Trẫm chịu mệnh trời, giữ nghiệp lớn, bốn bể trong lặng. Nay buổi đầu đại định, chính sách khuyến khích sản xuất làm cho dân giàu phải tiến hành lần lượt.
Phàm kẻ du đãng, người giấu giàu là thói thường. Cái đạo che chở dân, chẳng gì bằng dắt dân lưu tán trở về, khai khẩn ruộng hoang, khiến dân du thủ du thực trở về làm ruộng. Còn những dân nào kiều ngụ nơi khác từ trước, trốn tránh sưu dịch, hoặc ở quê vợ quê mẹ, hoặc đã lập nghiệp bán buôn, trừ ra những người đã nhập tịch từ ba đời trở lên, còn thì nhất thiết bắt về bản quán, xã khác không được dung túng cho trú ngụ. Những ruộng công ruộng tư, trót đã bỏ hoang, phải trở về nhận lấy để cày cấy, không được để hoang, khiến cho những người thục cày cấy ruộng khác phải chịu thuế khống.
Các sắc mục, xã trưởng, thôn trưởng phải xét sổ đinh hiện có bao nhiêu xuất, số điền hiện có bao nhiêu mẫu, ruộng hoang mới khai khẩn bao nhiêu mẫu, hạn trong tuần tháng chín phải làm sổ xép loại, đem nộp cho các quan Phân xuất, Phân tri huyện mình, các viên này chuyển đệ lên, đợi quan Khâm sai xét thực, sẽ châm chước mà đánh thuế cho công bằng.
Xã nào dung túng cho khách hộ trú ngụ mà không đuổi về bản quán và những người trốn tránh lần lữa không về, nếu có người biết tố giác, điều tra ra sự thật, thì sắc mục, xã trưởng, thôn trưởng xã ấy cùng người trốn tránh đều bị xử tội. Xã nào có ruộng bỏ hoang đã lâu mà không ai nhận, nếu là ruộng công, thì trách cứ vào các viên chức sắc, các chủ hộ xã ấy, phải chiếu nguyên ngạch thuế ruộng mà nộp gấp đôi. Nếu là ruộng tư thì sung công, ngạch thuế cũng như ruộng công." (6)
Ngày nay chúng ta không có tài liệu sử nào để biết chính sách di dân và khai hoang do Ngô Thì Nhậm khởi xướng đã được thi hành tới đâu, đã gây ra những phản ứng gì trong dân chúng, đã đạt được kết quả gì. Tuy nhiên, lấy lý thường mà xét, chính sách ấy không thực tế và chắc chắn đã gây ra những xáo trộn khủng khiếp thay vì ổn định xã hội.
Từ thời Nguyễn, chế độ phân định "chính hộ" (dân thường trú chính thức) và "khách hộ" (dân tạm cư từ nơi khác tới) đã có nhiều bất công. Theo Lê Quí Dôn ghi lại trong "Phủ Biên Tạp Lục", "khách hộ" chịu đủ mọi thiệt thòi về nghĩa vụ quân sự, nộp thuế, làm sưu dịch. Sau một thời gian dài chinh chiến liên miên, nhất định số dân lưu tán xiêu dạt càng cao. "Chiếu khuyến nông" đã không giải quyết kỳ thị bất công có từ thời chúa Nguyễn, mà còn làm cho bất công trầm trọng thêm. Ai không lưu cư từ ba đời trở lên đều bị buộc phải trở về "bản quán", trong khi các khách hộ ở "bản quán" lại bị buộc hồi hương. Sự xáo trộn không cần thiết, chẳng những không gia tăng sản xuất nông nghiệp mà còn làm trì trệ sản xuất, chưa kể "Chiếu khuyến nông" tạo điều kiện cho bọn chức sắc tham nhũng, áp bức dân đen.
Trước khi mất, Quang Trung đã ra hịch truyền quan lại, quân dân hai phủ Quảng ngãi, Qui nhơn (phần đất do Nguyễn Nhạc kiểm soát) sửa sang cầu cống chuẩn bị quân lương để Quang Trung dẫn quân theo đường bộ qua hai phủ tiến vào Gia định diệt lực lượng Nguyễn Ánh. Ðây là một quyết định táo bạo, vì kế hoạch hành quân đó đương nhiên phủ nhận vương quyền của Nguyễn Nhạc. Kế hoạch đó cũng cho chúng ta thấy rõ Quang Trung ý thức chính xác tầm hiểm họa của Gia định. Ngô Thì Nhậm có công lao gì trong việc soạn thảo kế hoạch hành quân lớn lao này?
Thiếu tài liệu, chúng ta không trả lời được. Cho dù Quang Trung còn sống để thực hiện kế hoạch quân sự này, chưa chắc ông đã đạt các mục tiêu chính. Ông dễ dàng ngang nhiên kéo quân qua địa phận của Nguyễn Nhạc mà ông vua anh già cả bệnh hoạn không dám phản ứng gì. Ông cũng có thể dễ dàng đánh bại quân Nguyễn Ánh ở Gia định như các lần trước. Nhưng quân Tây Sơn không thể đóng lâu ở Gia định. Họ đã không được dân Gia định xem trọng. Từ trước tới sau, giới di dân người Hoa nắm giữ guồng máy kinh tế của đất Gia định trù phú, và cả dân làm ruộng xem Tây Sơn như một bọn cướp hàng năm thuận mùa gió vào Gia định cướp lúa rồi về. Tôi cho rằng trước khi mất, Quang Trung vẫn chưa thấy hết giá trị kinh tế lớn lao của Gia định. Ông chỉ quan tâm tới Gia định theo cái nhìn một tướng lãnh. Ngô Thì Nhậm có lẽ cũng không nhìn được xa hơn Quang Trung. Ông có thể quyền biến để giữ được niềm tin vào ý hệ nho giáo trong thời kỳ hưng phế điên đảo, nhưng cũng chính thứ nho giáo bảo thủ ông hấp thụ thu hẹp tầm nhìn của ông, không cho phép ông thấy sức mạnh của giới doanh thương và tiềm năng kinh tế lớn lao của miền Nam.
..."

12:21 CH 20/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Chào mừng NHỚ NGÀN NĂM 2008 :Rose:. Có mình ở đây cũng lần mò thôi, bạn cứ tự nhiên đóng góp nhé.
Rất mong được đọc bài viết của bạn Boom về trận Quảng Trị và trận Phù Đổng :Rose:.
@Anth: nói riêng, trận Quảng Trị mình cũng coi là trận giữ thành thắng lợi, cho cả hai phía, không biết tại sao :Angel:. Còn về Phù Đổng, đúng là một câu chuyện đẹp. Ông ngoại mình sinh ra ở làng Phù Đổng đây. Ngày xưa mình hay đạp xe về làng thăm mộ ông bà, lần nào cũng ghé vào đền. Nghe nói giờ đền được trùng tu đẹp lắm.
Cau chuyen lich su truong Van Khoa Sai gon hay qua'. Tiếp về khởi nghĩa Hai Bà Trưng chút nhé. Phụ nữ đúng là không đầu hàng rồi :), ở đâu cũng vậy nhỉ (Jeanne d'Arc dù có muốn xin hòa nhưng rồi cũng đánh :)). Tại thời điểm của Hai Bà trưng, khi đất nước chưa có bề dày lịch sử, việc không đầu hàng của Hai Bà đã để lại cho thế hệ sau một lời khẳng định chủ quyền, góp phần không để Trung quốc "đồng hóa hoàn toàn" như nhiều nước nhỏ khác. (Tương tự vậy, công lao của Jeanne d'Arc là vực được tinh thần người Pháp, tại thời điểm quân Anh đang mạnh). Chính nghĩa trong một cuộc chiến rất quan trọng. Pháp không thể "trụ" lại ở Việt nam, vì tất yếu sẽ đến lúc lý do "khai hóa" không thể thắng được truyền thống lịch sử văn hóa của VN, và chính những giá trị nhân quyền (mà người Pháp đóng góp cho nhân loại) sẽ là "gậy ông đập lưng ông" (nhu+ trường Albert Sarrault có công "đào tạo" cho Việt Bắc nhiều nhà cách mạng).
Ngoài ra, chiến thắng của cuộc khởi nghĩa của Hai Bà cũng oanh liệt, nhỉ. Lật đổ nền thống trị lâu năm của kẻ thù đôi khi khó hơn đánh đuổi kẻ thù đến xâm lược từ phương xa.
Vài dòng về phim lịch sử nhé. Hôm trước mình đã liệt kê một số phim về thời Trung Cổ ở châu Âu. Thời này ở Nhật, về giai đoạn Heian có bộ phim The Taira Clan Saga của Kenji Mizoguchi, kể về một gia đình samurai tranh giành quyền lực với các thế lực tôn giáo. Tiếp theo về giai đoạn Edo, không thể không nhắc đến bộ phim kinh điển Seven Samurai của Akira Kurosawa (đạo diễn Rashômon). Cũng giai đoạn này, Harakiri của Masaki Kobayashi kể về những khía cạnh đời thường của một samurai (phim này rất hay). Diễn viên và đạo diễn của các phim này đều thuộc vào hàng kinh điển.
01:41 CH 16/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Cám ơn hai bạn Boom và Anth về các trận thắng thua :Rose:. Viết một bài để hỏi về trận thua của Hai Bà Trưng mà bị mất :(.
Mình muốn hỏi, trận đó thua to vì thiệt nhiều sinh mạng. Vậy, trước 20 vạn quân của Mã Viện, một chiến thuật đúng đắn hơn là nên đầu hàng để tránh tổn thất, hay cố lùi quân kháng chiến ? Nếu nói về mất nước, không có Hai Bà khởi nghĩa thì nước vẫn "mất" như cũ.
Về các quan chức thuộc địa, Paul Doumer là một người để lại nhiều "công trạng" (trong ngoặc kép, do tuỳ cách nhìn) trong thời gian làm Toàn Quyền. Trước thời ông, cơ sở hạ tầng của VN gần như không có. Ông là người cho xây dựng tuyến đường sắt xuyên Việt, cảng Hải phòng, và khởi đầu của TP Đà Lạt. Nhờ có những người Pháp với đầu óc xây dựng như ông, mà Việt nam mới có những kiến trúc sắt thép massive ký tên Văn phòng Ép-phen, thay vì những cầu tre lắc lẻo thơ mộng (mà điển hình là cầu Long Biên từng mang tên Doumer, cầu Trường Tiền ở Huế cũng do Eiffel thiết kế, nhưng mình không nhớ xây khi nào :)). Ông bắt dân ta đóng sưu cao thuế nặng để lấy tiền xây dựng, nhưng thực ra ông cũng phải dùng danh của Nghị viện để đi vay tiền.
Người có công trạng (thật sự không trong ngoặc kép) là Toàn Quyền Varenne. Ông, cùng với người tiền nhiệm Pasquier, nhấn mạnh việc giáo dục văn hoá Việt nam chứ không chỉ văn hoá Pháp, ví dụ nhấn mạnh "tổ tiên người Việt nam không phải người Gô-loa", điều được dạy phổ biến ở nhiều thuộc địa :). Ông là người ân xá Phan Bội Châu. Ông tạo vị trí cho người Việt trong bộ máy hành chính và giáo dục. Ông từng là nhà báo và là người có quan điểm cánh tả, nên cũng dễ hiểu việc ông là một Toàn quyền "vị nhân sinh" hơn Doumer.
PS: Chúc Anth đi Đà Lạt vui nhé
01:22 CH 12/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Nhân Henri Rivière được nhắc đến, làm mình nhớ lại câu hỏi ngày xưa về những người nước ngoài có liên quan đến Việt nam có tiếng ở nước ngoài. Nhớ ra thêm ra Thống sứ Paul Bert (không biết đã ai nhắc đến ông chưa). Ông là một nhà sinh vật học nổi tiếng với công trình về oxygen toxicity. O? nuoc ngoa`i, ông còn nổi tiếng hơn Alexandre Yersin.
Nhớ ra ông vì hôm trước đi qua trường tiểu học gần nhà mang tên ông, mới tò mò xem có phải chính là ông Paul Bert quen thuộc ở nhà mình, và đúng vậy :). Ở Pháp nhiều phố mang tên ông.
Ông làm Thống sứ chưa đầy một năm rồi mất ở Hà nội, nhưng kịp để lại tên ở rất nhiều nơi: phố Tràng Tiền bây giờ, vườn hoa Indira Gandhi, trường Trưng Vương ở Hàng Bài.
Mình tò mò xem ở đâu khác ngày xưa có phố tên ông, thì tìm ra:
Đường Trần Quang Khải ở Sài gòn. Ở Hải Phòng đó là đường Điện Biên Phủ. Ở Đà Nẵng đường Nguyễn Hoàng. Ở Huế đường Trần Hưng Đạo. Nam Định cũng có phố Paul Bert.
Không biết ở Đà Lạt có phố tên ông không nhỉ ?? :Angel::Angel:
Albert Sarraut dù quan chức to hơn, nhưng kém ông về điều này nhỉ. Chứng tỏ khi chọn tên phố, người ta vẫn thích những nhà văn thơ khoa học, hơn các nhà chính trị :)
05:00 CH 08/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
Quay lại câu hỏi tại sao chúng ta lại quan tâm đến lịch sử, trong khi điều quan trọng hơn là hiện tại và tương lai, mình đọc được một câu này hay:
Con người hiện đại với niềm tin vào tiến bộ của khoa học tìm đến sự bất diệt. Tính đối ngẫu trong cuộc tìm kiếm này thể hiện trong mối liên hệ với tương lai và nền tảng trong quá khứ. Sự "quay về" quá khứ không chỉ để thoả mãn cơn khát văn hoá và ý thích thu thập kiến thức tích tụ theo năm tháng, mà còn vì niềm mong muốn của con người muốn chiếm lĩnh thời gian để đảm bảo chỗ đứng của mình một cách tuyệt đối: "Tôi là everything mà đã, đang và sẽ mãi mãi tồn tại". :Angel::Angel:
08:32 SA 08/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử

Hỏi câu này vì Anth thấy trong lịch sử Việt Nam, các thành chúng ta giữ bị thất thủ hơi nhiều, hoặc nếu không thì cũng thấy chúng ta bỏ kinh thành đi kháng chiến suốt.:Smiling::Smiling:

Hello Anth,
(mình nhận được sách rồi nhé. Cảm ơn nhiều nhiều :Rose::Rose:)...
Trả lời vội cho khỏi lạc đề :)
Giữ thành bao lâu thì được gọi là thắng lợi ??
Mình nhớ ra từ những chuyện đã kể ở topic :)
- An Dương Vương giữ được thành Cổ Loa một thời gian trước khi mắc mưu gián điệp.
- Võ Tánh (cha của Võ Đông Sơ trong truyện của Tân Dân Tử) cũng giữ được thành Bình Định trong một thời gian dài, đủ để Nguyễn Ánh đánh chiếm Phú Xuân (cho dù sau đó thành bị Trần Quang Diệu chiếm).
Chắc còn nhiều câu trả lời tương đương nhỉ. Còn giữ thành thắng lợi đến độ quân giặc tự bỏ đi và không quay lại, để bước vào thời hoà bình thì ... mình chờ mọi người trả lời ... :)
03:55 CH 07/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
@bearbie: Bạn Anth làm nghề nghiên cứu văn học, thì viết lách là một phần của nghề nghiệp. Mình đang chờ một cuốn của bạn ấy.

Về film thì mình nghĩ là kiếm dv chắc k0 khó bằng những khâu khác: cách làm film, kinh phí, kịch bản, đạo diễn, v.v... VN ta có tới 80tr người mà! Hồng Kong bé thế còn kiếm dc người. Nếu đã có cách làm đúng thì tìm người đóng sẽ đơn giản thôi. Ví dụ như Hồng Ánh đóng vai Ngọc Hân chắc là được á :D.

Để vào được những vai nhân vật lịch sử nổi tiếng, thì tài diễn xuất chưa đủ, mà diễn viên còn phải am hiểu lịch sử. Còn điện ảnh HK thì có tầm cỡ quốc tế rồi. Bên cạnh những bộ phim giải trí ít giá trị nghệ thuật, HK thường xuyên có các phim đạt giải quốc tế uy tín.
@Anth: cho mình hỏi, công của Ngô Thì Nhậm trong HLNTC là như thế nào vậy ?? Mình đọc thấy nhiều tài liệu còn nói chưa chắc ông đã tham gia viết nhiều trong cuốn đó (lý do hỏi thì Anth biết rồi :)). Tranh thủ hỏi thêm, Đào Hoa Mộng Ký là tiểu thuyết văn xuôi chương hồi "tâm lý xã hội" đầu tiên của VN ??
01:08 CH 05/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử


Còn về cách viết ở Hội tiểu thuyết thì thật ra lúc nào Anth cũng cố viết cho dễ hiểu nhất và bỏ qua những chi tiết phức tạp về mặt nghệ thuật, ví dụ như không nói về phong cách, cốt truyện, thủ pháp xây dựng nhân vật, ngôn ngữ nhân vật, ngôn ngữ tác giả, các type và motif, hệ thống thi pháp, các biểu tượng, loại hình tác phẩm, loại hình tác giả v.v…, vì nếu nói vậy thì đúng là cũng hơi giống cái mê cung đối với những ai không học chuyên văn.

Thỉnh thoảng có thời gian, Anth viết hơi chuyên sâu, có mấy từ buzzwords để mọi người biết thêm. Từ khi mình hiểu chính sử và dã sử, mọi thứ thấy đỡ mịt mù hơn hẳn. Được Voi đòi Hai Bà Trưng mà :)


Người ta thường hay cho rằng viết nghiên cứu về khoa học xã hội là khô khan và khó hiểu. Đó chỉ là cách nhìn bên ngoài của những người không thuộc giới nghiên cứu khoa học xã hội. Anth cho rằng không hề như thế. Có thể viết khô khan, có thể viết mềm mại, nhưng điều kiện tiên quyết của khoa học là dễ hiểu, ít nhất là dễ hiểu đối với người trong nghề. Mà Anth thấy khoa học xã hội nói chung là dễ hiểu, chỉ có một số vấn đề triết học và tâm lý học thì đòi hỏi tư duy không chỉ mạch lạc, mà còn phải có chút trừu tượng.
Mình cũng chưa bao giờ thấy khoa học xã hội khô khan cả mà thấy hấp dẫn thu hút (dễ hiểu thì không :), trừu tượng thì đúng là ít hơn một số môn khoa học tự nhiên). Cả khoa học tự nhiên cũng không thấy khô khan bao giờ :). "Dễ hiểu" đúng là yếu tố quan trọng để một kết quả nghiên cứu được chấp nhận, và cũng chính việc tìm cách giải thích dễ hiểu, người nghiên cứu sẽ hiểu thêm và phát triển tiếp. Tuy nhiên, trong ngành khoa học tự nhiên, có điều mà chỉ được người khác tin sau khi tác giả không còn nữa. Lý do có khi vì nó quá dễ hiểu nên không thể tin được :) (như Mendel). Lại có những điều không được chấp nhận vì những notation kỳ lạ mà chính mục đích để làm dễ hiểu :), như Frege người đặt nền móng cho logic hiện đại và ngôn ngữ học. Còn có một trào lưu rất thịnh hành bây giờ là viết thật nhiều công thức nhằm intimidate người đọc :). Không biết proof by intimidation có nhiều ở trong khoa học xã hội không.
Về cờ ca-rô, bây giờ có một version 3d đấy, chiểu thẳng đứng nữa tên là Connection Four. Còn các thứ khác, muốn nói mà sợ lan man :)
Quay lại đề tài chính :) ...
Về Napoleon, chuẩn bị cho ĐBP (dưới đất) bác Giáp cảm hứng nhiều từ Napoleon. Minh thích tài dân sự của Napoleon hơn tài quân sự :)
@bearbie: về tiểu thuyết dã sử, bạn vào hỏi đúng chỗ rồi đấy, vì bạn Anth sẽ trả lời rất chuẩn. Còn thấy hấp dẫn không là tuỳ gu. Hoàng Lê Nhất Thống Chí chắc nhiều người thích, và phổ biến chứ nhỉ. Còn tiểu thuyết dã/lịch sử Việt nam nhiều đấy chứ. Nếu bạn thích truyện miền Nam thời xưa thì cũng nhiều, dã sử và rất kiểu văn Tàu :). Như Giọt máu chung tình của Tân Dân Tử (mà thành vở tuồng Võ Đông Sơ-Bạch Thu Hà), Nam cực tinh huy của Hồ Biểu Chánh viết về Ngô Quyền.
Văn mới, nhân bạn Anth nhắc đến Đông Bộ Đầu, Hà Ân viết Trăng nước Chương Dương và còn nhiều quyển khác trẻ con chắc thích. Lá cờ thêu sáu chữ vàng của Nguyễn Huy Tưởng. Giàn thiêu của Võ Thị Hảo về Từ Đạo Hạnh và nhà Lý (trên WTT có bàn đến). Sông Côn Mùa Lũ, ...
Còn tại sao sử Việt nam ít được dựng thành phim, mình nghĩ chắc vì thiếu kinh phí. Thử hình dung dựng lại Đông Bộ Đầu thì tốn kém thế nào nhỉ. Xem phim Xích Bích gần đây, quả là nhiều cảnh chiến trận hay, ngoài ra chẳng có gì khác :).
08:24 SA 02/01/2009
Hội những người yêu thích lịch sử
@ Isidor:
Trước khi nói tiếp về những Robin Hood của Việt Nam, không thể kìm lòng được, lại nói riêng với bạn Isidor vài câu: Việt Nam vô địch Đông Nam Á! Isidor mà lên mạng sẽ thấy tràn ngập tin tức về chiến thắng này.

Hôm nay mình mới biết đấy. Tình hình cập nhật tin tức của mình hơi bị gián đoạn. Ôi, giá như được ở nhà. Giấc mơ thời nhỏ của mình giờ đã thành hiện thực :Rose::Rose::Rose::Rose::Rose::Rose::Rose::Rose::Rose:
Nói về bóng đá, mình "bỏ" bóng đá đã lâu rồi (vì lý do khách quan mà Anth đã biết), nên những gì mình biết chỉ còn là một thời dĩ vãng. Và nếu có cập nhật đôi chút là nhờ một số thành viên sành bóng đá ở wtt đấy (không thể ngờ rằng, vào đây để học thay tã cho con mà lại được sống một thời :)). Thời dĩ vãng đấy, mình cũng rất đam mê, do có một nửa gien mê bóng đá -- một nửa thôi vì mẹ và chị gái mình không hiểu nổi tại sao bố và mình lại hét ầm lên chỉ vì quỹ đạo của một quả bóng :-). Có hai thứ thời phổ thông mình rất thạo -- chơi cở ca-rô và thuộc tên cầu thủ của các đội tuyển (quốc gia và câu lạc bộ). Niềm say mê cũng bắt đầu từ tờ Văn hoá thể thao mà bố hay sai mình đi mua. Mình mê tờ báo, cho dù ngay thời đó, tuy là nguồn tin quốc tế phong phú nhất, mình đã nhận ra nhiều bài có tính "lá cải" cao. Tính lá cải cũng là một nguyên nhân giúp tờ báo thành công, cũng như tại sao các tờ People lại không thể thiếu được trong mục giải trí trên máy bay tàu xe :). Cũng nhiều nét tương tự như tính amateur trong bóng đá ...
Tranh thủ PS1 : Về Dortmund, mình sẽ kể với người đồng nghiệp gốc Dortmund, rất mê bóng đá (rất hiếm :)). Chắc bạn ấy sẽ rất thú vị khi biết đội tuyển quê nhà được nhiều người yêu mến (thêm nữa giờ bạn ấy đang dạy ở TU Munich đấy :-)).
Nói tiếp về bóng đá :), bóng đá được nhiều người hâm mộ cũng một phần vì bóng đá vừa có thể rất hàn lâm và dân dã. Đó là môn thể thao không đòi hỏi nhiều "vật chất" nên tính công bằng rất cao, người giàu hay người nghèo cũng đều có cơ hội (gần) như nhau. Bóng đá có thể được nâng lên tầm phân tích chuyên nghiệp cũng như dừng lại ở mức amateur. Và dù ở đâu, nó cũng tạo nên niềm say mê nhiệt huyết. Có mấy môn thể thao mà bạn có thể nghe bà hàng nước đầu ngõ (hay version ở Tây là bà bán bánh mì bakery) nhận xét hào hứng "Tối nay chắc đội A sẽ thắng, hôm qua cầu thủ B sút đẹp quá". Và có mấy môn thể thao làm nhiều nhà chính trị, tác giả của những chính sách không mấy ưu ái với dân da màu, "xúc động" bởi những đường bóng ngoạn mục của Zidane và Henry, mà phát biểu trên báo chí rằng "cần phải cấp giấy tờ cho những người nhập cư mà đang suýt bị đuổi ra khỏi Pháp" :). Những niềm xúc động có tình bồng bột (như LĐBĐ bây giờ), hiếm có ở các môn thể thao khác.
Tính amateur của bóng đá cũng giống như sự khác nhau giữa The Beatles và Pink Floyd trong rock. Các chàng trai Liverpool có khả năng làm xúc động mọi thế hệ, từ trẻ con đến ông bà, trong khi Pink Floyd thì chỉ một nhóm người thôi, cho dù tính hàn lâm trong nhạc của Beatles cũng khá cao. (Rock cũng là một "say mê" thời nhỏ của mình, rock và bóng đá là nơi mình tìm thấy tiếng nói tuổi teen của mình :)).
Những câu bình luận "rất không chuyên" trên tivi cũng từng là thắc mắc của mình, cả khi xem những kênh có tính thể thao chuyên nghiệp cao. Rất có thể, đó là sự cố tình của các đài truyền hình, nhằm giữ bóng đá ở mức quần chúng nhất. Tuy nhiên, nhất trí là phân tích đơn giản khác với phân tích linh tinh, hihi, nhớ lần trước xem trận tuyển trẻ Brazil đá với VN ở nhà, có những câu bình luận nghe tức không chịu nổi ;-).
Về "Người tình" thì đạo diễn quả là thành công khi dựng được hình ảnh của cô gái. Một thiếu nữ mảnh dẻ, quá trẻ dù những nét phong trần không xoá nổi trên khuôn mặt, chiếc váy cũ kỹ nhàu nát với chiếc mũ nửa Tây nửa Ăng lê, để che đi hay chính làm rõ hơn cô không thuộc về thế giới xung quanh đó.
PS2: Nhân nhắc đến Hội tiểu thuyết, mình bị thu hút bởi những bài viết của Anth trong mục Hội tiểu thuyết từ lâu rồi. Mình đã nghĩ, chắc phải là dân chuyên, nhưng dân chuyên hiếm khi viết những bài dễ hiểu và thu hút với dân không chuyên như thế. Thêm nữa, chuyện mê bóng đá và cách phân tích bóng đá rất của dân "tự nhiên", làm câu hỏi đó vẫn còn nguyên, và thế nên khi gặp mình mới hỏi Anth làm chuyên môn gì (ko biết Anth còn nhớ).

Sự gặp nhau giữa phương Đông và phương Tây là đề tài có công tạo ra nhiều giải Nobel, Goncourt, Pulitzer, Academy awards, .. nhỉ :-). "Bảy năm ở Tibet", mình cũng rất thích, không quên đoạn hội thoại thú vị khi cô gái từ chối tình cảm của anh chàng (do Brad Pitt đóng) và nói về sự khác nhau giữa lòng kiêu hãnh phương Tây và phương Đông. Anth nói về phim này đúng lúc Dalai Lama đang được báo chí nhắc đến nhiều.
Nói về phim lịch sử giai đoạn medieval, có rất nhiều phim hay vì giai đoạn đó gắn với nhiều truyền thuyết và huyền thoại, một giai đoạn mà châu Âu có những ngày đen tối nhất trong lịch sử của mình (đau khổ thường làm nảy sinh đề tài cho văn hoá :)). Mình thích The seventh seal của Ingmar Bergman, làm liên tưởng đến Vua Arthur và Merlin. Bộ phim The 13th Warrior, mình không xếp hạng nhưng nhắc đến vì có Omar Sharif, người đóng trong Dr Zhivago. Bộ phim Ivanhoe với Robert Taylor, Elizabeth Taylor, Joan Fontaine, chắc trẻ con thường rất thích (lâu rồi chưa xem lại nên không biết người lớn xem có thích ko, nhưng Ivanhoe là hình tượng nam trong văn học mà mình thích nhất thời mình nhỏ, và biết đâu bây giờ vẫn thích :-)). Phim về Robin Hood, trong bộ phim cách đây cũng khá lâu, Robin Hood: Prince of thieves, Kevin Costner quả là một Robin Hood lãng mạn hàng nhất nhì. Về lịch sử Pháp trong giai đoạn này, có phim Cyrano de Bergerac (với Depardieu), phim cũ Joan of Arc với Ingrid Bergman. Về phía Nam Âu, có El Cid (với Sophia Loren dù đóng ko hề hay trong phim này), Galileo (phim về tiểu sử của một người rất quan trọng trong lịch sử châu Âu). The name of the Rose nói về một góc tôn giáo của xã hội thời trung cổ.
Còn rất rất nhiều phim khác .......
Cám ơn bạn Boom viết về ĐBP trên không, rất nhiều thông tin thú vị :Rose:
CHUC MUNG NAM MOI !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
04:02 CH 31/12/2008
Hội những người yêu thích lịch sử
Nhân chào mừng bạn AIVANHOO, mình xin hỏi một câu:
Trong sử Việt nam (chính sử và dã sử) có ai cũng giống như Robin Hood, không cần nhất thiết giống y như trong truyện của Sir Walter Scott mà như trong bất cứ câu chuyện nào Robin Hood được nhắc đến.
10:49 SA 28/12/2008
Hội những người yêu thích lịch sử
Nhân có bạn Aivanhoo thích sử La Mã :Rose:, vài dòng về Spartacus ...
Spartacus là nguồn cảm hứng cho các tác phẩm nổi tiếng trong thơ văn nhạc hoạ điêu khắc, nhưng có lẽ nghệ thuật thứ bảy, mà đặc biệt là bộ phim của Stanley Kubrick, có công đáng kể trong việc truyền bá về cuộc chiến tranh nộ lệ thứ ba thời La Mã, cho thế hệ ngày nay.
Cuộc đời của Spartacus đi vào nghệ thuật và dân gian với nhiều truyền thuyết. Trên quan điểm lịch sử :Smiling::Smiling:, Plutarch kể lại về cuộc đời của Spartacus như sau.
Sự nghiệp của Spartacus bắt đầu từ kế hoạch nổi dậy của các đấu sĩ nộ lệ ở trường huấn luyện của Lentulus Batiatus. Cuộc nổi dậy đó bị bại lộ. Trong hai trăm người tham gia, chỉ có khoảng 80 người chạy thoát mang theo khí giới đoạt được. Họ bầu chọn ba người làm thủ lãnh, trong đó có Spartacus, một người mà Plutarch ca ngợi là có chí khí và can đảm, am hiểu và giàu lòng nhân ái, những phẩm chất cao quý, mà nhà sử gia Hy lạp Plutarch cho rằng, thường thấy ở những người dân Hy Lạp hơn là ở những bộ tộc du mục mà Spartacus xuất thân :Smiling:.
Nhiều kế hoạch của quân đội La Mã dẹp cuộc nổi dậy đều thất bại. Trước hết pháp quan Clodius dẫn đầu một đội quân ba nghìn người vây hãm quân khởi nghĩa trên một ngọn núi mà chỉ có một con đường thoát. Nhưng quân của Spartacus đã khôn khéo cắt dây leo làm thang, leo xuống và bất ngờ tấn công quân La Mã. Tiếp đó Publius Varinus với hai nghìn quân cũng bị Spartacus đánh tan. Cuộc tấn công tiếp đó của Cossinius cũng thất bại với cái chết của chính Cossinius.
Tuy thắng trận liên tiếp nhưng khôn ngoan lượng sức mình, Spartacus không có ý chống lại quân La Mã lâu dài mà chỉ tiến quân về phía núi Alps, rồi muốn mỗi người trong quân khởi nghĩa tự tìm tự do cho mình. Nhưng chính những người nộ lệ khởi nghĩa không muốn ngừng lại. Điều đó làm Rome quyết định cử cả hai quan chấp chính Gellius và Lentulus đi dẹp. Sau thất bại lần nữa của cả hai quan chấp chính, La Mã cử Crassus làm tướng chỉ huy, cùng với sự ủng hộ của nhiều nhà quý tộc thế lực lúc đó, đi dẹp quân khởi nghĩa.
Cuộc chiến giữa Crassus và Spartacus làm nhớ về sự "may mắn" của nhà Trần khi Triệt Triệt Đô không tuân thủ Ngột Lương Hợp Thai giả thua chạy để bắt sống vua Trần :). Crassus sai cấp dưới của mình là Mummius và hai quân đoàn thăm dò quan sát mà không được đánh. Nhưng Mummius tấn công ngay và chuốc lấy thất bại. Với Mummius và quân lính mà gây nên đụng độ, Crassus xử tội chết một cách tàn nhẫn trước mặt toàn bộ quân đội của mình.
Tuy thắng trận, nhưng Spartacus vẫn không muốn đối mặt với La Mã mà tìm cách thu quân về Sicily qua đường biển. Nhưng bị một nhóm cướp biển thất hứa không chuyên chở giùm, Spartacus phải trụ lại ở Rhegium. Crassus cho quân đến vây bủa. Spartacus cho xây một bức tường lớn xung quanh eo đất nhằm phòng chống sự tấn công của Crassus. Nhận ra đang tự giam mình lại bởi bức tường đó, Spartacus nhân một đêm bão tuyết cùng một phần quân đội của mình vượt eo đất thoát khỏi sự bao vây.
Crassus tổ chức một cuộc tấn công tiếp mà kết quả đẫm máu nhất trong cuộc khởi nghĩa. Spartacus vẫn không bị khuất phục. Những người nô lệ càng quyết tâm chống lại La Mã, chứ không còn tuân theo kế hoạch tự thoát khỏi cuộc chiến để tìm tự do cho mỗi người. Đó chính là điều Crassus đang chờ để lập công dẹp được loạn.
Spartacus biết không thể tránh khỏi cuộc chiến, quyết một trận sống còn. Trước trận đấu, Spartacus giết con ngựa của mình và nói -- nếu thắng, ta sẽ có ngựa của kẻ thù, nếu thua thì chẳng cần ngựa làm gì. Và đó là trận chiến đấu cuối cùng của những người nộ lệ anh dũng trong cuộc khởi nghĩa Spartacus.
Vài lời về bộ phim Spartacus của đạo diễn Stanley Kubrick
Bộ phim của Kubrick, với chi phí đồ sộ của Ho-li-ut :), đã làm những chi tiết cụ thể về La Mã và độ tàn khốc của cuộc chiến tranh đó trở nên sống động. Nhưng không thoát khỏi phong cách Hô-li-út, cuộc đời của Spartacus trong phim được lãng mạn hoá và cuộc đối đầu giữa Crassus và Spartacus được kịch hoá với nhiều hư cấu. Điều này cũng dễ hiểu với nhà đạo diễn mới 30 tuổi vừa bước vào sự nghiệp phim ảnh, không có đủ quyền lực để đạo diễn như ý mình. Sau này trong các phỏng vấn, Kubrick nói rằng, câu hỏi ông muốn nêu lên nhưng không thành công truyền tải qua bộ phim là -- "Kể cả một mục đích cao quý như tự do có thể là lý do chính đáng cho những chết chóc" ???

Nguồn ảnh
http://www.nftsfilm-tv.ac.uk/
08:41 SA 27/12/2008
Hội những người yêu thích lịch sử
Trong khi bàn tiếp về các trận thắng thua của Việt nam, về phim lịch sử thế giới, chúng ta có thể bàn về sử Nga, nhất là vừa chiêu mộ được nhiều dân không những "Nga học" mà còn "trên thông thiên văn dưới tường địa lý" :Rose:.
Đề nghị bạn Vika hay bạn NTH sau khi đi bình bầu lao động về viết một bài về bộ phim Piotr Đệ Nhát :Rose:.
Vika: phim Chiến Tranh và Hoà Bình đó hơi dài nhỉ, cũng hoành tráng ở cảnh quay. Đúng bác Tikhonov của Mười bảy khoảnh khắc mùa xuân đấy. Nói về phim lịch sử, thì về giai đoạn chiến tranh TG thứ hai, Nga có nhiều phim cực hay. Như các bộ phim kinh điển Khi đàn sếu bay qua, Người thứ năm.
Bạn Anth bàn về sử Nga qua văn học đi, plzzzzzz :Rose: Và cảm ơn Anth đã nhắc đến Như Nguyệt :Rose:.
07:50 CH 25/12/2008
Hội những người yêu thích lịch sử
@ Isidor: Vẫn không kìm được, phải nói vài câu về bóng đá. Hôm nay Việt Nam thắng Thái Lan 2 – 1 trong trận lượt đi chung kết AFF Cup. Hà Nội hay Sài Gòn đều có một lễ Giáng sinh nhiều niềm vui. Anth ngồi xem cũng rất hứng thú. Tranh thủ khoe luôn với Isidor là con trai bốn tuổi rưỡi của mình cũng rất mê bóng đá và mê cả đua xe F1 nữa. Giống mẹ lắm (Anth cũng thích xem F1). :Angel::Angel: Vài năm nữa là có thể tháp tùng mẹ đến sân vận động được rồi. Hai mẹ con thi nhau hò hét. :Laughing::Laughing:

Mặc dù người Việt Nam đang tràn đầy hy vọng vì chiếc Cúp vô địch đang rất gần tầm tay, nhưng Anth vẫn thấy giấc mơ này còn mong manh lắm.

Trời, tin vui quá :Applause::Applause::Applause::Applause:. Chúc cho chiếc Cúp sẽ về tay chúng ta :Rose::Rose::Rose:.
Giá mà được ở nhà nhỉ. Chiều qua mình chơi bóng đá với bọn trẻ con. Cháu mình chơi trong một team ở trường, nó giữ bóng cực khéo. Con gái thì được tinh thần hăng hái thôi, nhiều khi quên còn dẫn bóng về gôn nhà :Laughing:. Con trai thích nhỉ, bao giờ cho hai bạn giao lưu nhé. Con gái mình cũng biết hát bài Thành phố mười mùa hoa đấy. :).
Nhân đây gửi lời chúc Giáng Sinh và Năm mới đến tất cả trẻ con, nhà Anth, nhà bạn Boom, Nghênh Triêu Húc và các bạn khác :Rose::Rose::Rose:
Quay về chủ đề chính bình chọn phim lịch sử. Có khi, để phân biệt giữa những ngoài lề và đúng lề, bọn mình có thể dùng font chữ :)
Cho giai đoạn lịch sử liên quan đến The Old Testament, mình đề cử hai bộ phim của Cecil deMille : Samson and Delilah và The ten commandments (không hẳn về độ chính xác lịch sử so với Kinh Thánh, mà do độ hoành tráng của đạo cụ và nghệ thuật).
Về giai đoạn lịch sử Roman, mình bình chọn Spartacus của Kubrick.

Chung ta binh chon xong roi phan tich ti mi hon nhe'.
10:11 SA 25/12/2008
Hội những người yêu thích lịch sử
Thôi, “vui bóng đá nhưng không quên lịch sử”, Anth tranh thủ nói về phim lịch sử Việt Nam trước vậy. Tất nhiên là giờ có thể nhìn nhận khắt khe hơn, nhưng ngày xưa cũng từng một thời thích xem. Nhớ “Em bé Hà Nội”, “Ván bài lật ngửa”, “Đêm hội Long Trì”, “Biệt động Sài Gòn”… Ấn tượng nhiều về “Ván bài lật ngửa” có lẽ vì qua bộ tiểu thuyết cùng tên của Nguyễn Trương Thiên Lý (tức là Trần Bạch Đằng). Đạo diễn Lê Hoàng Hoa đã chọn được một đội ngũ diễn viên quá hợp vai. Nhưng sau này khi đã xem nhiều phim, sau này khi đã nhiều tuổi hơn, đọc nhiều hơn, thì lại thấy diễn xuất của các diễn viên trong phim “Ván bài lật ngửa” mang nét kịch nhiều quá. Dù vậy, vẫn thích như xưa.
Thời đó kỹ thuật điện ảnh còn hạn chế, gọi là phim mà giống kịch truyền hình nhiều hơn. Nếu xét về phim về chiến tranh VN, thì mình xếp hạng Ván Bài Lật Ngửa và Full Metal Jacket. Anth viết về tiểu thuyết Ván Bài Lật Ngửa đi. Mình hứa sẽ viết một chút về Full Metal Jacket và một cách nhìn "dã sử" Mỹ về Mậu Thân.
Cám ơn Bạn Boom về bài viết ĐBP trên không. :Rose:
Nhân đây, để tránh lan man, và để chiêu mộ thêm thành viên (vì cuối cùng Hội giờ chỉ có ba người post bài cũng buồn), mình đề xuất chúng ta mở rộng chủ để, về nhiều mặt cuộc sống, miễn là nhìn từ góc độ lịch sử. Bóng đá là lĩnh vực hơi bình lặng, nhưng có những sự kiện thể thao như thế vận hội Munich cũng rất găn liền với lịch sử. Thấy nhiều bạn ghé qua topic có nói thích sử Tàu và sử thế giới, hay sử trong sách truyện, cũng đều là những đề tài thú vị. :Rose:
07:22 CH 24/12/2008
Hội những người yêu thích lịch sử
Anth: mình vẫn nhớ không quên trận chung kết Đức - Argentina. Lúc đó thì tim mình đã vỡ rồi khi Zico sút trượt cú phạt đền, nên xem trận này với tâm trạng thờ ơ hơn. Nhưng đến giờ vẫn chưa quên cảm giác hào hứng khi người Đức gỡ hoà.
Còn về Anh, nhớ có cậu bạn nói: bóng đá Anh giống Trung quốc đánh nhau. Giải quốc gia thì chơi hay (như Tam quốc, Hán Sở, ..), nhưng mang quân đi đánh ở nước ngoài thì dở :D. Đùa thôi nha, hy vọng không làm bạn nào mê Anh giận. Về chiến tranh thì không thích nghĩ đến thắng thua, nhưng bóng đá là thắng thua phải rõ ràng, và rất thích ai yêu ghét cũng rõ ràng :). Dân văn chương thích bóng đá là hiếm, mà lại mê đội tuyển Đức thì còn hiếm hơn.
Rất nhiều điều muốn nói (hihi), mà không thể viết ngay bây giờ được ... Đội tuyển mà mình thích là Brazil, Anth chắc biết rồi. "Nghiên cứu" bóng đá có liên quan đến thích lịch sử. Mình thích xem những trận cũ, những tài liệu về lịch sử bóng đá, vì có cảm giác thanh thản, không hồi hộp, được thật sự thưởng thức nghệ thuật và kỹ thuật của hai đội. Trong khi xem một trận bóng đá live, đau tim lắm, nhiều khi có xem được gì đâu, hoặc là hò hét hoặc là tranh luận, hoặc là lo thót tim, lu'c chỉ mong trọng tài thổi còi hết giờ :D, lu'c thi mong thoi gian du`ng tro^i. Bóng đá còn phản ánh nhiều điều trong lịch sử nữa. Chẳng hạn thành phần màu da của đội tuyển Pháp thể hiện một phần thời sự Pháp đấy :).
Nhân nói về người chiến bại, mình viết mấy dòng này hồi giải năm nay. Những người được nhắc đến là những cầu thủ mình thích, trong đó có một người Đức đấy.
Viết cho người chiến bại
30/6/2008

Ai đó nói : "Ba mươi tuổi còn yêu Pautovski thì là người hạnh phúc". Vậy ở tuổi mình mà vẫn thấy rộn ràng chờ trái bóng lăn, hẳn mình là người rất hạnh phúc.
Chỉ khác ngày xưa, bây giờ mình hay cảm thông hơn cho người chiến bại. Với một số người, chỉ cần đợi thêm 2 hay 4 năm nữa để có cơ hội mới. Nhưng với một số người khác, sự thất bại này là dấu chấm hết. Tên tuổi họ sẽ phai nhạt dần, cho dù họ cũng xứng đáng như những người chiến thắng.
Với người Đức, không có gì buồn lắm. Họ đã vĩnh viễn giữ một chiếc Cúp rồi. Và lần này họ cũng không tỏ ra xuất chúng. Hơn nữa, làm á quân thích hơn làm vô địch, ít ra nếu chơi dở ở giải sau thì ít bị dèm pha hơn :).
Nhưng Hà Lan ...
Có phải sự không may của Hà lan năm 74 lặp lại, khi Cruyff và đồng đội cho lên ngôi một lối đá tổng lực, trong một chung kết mà chính họ là người thua cuộc. Bởi vì bóng đá đi kèm với sự bất ngờ. Bởi vì, cũng trong trận đấu lịch sử đó, một người Đức đã làm tỏa sáng vai trò libero.
Hà Lan của năm 74 vẫn may mắn hơn Hà Lan năm 2008, vì the total footballer được lưu danh là cầu thủ hay nhất (chỉ sau Pelé), đứng trên cả nhà siêu vô địch kiêm tác giả của libero.
Hà Lan năm nay ... Có ai sẽ còn được nhắc đến trong 20, 30 năm nữa ???
======

Tối nay mình uống hơi nhiều nên cảm hứng cũng nhiều, bữa ăn gia đình ngày cuối năm mà. Bây giờ mọi người đang bàn về thời sự và về (wrong) football, con cái thì ngủ rồi, mình quay về đây để tán tiếp nhé. Một vài dòng viết ngày xưa ... bóng đá và lịch sử :)
Lúc nhỏ, tôi vốn thích những thứ ít người thích, có lẽ để tỏ ra đặc biệt như mọi đứa trẻ thích làm. Nhưng bóng đá là điều tôi không thể cưỡng được, cho dù bóng đá không thuộc về "thứ ít người thích". Đa số những đứa trẻ lớn lên trong chiến tranh lạnh nhìn thế giới bằng hai màu "trắng" và "đen", "quân ta" và "quân địch". Những bức tranh biếm hoạ về cuộc chiến giữa hai phe trẻ con cũng hiểu, đơn giản vì cuộc chiến tranh đó nào khác một trò chơi trẻ con. Thể thao cũng là lĩnh vực không tránh khỏi trò chơi đó. Ở các thế vận hội Olympics, người ta đếm huy chương của hai phía. Đó là một cuộc chạy đua căng thẳng không kém cuộc chạy đua vũ trang. Bên một bức tường, người ta chỉ biết "Mặt trời mọc ở phía Đông", ở phía bên kia người ta chỉ nói "Phía Tây là nơi Mặt trời dừng chân".
Bóng đá có lẽ là một trong những lĩnh vực vượt ra khỏi sự phân chia đó. Trái bóng lăn, xoá đi mọi khoảng cách giàu nghèo, mọi sự khác biệt chủng tộc, màu da. Cameroon thắng Argentina, suýt loại Anh, là một bằng chứng mọi giấc mơ đều có thể thành hiện thực. Bóng đá không tuân theo một quy luật nào. Nghệ thuật bóng đá của châu Mỹ La tinh, dù châu Âu có tiên tiến hiện đại mấy, cũng không thể bắt chước và vượt lên được.
Trong bóng đá, người ta quên đi họ đang sống ở thế giới nào. Chính nhờ bóng đá mà tôi khám phá thế giới bên kia bức tường và một thế giới xa xôi hơn nữa. Nếu Franz Beckenbauer, Johan Cruyff được ngưỡng mộ ở các nước XHCN ra sao, thì Lev Yashine cũng được ngưỡng mộ ở các nước tư bản như thế. Một thế giới của những giấc mơ, của những điều bất ngờ, và của hy vọng - đó chính là thế giới của bóng đá, trong con mắt trẻ thơ của tôi.
Nói thêm một chút về bóng đá trong điện ảnh :). Mình rất thích một cảnh trong bộ phim Ba Mùa của Tony Bùi. Đó là cảnh lúc cậu bé Woody đang đi tìm thùng đồ, nếu không về bị bố đánh. Bỗng nghe bạn bè gọi vào chơi bóng đá giữa phố. Loáng ánh đèn xe, còi xe. Rồi mưa đổ xuống, Woody cùng các bạn chạy theo trái bóng, ... rồi một bàn thắng ... Woody!! Woody!! những đứa trẻ xúm lại ôm hôn người anh hùng. Woody cười rạng rỡ, mọi lo toan bỗng biến mất, chỉ còn lại trong cơn mưa xối xả niềm hạnh phúc và những tiếng cười trẻ thơ.
Sau khi biết Tony Bùi lớn lên ở nước ngoài, thì mình ngả mũ khâm phục nhà đạo diễn đã quay được một cảnh mà chỉ những ai từng có tuổi thơ ở Việt nam mới biết.
Ngày bé mình cũng được lang thang như Woody, sáng đi học, chiều đi chơi với bạn bè, cũng đá bóng nhiều lắm, cho đến khi bọn con trai không chịu cho mình đá nữa. Tối trước khi về nhà, chỉnh sửa quần áo, rửa ráy sơ sơ ở cái máy nước để vào nhà trình diện bố mẹ. Bây giờ trẻ con không có khái niệm đi chơi như thế nữa.
12:28 CH 24/12/2008
i
isidor
Bắt chuyện
1.1kĐiểm·0Bài viết
Báo cáo