Đây là triệu chứng thường gặp ở trẻ sơ sinh, xảy ra ở 9% số trẻ đủ tháng. Ở trẻ sinh non, tỷ lệ vàng da là 30%. Vàng da sinh lý không nguy hiểm, thường tự mất sau một thời gian ngắn; còn vàng da bệnh lý có thể gây tử vong nếu không được điều trị kịp thời.
1. Vì sao trẻ sơ sinh dễ bị vàng da?
Phần lớn trẻ sơ sinh có biểu hiện vàng da trong vòng 1 tuần sau khi ra đời. Đây là hiện tượng sinh lý bình thường, xảy ra do các hồng cầu của thai nhi bị phá hủy để được thay thế bằng hồng cầu trưởng thành. Khi hồng cầu bị vỡ, một lượng lớn Bilirubin - một chất có sắc tố màu vàng - được phóng thích vào máu, làm cho trẻ bị vàng da.
2. Vàng da sơ sinh có nguy hiểm không?
Đa số các trường hợp vàng da ở trẻ sơ sinh đều nhẹ và tự khỏi sau 7-10 ngày, khi chất Bilirubin được đào thải hết qua phân và nước tiểu. Tuy nhiên, có một số trường hợp vàng da nặng do chất Bilirubin tăng quá cao và thấm vào não (y học gọi là vàng da nhân). Tình trạng này rất nguy hiểm, có thể làm cho trẻ bị hôn mê, co giật, dẫn đến tử vong hoặc di chứng về tâm thần vận động vĩnh viễn.
3. Làm thế nào để phát hiện vàng da?
Chứng vàng da rất dễ nhận biết bằng mắt thường ở nơi có đủ ánh sáng. Vì vậy, hằng ngày, các bà mẹ cần quan sát màu da toàn thân của trẻ ở nơi sáng. Trong trường hợp khó nhận biết (da trẻ đỏ hồng hoặc đen), nên ấn nhẹ ngón tay cái lên da trẻ trong vài giây, sau đó buông ra; nếu trẻ bị vàng da, nơi ấn ngón tay sẽ có màu vàng rõ rệt. Khi trẻ có biểu hiện nghi là vàng da, cần đưa đến bác sĩ để kiểm tra.
Vàng da được chia thành 2 mức độ:
- Nhẹ: Da hơi vàng ở mặt, thân mình; trẻ vẫn bú tốt; hoặc vàng da xuất hiện muộn, sau ngày thứ ba.
- Nặng: Da vàng sậm, lan xuống tay, chân; trẻ bú kém, bỏ bú; hoặc vàng da xuất hiện sớm, trong vòng 1-2 ngày sau sinh. Những trẻ sinh non, nhiễm trùng, sinh ngạt dễ bị vàng da nặng.
4. Làm gì khi trẻ bị vàng da?
Đối với trường hợp nhẹ, có thể điều trị tại nhà bằng cách tắm nắng. Đặt trẻ gần cửa sổ, nơi có ánh nắng dịu của mặt trời (vào khoảng 8-8h30 mỗi sáng, lúc trời không quá nóng hay quá lạnh). Cho trẻ bú nhiều lần trong ngày vì sữa mẹ giúp đào thải nhanh chất Bilirubin qua đường tiêu hóa. Cần theo dõi diễn tiến của chứng vàng da mỗi ngày trong vòng 7-10 ngày sau sinh.
Trẻ bị vàng da nặng cần được nhập viện ngay để được điều trị tích cực bằng các phương pháp sau:
- Chiếu đèn: Ánh sáng của đèn biến Bilirubin thành chất không độc và được thải nhanh ra khỏi cơ thể qua đường tiêu hóa, đường tiểu.
- Thay máu: Lấy bớt chất Bilirubin ra khỏi cơ thể một cách nhanh chóng.
(BS Cam Ngọc Phượng, Sức Khỏe & Đời Sống)
- Phương pháp chữa bệnh khác? Đó là dùng thuốc của người Dao Lô Gang do gia đình bác sỹ Triệu Thị Lưu – Bác sỹ chuyên khoa cấp II – Nguyên Phó trưởng Khoa Nhi Bệnh viện Đa Khoa Trung ương Thái Nguyên- Thầy thuốc ưu tú bào chế. Địa chỉ liên hệ: số nhà 12, ngõ số 4, đường Khu Nam Đại học Sư Phạm, tổ 9, phường Quang Trung, số điện thoại: 0983.746.527, thư điện tử: phuong13tn@gmail.com. Rất nhiều người đã sử dụng và đều thấy hiệu quả.
Cách sử dụng:
1 liều thuốc gồm 3 gói nhỏ được dùng trong 6 ngày, trong đó mỗi gói nhỏ chia làm 2 lần để đun uống và tắm trong 2 ngày.
Mỗi ngày đun ½ gói thuốc với 6 bát ăn cơm nước sạch, đun sôi 10 phút, lọc lấy nước cho vào phích để mẹ và bé cùng uống, cho bé uống là chính. Bã thuốc cho 10 lít nước sạch đun sôi, để nguội rồi tắm gội cho trẻ sơ sinh. Bã thuốc ngày thứ nhất có thể đun cùng với bã thuốc ngày thứ 2 rồi bỏ đi.
Liều lượng uống:
Cho trẻ uống: Mỗi lần pha thuốc uống từ 10ml đến 15ml với sữa mẹ theo tỷ lệ 2:1. Trong trường hợp mẹ không có sữa thì cho trẻ uống thuốc mà không cần pha thêm. Cho trẻ uống 3 giờ 1 lần.
Cho bà mẹ uống: Uống 1 bát thuốc/ngày.