Chào các cha mẹ!

Đây là một trong những câu hỏi tôi nhận được nhiều nhất từ phụ huynh có con tự kỷ, đặc biệt khi con chuẩn bị đến tuổi vào lớp 1.

Câu trả lời là: được hay không còn tùy thuộc việc ba mẹ đã chuẩn bị đủ các kỹ năng cần thiết trước khi vào lớp 1 hay chưa.

Trên thực tế, rất nhiều trẻ tự kỷ vẫn có thể học lớp 1 và tham gia học hòa nhập cùng các bạn. Tuy nhiên, khả năng thích nghi của mỗi trẻ là khác nhau do mức độ khó khăn của trẻ cũng khác nhau.

Có những trẻ tự kỷ có thể đọc, viết và học kiến thức khá tốt nhưng chỉ gặp khó khăn trong giao tiếp xã hội.  Hay, có những trẻ gặp nhiều khó khăn về ngôn ngữ, khả năng chú ý, hành vi hoặc kỹ năng tự phục vụ nên sẽ cần thêm thời gian chuẩn bị trước khi vào lớp 1.

Vì vậy, khi đánh giá khả năng học lớp 1 của trẻ, cha mẹ không nên chỉ nhìn vào chẩn đoán "tự kỷ" mà cần xem xét những kỹ năng thực tế mà trẻ đang có.

Một số yếu tố quan trọng bao gồm:

  • Trẻ có thể ngồi học trong một khoảng thời gian nhất định hay không?
  • Trẻ có hiểu và làm theo được các hướng dẫn đơn giản của giáo viên hay không?
  • Trẻ có khả năng chú ý và tiếp nhận bài học hay không?
  • Trẻ có thể sử dụng ngôn ngữ hoặc các hình thức giao tiếp phù hợp để thể hiện nhu cầu của mình hay không?
  • Trẻ có kỹ năng tự phục vụ cơ bản như đi vệ sinh, ăn uống, cất giữ đồ dùng cá nhân hay không?

Đây thường là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hòa nhập của trẻ nhiều hơn việc trẻ có biết đọc hay biết viết sớm.

Trên thực tế, nhiều phụ huynh quá tập trung vào việc dạy con đọc chữ, làm toán trước khi vào lớp 1 mà quên rằng kỹ năng chú ý, khả năng hiểu yêu cầu, giao tiếp và thích nghi với môi trường mới mới là những nền tảng rất quan trọng để trẻ có thể học tập hiệu quả.

Nếu cha mẹ nhận thấy con còn gặp nhiều khó khăn trong các kỹ năng trên, đừng quá lo lắng. Điều đó không có nghĩa là con không thể học lớp 1. Điều quan trọng là trẻ cần được hỗ trợ và chuẩn bị phù hợp trước khi bước vào môi trường học tập chính thức.

Thay vì đặt câu hỏi:

"Con tôi có tự kỷ thì có học lớp 1 được không?"

Cha mẹ có thể chuyển thành câu hỏi:

"Con tôi cần chuẩn bị thêm những gì để có thể học lớp 1 tốt hơn?"

Khi chúng ta tập trung vào việc phát triển năng lực của trẻ thay vì chỉ nhìn vào chẩn đoán, cơ hội học tập và hòa nhập của trẻ sẽ rộng mở hơn rất nhiều.

Tự kỷ không đồng nghĩa với việc trẻ không thể học lớp 1. Điều quan trọng là trẻ đã sẵn sàng cho lớp 1 đến mức nào và chúng ta có đang giúp trẻ chuẩn bị đúng hướng hay không.