Dù là biện pháp ngừa thai phổ biến bậc nhất hiện nay với hiệu quả lý thuyết lên đến 99% nếu dùng đúng cách, thuốc tránh thai hàng ngày vẫn khiến nhiều chị em mơ hồ. Việc không nắm rõ cơ chế hoạt động và cách phân loại rất dễ dẫn đến tình trạng dùng sai cách và “vỡ kế hoạch”.
Xem thêm tại: https://www.acare.abbott.vn/cac-loai-thuoc-tranh-thai-hang-ngay-thong-dung/
Cơ chế hoạt động của thuốc tránh thai
Về cơ bản, thuốc tránh thai chứa các hormone sinh dục nữ có khả năng kiểm soát hoạt động của buồng trứng và tử cung. Chúng ngăn cản sự rụng trứng, đồng thời làm đặc chất nhầy ở cổ tử cung để cản bước tinh trùng và làm mỏng niêm mạc tử cung khiến hợp tử khó bám vào để làm tổ.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng thuốc tránh thai hàng ngày không có khả năng bảo vệ bạn trước các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STDs). Bạn vẫn cần sử dụng thêm bao cao su để đảm bảo an toàn toàn diện.
Phân loại các dòng thuốc tránh thai hiện nay
Hiện nay trên thị trường có hai nhóm thuốc chính phù hợp với từng nhu cầu sử dụng khác nhau:
1. Thuốc tránh thai kết hợp (chứa Estrogen và Progestin)
Đây là loại thông dụng nhất, thường được đóng gói theo các liệu trình nhằm giúp người dùng duy trì thói quen uống thuốc đều đặn:
Vỉ 28 viên (21+7): Uống 21 viên chứa hoạt chất và 7 ngày uống viên giả dược (thường chứa sắt hoặc axit folic). Hiện tượng ra máu kinh sẽ xuất hiện trong những ngày uống giả dược.
Vỉ 28 viên (24+4): Gồm 24 viên chứa hoạt chất và 4 viên giả dược. Khi dùng hết vỉ, bạn cần uống ngay vỉ tiếp theo mà không tạm ngưng ngày nào.
Vỉ 28 viên (21+2+5): Liệu trình hiện đại mới gồm 21 viên hoạt chất, 2 viên giả dược và 5 viên chứa estrogen liều cực thấp. Nhờ cơ chế ức chế chất gây co thắt tử cung (prostaglandin), dòng này hỗ trợ giảm đau bụng kinh cực kỳ hiệu quả.
Vỉ 21 viên: Chỉ chứa hoàn toàn viên hoạt chất. Sau khi uống hết vỉ, bạn phải tự nghỉ thuốc đúng 7 ngày (thời gian ra kinh) trước khi bắt đầu vỉ mới vào ngày thứ 29.
Tác dụng phụ cộng thêm: Đẹp da, giảm mụn, điều hòa kinh nguyệt, giảm đau bụng kinh và giảm nguy cơ ung thư buồng trứng. Tuy nhiên, thuốc kết hợp chống chỉ định với người có tiền sử ung thư vú, huyết áp cao, bệnh tim mạch hoặc phụ nữ trên 35 tuổi hút thuốc lá nặng.
2. Thuốc tránh thai chỉ chứa Progestin
Vỉ gồm 28 viên hoạt chất và hoàn toàn không có giả dược. Dòng thuốc này đặc biệt phù hợp cho phụ nữ đang cho con bú hoặc những người mẫn cảm, chống chỉ định với estrogen.
Điểm lưu ý cực kỳ quan trọng: Thuốc yêu cầu tính kỷ luật rất cao. Bạn bắt buộc phải uống thuốc vào một khung giờ cố định mỗi ngày (lệch không quá 3 giờ). Nếu uống trễ quá 3 tiếng, tác dụng ngừa thai sẽ sụt giảm nghiêm trọng và bạn buộc phải dùng bao cao su bổ sung trong 2 ngày tiếp theo.
Các thế hệ thuốc tránh thai kết hợp và nỗi lo tăng cân
Lịch sử phát triển của thuốc tránh thai kết hợp đã trải qua 4 thế hệ nhằm tối ưu hóa hiệu quả và giảm thiểu tác dụng phụ:
Thế hệ 1 (Đã ngưng dùng): Hàm lượng nội tiết quá cao gây nhiều biến cố tim mạch.
Thế hệ 2: Chứa progestin đời cũ có tính androgen, dễ gây mụn trứng cá và giữ nước dẫn đến tăng cân.
Thế hệ 3 & 4: Sử dụng các progestin thế hệ mới (như drospirenone ở thế hệ 4) có hoạt tính kháng androgen và kháng mineralocorticoid. Các dòng thuốc mới này giúp hỗ trợ trị mụn vượt trội và hoàn toàn không gây giữ nước hay tăng cân cho phái đẹp.
Lưu ý sống còn để tránh "bể kế hoạch"
Cố định giờ giấc: Hãy đặt báo thức để uống thuốc vào một thời điểm cố định trong ngày nhằm duy trì nồng độ hormone ổn định.
Luôn có phương án dự phòng: Luôn dự trữ sẵn bao cao su trong nhà để sử dụng ngay nếu bạn lỡ quên uống thuốc hoặc uống thuốc trễ giờ.
Chuẩn bị sẵn vỉ mới: Hãy mua vỉ thuốc tiếp theo trước khi vỉ cũ cạn viên hoạt chất để không bị gián đoạn liệu trình.
