Vì sao tôi không cho con đi học sớm?

Từ ngày cậu bé hàng xóm vào lớp 1, tôi để ý cứ khoảng tầm 9 giờ tối, khi tôi lùa hai cậu con trai đi ngủ cũng là lúc bà mẹ hàng xóm hoạt động hết công suất vì dạy con học bài…

Một tiếng, lặp lại 20 lần câu: “Con đã hiểu chưa?”

Có thể hơn thế nữa, vì tôi không tập trung để đếm đủ tất cả những lần bà mẹ hàng xóm hỏi cậu con trai bé nhỏ với cái giọng đang cố hết sức kìm chế cơn nóng giận. Tiếng cậu bé: “Dạ hiểu”, “Dạ con hiểu rồi” cũng đều đều vang lên. Thỉnh thoảng, dĩ nhiên cậu bé bị đòn, hôm đó có lẽ mẹ cậu quá mệt và cậu cũng chẳng vui vẻ gì. Tiếng cậu khóc, vừa khóc vừa xin lỗi mẹ nghe thương quá đỗi. Ở đây, tôi không trách người mẹ hay cậu nhóc, tôi chỉ thầm hỏi: Người cha đâu rồi? Mẹ đánh con xong liệu có hối hận không? Sau trận đòn, con có tỉnh táo và hào hứng để học bài tiếp không? Tôi thấy xót xa quá chừng và thầm nghĩ: hai năm nữa, không biết hai mẹ con mình có rơi vào hoàn cảnh này không?

Cả một ngày làm việc vất vả, dậy từ 5 giờ sáng tất tả chợ búa, tối đi làm về mới đâm đầu vào cơm nước, dọn dẹp nhà cửa… những người mẹ như tôi lấy đâu ra thời gian dạy chữ cho con? Thế mới nói, việc người mẹ hàng xóm cố nén cơn buồn ngủ, cơn bực dọc, cơn mệt mỏi để dạy cậu con trai của cô ấy những bài tập về nhà quả thật thật nể phục. Tôi không biết mình sẽ thế nào sau 2 năm nữa: không biết mình có đủ kiên nhẫn dạy con từng chữ hay không? 9 giờ, thời gian tôi chỉ muốn nghỉ ngơi, đặt mình xuống là ngủ ngay, nhiều khi tôi còn ngủ trước con… không lẽ hai năm sau, hai mẹ con tôi sẽ đánh vật với nhau cho đến 10 giờ, có khi 11 giờ tối? Còn cậu con trai bé, lúc đó con sẽ làm gì, chơi với ai, hay lại sấn sổ đến bàn anh học để quậy phá? Ôi, cái sự học thật quá nhiêu khê, căng thẳng…

Có nên cho con đi học sớm?

Mặc dù có rất nhiều lời khuyên đưa ra, rằng vào lớp 1 con phải biết đọc, đếm ít nhất đến 100, thậm chí học thuộc lòng cả bảng cửu chương… nếu không sẽ bị cô giáo trù ếm, nhưng tôi nhất quyết sẽ không cho con đi học sớm. Tôi thuộc loại người không muốn ép con làm bất cứ điều gì, hãy để con phát triển tự nhiên. Bao nhiêu bạn bè tôi, dù học rất siêu, luôn đứng top lớp kể cả trung học lẫn đại học, nhưng rốt cuộc ra trường đi làm công việc rất bèo nhèo, không bằng những bạn học lực trung bình. Điều các bạn không có, đó là kinh nghiệm, sự va chạm, cọ sát với thực tế… tôi muốn con tôi có những điều này, chứ không phải tốn thời gian gạo bài từ sớm. Dĩ nhiên, quan niệm của tôi có thể khiến nhiều người nhảy bổ vào để “ném đá”, nhưng tôi vẫn kiên định không cho con đi học sớm. Thay vào đó, tôi muốn con được tha hồ chơi và trải nghiệm cuộc sống trước khi bước vào hành trình gần 20 năm đèn sách cho đến khi có được tấm bằng đại học trong tay.

Hiện tại, cậu con trai 4 tuổi của tôi vẫn chỉ tiếp xúc với con chữ và số bằng bản năng, tức là bất cứ khi nào con thích thì con chơi với bảng chữ cái và những con số. Tôi mua cho con mình những trò chơi liên quan đến chữ và số, ví dụ: bộ số/chữ cái hít ở tủ lạnh, bộ xếp hình chữ và số, bảng trắng và bút dạ để con viết/vẽ bất cứ thứ gì con thích, những bộ lego chữ/số… Tôi không đặt nặng vấn đề là phải dạy con bao nhiêu chữ/số trong một ngày, mà dạy con phương pháp học bằng cách để con chủ động hỏi: Mẹ ơi đây là chữ gì hả mẹ? Số 1 với số 5 đọc là gì? Thi thoảng tôi nhắc con: Đây là số hai mươi, không phải số “hai không”, con ạ. Còn số 10 đọc là “mười”, không phải “mười mươi” hay “một mươi”. Tôi cho con tiếp cận với ngoại ngữ bằng các bài hát thiếu nhi tiếng Anh và tôi tìm hiểu cách học tiếng Anh hiệu quả để sau này hướng dẫn cho con mình. Trong sự học, cha mẹ cần đồng hành cùng con chứ không nên bỏ lửng. Trẻ nhỏ một khi đã thích thú, chủ động và tập trung, chúng có thể nhớ rất nhanh và lâu. Còn nếu bị ép, chúng sẽ học như trả bài.

Tôi nhớ về tuổi thơ của mình, không bao giờ bị áp lực về bài vở. Bọn trẻ con chúng tôi chỉ học nửa ngày, nửa ngày còn lại để ngủ nghỉ và chơi. Chập tối, sau khi đã cơm nước xong, chúng tôi ngồi vào bàn tự làm hết các bài tập. Khi học xong, chúng tôi vẫn có thời gian để chạy nhảy dưới ánh đèn, ánh trăng vàng và những chiếc lá in bóng trên tường nhà. Buổi sáng, mẹ sẽ dậy sớm hơn để hỏi tôi những kiến thức ngày hôm qua (mẹ tôi cũng là giáo viên), và dặn tôi kiểm tra sách vở trước khi đến trường. Thói quen này tôi duy trì cho đến những năm học đại học. Và tôi thấy yêu thương tuổi thơ mình vô cùng, tôi yêu trường lớp, thầy cô và bạn bè. Tôi mong rằng, sau này con tôi cũng có thể yêu trường lớp, thầy cô, bạn bè, thế là đủ. Điểm số ư? Nó không phản ánh đúng bản chất của cậu con trai bé nhỏ của tôi, và nó cũng chẳng thể làm tôi vui được, nếu vì thế mà con tôi trở thành một đứa trẻ mọt sách, thụ động.

<<< Dạy con những bài học đầu tiên