TPHCM: Bệnh sởi, rubella lan rộng

http://www.hanoimoi.com.vn/vn/71/196050/

(HNMO)- Đó là khẳng định của Thạc sĩ Nguyễn Hồng Hà, Phó Viện trưởng Viện các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia sáng nay (4/2). ThS Hà cũng cho biết hiện lưu lượng bệnh nhân mắc sởi, chủ yếu là thanh niên tuổi từ 18- 25, nhập viện tiếp tục đông, mỗi ngày từ 5-6 ca.

Từ giữa tháng 12 đến nay, Viện các bệnh nhiệt đới và truyền nhiễm quốc gia đã tiếp nhận khoảng 350 trường hợp, chủ yếu ở Hà Nội và các tỉnh lân cận bị sốt phát ban, trong đó có 147 người dương tính với bệnh sởi. Đáng chú ý là những người mắc bệnh lại ở vào lứa tuổi trung niên và đa phần là thanh niên chứ không như vẫn gặp ở trẻ em từ 6 tháng đến 5 tuổi. Trong số này có cả một bác sĩ ở bệnh viện huyện thuộc tỉnh Hòa Bình, một sinh viên y khoa năm thứ 4 của trường ĐH Y Hà Nội

"Điều đáng lo ngại là tỷ lệ bệnh nhân mắc sởi gặp biến chứng khá cao, chiếm 2% trong khi tỷ lệ biến chứng theo thống kê chỉ vào khoảng 1%o. Trong 7 trường hợp bị viêm não, viêm màng não đã có 3 trường hợp xuất viện, hiện còn 4 bệnh nhân đang tiếp tục điều trị, trong đó có 3 người đang rơi vào trạng thái hôn mê sâu, phải thở máy" - ThS Hà cho biết thêm.

- P.V: Vậy nếu so với trẻ em thì người lớn mắc sởi sẽ gặp các biến chứng nguy hại gì thưa ông?

- ThS Nguyễn Hồng Hà: Trẻ em mắc sởi thường gặp các di chứng như viêm tai giữa, viêm phế quản phổi, viêm thanh quản, viêm loét giác mạc, cam tổ mã, tức bị hoại tử, loét các phần miệng, họng, hàm... thậm chí dễ nhiễm lao. Trẻ sau khi khỏi sẽ bị tiêu chảy kéo dài, nếu chế độ dinh dưỡng không tốt sẽ dẫn đến còi cọc, suy dinh dưỡng.

Người lớn mắc bệnh sởi thì ít gặp các biến chứng về đường hô hấp, tuy nhiên lại trội lên bệnh viêm màng não và các biến chứng nặng. Bệnh nhân sau khỏi sẽ dẫn đến các di chứng liệt, động kinh, ngớ ngẩn và tỷ lệ tử vong khá cao, khoảng 15%.

Điều nguy hại chính là những di chứng của bệnh sởi ở người lớn thường không ai có thể biết để ngăn chặn. Thông thường sau khi bệnh nhân tưởng đã khỏi bởi hết sốt, hết phát ban thì sẽ xuất hiện trở lại sốt li bì và khi đó nhiều người đã bị viêm não màng não với các biến chứng nặng.

- Ông có thể cho biết các dấu hiệu bệnh cảnh giữa trẻ em và người lớn có gì khác nhau?

- Bệnh cảnh lâm sàng của sởi ở cả trẻ em và người lớn thường na ná nhau với các biểu hiển như sốt cao, viêm đường hô hấp, phát ban. Tuy nhiên,ở trẻ con dấu hiệu viêm đường hô hấp rõ rệt hơn như ho, chảy mũi, mắt mọng đỏ, sốt rất cao...

Qua theo dõi các bệnh nhân mắc sởi nhập viện thời gian qua cho thấy họ đều có chung các biểu hiện như sốt cao đột ngột, đau người, viêm đường hô hấp, ho, chảy nước mũi... Sau 2-3 ngày người bệnh bị nổi ban ở mặt, gáy, sau đó lan ra khắp người và bay dần. Hầu hết các trường hợp nhập viện để được theo dõi, cách ly, sau đó cho xuất viện. Với các trường hợp nặng mới phải tiến hành hồi sức.

- Không ít những người lớn mắc sởi đã được tiêm phòng từ khi còn nhỏ. Vậy ông đánh giá sao về hiệu lực của vắc-xin sởi với những trường hợp này?

- Sởi được biết đến là căn bệnh kinh điển, thường xuất hiện vào mùa đông xuân. Thông thường trẻ em hết 6 tháng tuổi cho đến 5 tuổi đều có thể mắc sởi do hết kháng thể phòng bệnh được truyền từ mẹ sang. Sau khi bệnh khỏi, miễn dịch để lại tương đối lâu dài và bền vững nên ít người đã mắc lại lần 2.

Hiệu quả của việc tiêm vắc-xin sởi trong chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia được đánh giá là tương đối tốt. Dịch hầu như không xuất hiện trở lại, giải quyết vấn đề bệnh tật rất lớn đối với trẻ em ở nước ta. Tổ chức Y tế thế giới và Việt Nam đã đặt hy vọng thanh toán được bệnh sởi. Tuy nhiên, vào những năm 1993 - 1995, dịch sởi xuất hiện (ở Văn Giang, Hưng Yên) ở lứa tuổi cao hơn, từ 10- 15 tuổi, cho thấy xu hướng nâng cao tuổi mắc sởi hơn. Cho đến đầu năm nay, cùng với việc xuất hiện một lượng lớn người trưởng thành mắc sởi thì đã có thể khẳng định việc bùng phát dịch sởi ở người lớn.

Hiện chưa thể khẳng định virus sởi đã biến đổi bởi bệnh ít gặp ở trẻ em. Do đó, chỉ có thể khẳng định việc tiêm vắc-xin sởi chỉ phát huy hiệu quả trong một thời gian ngắn. Theo thời gian, miễn dịch sẽ suy giảm, do đó không còn đủ khả năng bảo vệ con người trước virus sởi vẫn tồn tại ở môi trường bên ngoài

Từ năm 1996 đến nay, nước ta đã thực hiện việc tiêm chủng sởi nhắc lại mũi 2 cho trẻ ở lứa tuổi học lớp 1. Điều này thêm một lần nữa khẳng định việc tiêm phòng 1 mũi sởi là không đủ bảo vệ cả đời người trước căn bệnh này và cần thiết phải tiêm mũi nhắc lại thứ 2

- Vậy ông có lời khuyên gì đối với người dân trước nguy cơ dịch có thể tiếp tục lây lan rộng?

Virus sởi rất dễ lây lan, đặc biệt qua đường hô hấp. Người dân ở độ tuổi dưới 30 nên đi tiêm phòng vắc-xin sởi, kể cả trong trường hợp chưa tiêm vắc-xin này cũng như đã tiêm một lần từ nhỏ.

Còn với những người có biểu hiện mắc bệnh như sốt cao chưa rõ nguyên nhân, gia đình nên cách ly bệnh nhân ở phòng riêng, cho đeo khẩu trang, tránh cho tiếp xúc với những người trẻ. Bệnh nhân cần nghỉ ngơi và cho ăn uống đầy đủ, đặc biệt chú ý giữ vệ sinh răng miệng sạch sẽ, lau người bằng nước ấm, không nên kiêng nước. Để biết chính xác nguyên nhân sốt cao hoặc phát ban, nên nhanh chóng đưa bệnh nhân đến khám tại các cơ sở y tế để để tránh gặp các biến chứng nặng.

(Triệu Hoa)