Để quá trình hồi phục cơ thể diễn ra nhanh chóng và suôn sẻ thì các mẹ cũng đừng quên quan tâm tới vấn đề nội tiết tố. Trường hợp để mất cân bằng nội tiết tố thì sức khỏe của người mẹ sau sinh cũng sẽ ảnh hưởng không tốt.
Đối với những mẹ sau sinh thì mẹ thường hay nhận diện và quan tâm tới các vấn đề sức khỏe ở bề mặt như vấn đề ăn uống, giấc ngủ, tâm trạng, vết thương sau sinh… Mẹ không biết rằng những vấn đề này có liên quan mật thiết tới sự cân bằng hay mất cân bằng nội tiết tố trong cơ thể.
Sự thay đổi nội tiết tố khi mang thai đến sau sinh
Có thể nói, quá trình mang thai và sinh con khiến phụ nữ đối diện với sự thay đổi cơ thể lớn lao. Riêng vấn đề nội tiết tố thì cũng có những thay đổi nhất định.
Khi bắt đầu mang thai thì lượng hormone progesterone và hCG bắt đầu tăng lên. Người mẹ sẽ cảm thấy bị ốm nghén và mệt mỏi trong thời gian đầu thai kỳ. Tiếp đến là hormone estrogen cũng tăng theo để giúp tử cung phát triển, tăng cường lưu lượng máu và hoạt động của các enzyme, cũng như chuẩn bị cho sự chào đời của em bé.
Sau khi sinh con, nồng độ progesterone và estrogen bắt đầu suy giảm. Bên cạnh đó là sự gia tăng của các hormone khác như oxytocin và prolactin để giúp người mẹ nuôi con.
Chính những sự thay đổi, mất cân bằng nội tiết tố hay còn gọi là các hormone này cộng với một số yếu tố về chăm sóc khi mang thai và sau sinh, sẽ ảnh hưởng tới sức khỏe và tâm lý của người mẹ.
Thay đổi dễ nhận ra nhất đó là người mẹ cảm thấy mất ngủ, tâm trạng bất ổn sau sinh. Nguyên nhân vừa do cơ thể tiết ra adrenalin, vừa do mẹ mệt mỏi vì chăm sóc con nhỏ và hồi phục cơ thể sau sinh. Thời gian này (6 tuần sau sinh) cũng có thể xuất hiện các biểu hiện của trầm cảm sau sinh nếu như mẹ không được quan tâm đúng mực.
Tình trạng căng thẳng của người mẹ do cortisol tăng trong thời gian chăm bé. Các nồng độ hormone tốt cho tâm trạng như melatonin và serotonin cũng giảm dần. Tâm lý của mẹ có sự thay đổi. Điều này diễn ra trong khoảng 3 tháng sau sinh. Thời điểm 6 tháng sau sinh, các hormone mới trở lại được bình thường. Lúc này, kinh nguyệt của mẹ mới có trở lại.
Việc mất cân bằng nội tiết tố thì mẹ nào cũng trải qua. Tuy vậy có một số trường hợp thì sức khỏe của mẹ sẽ bị ảnh hưởng. Mẹ có thể gặp một số vấn đề như:
- Suy giáp: do estrogen tăng cao sẽ làm tăng mức độ của globulin liên kết với tuyến giáp do gan sản xuất. Từ đó có thể dẫn tới việc viêm giáp sau sinh. Cortisol tăng cũng làm mẹ bị suy giáp.
- Estrogen cũng có thể gây ra chứng trầm cảm sau sinh.
- Khu vực thượng thận sẽ phải hoạt động quá tải nếu như estrogen tăng cao và progesterone bị giảm.
Một số triệu chứng mất cân bằng nội tiết tố thường gặp khác như mệt mỏi, mất ngủ, khó giảm cân, rụng tóc, nhiễm trùng tái phát, trầm cảm, giảm ham muốn…
Mẹ làm gì với sự thay đổi, mất cân bằng nội tiết tố sau sinh
Đối diện với vấn đề thay đổi, mất cân bằng nội tiết tố sau sinh, mẹ có thể thay đổi và cải thiện tình hình bằng thói quen sinh hoạt và ăn uống của bản thân. Cụ thể như mẹ nên hình thành thói quen tập thể dục đều đặn dù rất bận rộn chăm sóc con, hãy dành thời gian ngoài trời để có vitamin D – tốt cho tâm trạng hơn, ăn thực phẩm chứa chất xơ, ngủ đủ giấc, hạn chế các thực phẩm từ đậu nành… Ngoài ra, mẹ cần hạn chế thực phẩm chứa nhiều chất béo, tránh đồ có chứa caffeine, đồ uống có cồn…
Mẹ đừng quên theo dõi tình hình sức khỏe thể chất và tinh thần của mình thường xuyên. Nếu như quá trình hồi phục diễn ra chậm, chứng trầm cảm sau sinh ảnh hưởng tới mẹ và việc chăm sóc con thì mẹ cần nhờ sự giúp đỡ của bác sĩ. Bác sĩ có thể kê cho mẹ một số loại vitamin hoặc khoáng chất để giúp cân bằng lại nội tiết tố trong cơ thể.
Nếu như đang nuôi con bằng sữa mẹ thì khi dùng bất cứ một loại vitamin hay thuốc nào, mẹ cần có sự chỉ định của bác sĩ để tránh ảnh hưởng tới sữa mẹ.
Trên đây là một số lưu ý về vấn đề mất cân bằng nội tiết tố sau sinh, hy vọng có thể giúp ích được cho các mẹ. Chúc các mẹ sớm hồi phục cơ thể, khỏe mạnh để chăm con tốt nhé.
Tham khảo:
https://www.parents.com/pregnancy/my-body/postpartum/postpartum-hormone-changes/