Rất nhiều người không hiểu chính sách y tế công cộng là gì và các chính sách hiện hành của Việt Nam ra sao.
Tới nay thì ngày y tế có rất nhiều tiến bộ vượt bậc, nhu cầu chăm sóc của người dân cũng ngày càng tăng cao. Vậy nhưng nhắc đến chính sách y tế công cộng là gì thì không phải ai cũng biết.
Rất nhiều người không hiểu chính sách y tế công cộng là gì. Ảnh minh họa
Vậy muốn biết chính sách y tế công cộng là gì thì mọi người đọc bài viết bên dưới sẽ rõ nha.
Vậy chính sách y tế công cộng là gì?
Chính sách y tế công cộng chính là các định hướng có tính chiến lược về việc chăm sóc sức khỏe của mọi người từ Trung ương đến địa phương. Mục tiêu chính là đáp ứng nhu cầu về y tế công bằng và hiệu quả, đảm bảo sự phát triển xã hội bền vững.
Chính sách y tế công cộng không chỉ là của riêng ngành y tế, mà nó là của toàn xã hội. Trong số đó thì các cơ sở y tế có nhiệm vụ chủ đạo, thực hiện việc cung cấp các dịch vụ y tế...
Lịch sử của y tế công cộng phần lớn bắt nguồn từ sự thay đổi ý tưởng về nguyên nhân bệnh, nâng cao sức khoẻ cho mọi người và giảm nguy cơ mắc bệnh.
Chính sách y tế công cộng là của toàn xã hội. Ảnh minh họa
Đối với y tế công cộng, nó được nhận thức cùng với sự phát triển của y học lâm sàng. Đáng nói là nó quan tâm đến một phạm vi rộng lớn các yếu tố ảnh hưởng mà cộng đồng và cá nhân phải đương đầu về sức khoẻ bệnh tật.
>> Bài viết có thể bạn quan tâm: Quỹ nâng cao sức khỏe dùng để làm gì? Ở các quốc gia hoạt động thế nào?
Các chính sách y tế công cộng hiện hành ở Việt Nam
Các chính sách y tế công cộng hiện hành ở Việt Nam, gồm: Chính sách y tế xã hội; Chính sách tài chính y tế; Chính sách liên quan đến khám chữa bệnh...
1. Chính sách y tế xã hội
Chương trình mục tiêu quốc gia là một trong các giải pháp hỗ trợ những người nghèo nhất trong xã hội thông qua hỗ trợ phát triển kinh tế, hỗ trợ việc làm, hỗ trợ giáo dục đào tạo, hỗ trợ kế hoạch hoá gia đình, bảo tồn văn hoá và hỗ trợ trong y tế, cung cấp nước sạch và đảm bảo vệ sinh môi trường.
Nếu không có những giải pháp hỗ trợ này, người dân nghèo, dân sống ở các vùng núi và vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn sẽ khó tránh khỏi sự tụt hậu so với những vùng khác.
Gánh nặng chi phí y tế của những hộ gia đình, đặc biệt là các hộ nghèo và cận nghèo là một trong những nguyên nhân dẫn tới nghèo đói. Bởi khi sống trong nghèo đói sẽ dễ bị ốm đau, nguy cơ mắc bệnh nặng hơn. Điều này tạo nên vòng xoắn của sự nghèo đói.
2. Chính sách tài chính y tế
Với chính sách tài chính y tế được chia làm 2 loại cho việc khám chữa bệnh, bao gồm:
+ Viện phí
Năm 1989, Chính phủ ban hành Chính sách thu một phần viện phí, bởi lúc này hệ thống các bệnh viện công không còn nhận toàn bộ kinh phí hoạt động như thời bao cấp.
Thực ra viện phí thu là để chi cho người bệnh qua bổ sung chi phí cho các xét nghiệm, mua thuốc, dịch truyền, thủ thuật, giường bệnh, vật tư tiêu hao. Hơn nữa việc thu viện phí không nhằm tăng thu nhập cho cán Bộ Y tế.
Như vậy, thu viện phí là để bù lại 1 phần các khoản chi phí mà ngân sách Nhà nước chưa cấp đủ cho các bệnh viện. Việc thu viện phí là để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh tại bệnh viện.
Việt Nam đang có nhiều chính sách y tế công cộng. Ảnh minh họa
Tuy nhiên do viện phí chỉ thu một phần chi phí thực tế, nên mới dẫn tới tình trạng bao cấp cho tất cả những bệnh nhân đến bệnh viện.
Trong khi thực tế thì người giàu đến sử dụng bệnh viện nhiều hơn gấp 2-3 lần so với những người dân nghèo, nhất là bệnh viện tuyến tỉnh và Trung ương. Như vậy vô hình dung Chính phủ dành mức bao cấp nhiều hơn cho nhóm giàu trong cộng động.
Chính vì mặt trái này mà chính phủ đã có quyết định cho phép điều chỉnh mức thu viện phí trên nguyên tắc thu đúng, thu đủ để bù chi đối với những người có tiền, trong khi thực hiện miễn giảm viện phí cho người nghèo.
+ Bảo hiểm y tế
Bảo hiểm y tế (BHYT) là một giải pháp nhằm giảm bớt sự mất công bằng trong tiếp cận và sử dụng dịch vụ y tế. BHYT dựa trên các nguyên tắc sau:
- Chi trả trước khi chưa ốm để được phục vụ khám chữa bệnh khi bị ốm.
- Nhóm người giàu hơn hỗ trợ những người nghèo hơn do mức đóng BHYT tỷ lệ thuận với mức thu nhập từng người. Như vậy những người thu nhập càng cao càng phải đóng (bắt buộc) nhiều hơn, và ngược lại với người có thu nhập thấp, thì mức phải đóng ít hơn một cách tương đối.
- Quyền lợi được hưởng khám chữa bệnh như nhau, tuỳ thuộc vào mức độ nặng nhẹ của bệnh. BHYT không phân biệt người đã đóng nhiều hay ít trước đó.
3. Chính sách liên quan đến khám chữa bệnh
+ Khám chữa bệnh cho người nghèo
Năm 2002, Chính phủ cho phép lấy ngân sách Nhà nước (từ Trung ương) để xây dựng Quỹ Khám chữa bệnh cho những người dân nghèo. Cụ thể là các tỉnh sẽ tự quản lý quỹ này và dùng để mua thẻ BHYT hoặc có thể thực hiện thực thanh thực chi cho những người đến bệnh viện khám chữa bệnh.
Quỹ này được tăng hàng năm và không cho phép kết dư trong quỹ BHYT với các thẻ BHYT cấp cho người dân nghèo.
Nhờ có chính sách y tế công cộng, người nghèo được hưởng lợi. Ảnh minh họa
Quyết định này đã làm tăng đáng kể chi phí cho nhóm người nghèo từ ngân sách Nhà nước. Đây là một quyết đúng đắn để giảm sự mất công trong việc tiếp cận với bệnh viện của người nghèo.
Hơn nữa, nhiều địa phương tổ chức khám chữa bệnh cho người nghèo ngay tại trạm y tế xã, điều này càng làm cho mức hưởng lợi của nhóm người nghèo tăng thêm, đặc biệt là nười dân ở vùng núi, vùng sâu, vùng xa, những nơi đi đến bệnh viện huyện khá xa.
+ Khám chữa bệnh miễn phí cho trẻ nhỏ dưới 6 tuổi
Nhóm trẻ em dưới 6 tuổi có tỷ lệ bị mắc bệnh cao nhất. Thực hiện Công ước quốc tế về Quyền trẻ em, từ năm 1994 Chính phủ đã có quy định miễn phí khám chữa bệnh cho nhóm trẻ dưới 6 tuổi.
Tuy nhiên do không có ngân sách bù vào khoản này, nên thực tế rất ít bé được miễn phí. Do đó chính sách khám chữa bệnh miễn phí cho trẻ em dưới 6 tuổi được thông qua từ ngày 1/1/2005.
Sau đó, để tránh các thủ tục rườm rà như xuất trình giấy khai sinh của trẻ,… tại các bệnh viện, hình thức mua BHYT cho trẻ em được thực hiện.
>> Bài viết đang đọc nhiều: Bảo hiểm sức khỏe trẻ em ở đâu tốt nhất?
Hy vọng những thông tin trên đã giúp những ai chưa biết chính sách y tế công cộng là gì, đã có câu trả lời cụ thể rồi nhé.
Linh bài viết xem thêm: