Thèm thuồng trước thiên đường ẩm thực ấn tượng của vùng cao Tây Bắc, không thử qua là phí cả đời
Đảm bảo các món ăn sau đây sẽ khiến bất kì ai cũng muốn một lần được đến Tây Bắc, ngồi giữa thời tiết se lạnh mà thưởng thức cho đã đời các món ngon mê ly lòng người.
Bạn đã đến Tây Bắc chưa? Bạn ấn tượng điều gì nhất khi nhắc đến vùng núi cao này? Có phải chính vì quanh năm sương phủ mờ, núi rừng lơ đãng bồng bềnh thoắt ẩn thoắt hiện? Hay vì thấp thoáng bóng dáng người dân bản địa trong trang phục dân tộc, mang gùi lên nương ngô nương khoai? Hay nụ cười hiền của ai đó làm lòng bạn say mê?
Tôi có dịp lên Tây Bắc một lần trong chuyến phượt hồi năm ngoái. Ngoài quang cảnh núi rừng hùng vĩ, sự chân chất, thật thà của bà con bản địa thì nền ẩm thực phong phú nơi đây đã góp phần níu chân người lữ khách như tôi. Bạn biết không, đến bây giờ tôi vẫn còn lâng lâng cái cảm giác ngồi dưới gốc cây đào nở hoa, tay xoay xoay ly rượu và miệng thì xì xụp chén thắng cố giữa tiết trời se lạnh. Tôi thề là bạn sẽ không bao giờ cảm nhận được sự tuyệt vời của nó nếu như bạn chưa từng đặt chân đến đây, chưa từng gạt bỏ sự sang chảnh của một người dân phố thị để hòa mình cùng sự giản dị, bình dân mà thắm đượm tình người.
Và ngoài món thắng cố trứ danh, Tây Bắc còn là thiên đường của rất nhiều món ăn ngon vô cùng độc đáo. Chính vìcó rất nhiều dân tộc thiểu số khác nhau sinh sống, mỗi dân tộc thiểu số đều có những món ăn truyền thống riêng và mang đậm sắc thái dân tộc mình. Nếu như người H’Mông có món mèn mèn, người Tày nổi tiếng với thắng cố, thì người Thái được biết đến nhiều qua các món nướng như: cá, gà, thịt lợn,…
Tuy nhiên, một số món ăn được nhiều dân tộc ưa dùng nhất đó là thắng cố và các món làm từ thịt trâu, từ cá,… Và đặc điểm khác biệt nổi bật chính là không gian và thời gian thưởng thức những món ăn này của các dân tộc. Chính vì vậy, ẩm thực nơi đây đã thu hút rất nhiều du khách đến và để lại nhiều ấn tượng khó quên.
Đây là món “Pa pỉnh tộp”, là tên gọi món cá suối nướng của đồng bào Thái vùng Tây Bắc, một món ăn không chỉ có giá trị ẩm thực mà còn là thước đo đánh giá bàn tay khéo léo của người chế biến.
Thắng cố là món ăn đặc trưng truyền thống của người H’mông, về sau được du nhập sang các dân tộc Kinh, Dao, Tày. Từ thắng cố là biến âm của tiếng “Thoảng cố” theo tiếng Mông có nghĩa là “nồi nước”. Thịt nấu thắng cố theo truyền thống là thịt ngựa về sau có thêm thịt bò, thịt trâu và thịt lợn. Gia vị truyền thống gồm muối, thảo quả, địa điền, quế, lá chanh: nướng thơm, tán nhỏ, ướp vào thịt trước lúc đem xào.
Pa pính là món ăn mà người ta dùng các loại cá bản to như chép, mè, trôi, trắm,… con độ một cân, cân rưỡi mổ đằng lưng, rồi cho dùng mắc khén, ớt tươi nướng, nghiền nát, hành tỏi, rau thơm rau mùi thái nhỏ, tất cả trộn đều nhồi vào bụng cá, để cho ngấm gia vị sau đó cặp dọc cá, nướng trên than hồng. Cá chín dậy mùi thơm rất riêng, rất độc đáo.
Thịt gác bếp là món ăn đặc sản của người Thái Đen dùng để thiết đãi khách quý được chế biến từ bắp của trâu, bò, lợn thả nhong trên các vùng núi Tây Bắc.
Nậm Pịa là món ăn đặc trưng của người Sơn La, có thể dùng để làm nước chấm và có thể dùng trực tiếp làm món ăn như một loại canh, có tác dụng giải rượu rất tốt. Nguyên liệu chính của món này là nội tạng các loài vật ăn cỏ bao gồm dạ dày, tiết, lòng, tim gan, phèo phổi thập cẩm phế lù đem ninh nhừ. Ngoài ra còn một thành phần rất đặc biệt nữa đó chính là pịa. Pịa là phần dịch (phân non) nằm giữa đoạn dạ dày và ruột già.
Ngoài các món ăn dân tộc truyền thống được nhiều người biết đến,đồng bào các dân tộc Tây Bắc còn chế biến các món ăn lấy từ nguyên liệu núirừngnhư: cà rừng, rễ mèn nướng, măng chua, măng khô...
Những món ăn đặc sắc của người Thái như pa pỉnh tộp (cá nướng), khảu lam (cơm lam), nhứa mù khủa (thịt lợn hấp), nhứa khoai (thịt trâu hun khói), rượu nếp... được chế biến rất công phu khiến người ăn nhớ mãi không quên. Từng món ăn như chứa đựng cả tấm lòng của người Thái gửi gắm vào đó.
Mùa nào thức nấy, đồng bào các dân tộc thiểu số vùng cao, thường đãi khách bằng sản vật lấy từ núi rừng hoang sơ: cá suối, măng lay, măng đắng, măng ngọt… tất cả đã tạo nên những món ăn vô cùng hấp dẫn.
Đối với đồng bào dân tộc Thái vùng Tây Bắc, món thịt nhái hun khói không còn quá xa lạ với những ai ưa thích các món ăn dân dã, sau những chuyến đi du lịch vùng cao.
Đói bụng chưa? Cam đoan rằng những món ăn trên đây bạn không thể nào tìm được hương vị nguyên vẹn nếu như không đặt chân đến vùng núi Tây Bắc thân thương, hòa mình với cuộc sống của người dân và tự mình trải nghiệm cái thú vị của nó. Hãy sắp xếp thời gian, làm một chuyến thật đã để cảm nhận được những món ngon vật lạ mà bạn chưa bao giờ nếm thử hay nghe tên. Những trải nghiệm như thế sẽ khiến cho cuộc sống của bạn đa sắc màu hơn, vui vẻ và bạn thêm yêu đất nước, con người Việt Nam hơn./.