12 LƯU Ý TIÊM PHÒNG CÚM CHO NGƯỜI CAO TUỔI MẮC BỆNH MẠN TÍNH
Người cao tuổi và người mắc các bệnh lý mạn tính (như tim mạch, đái tháo đường, hen suyễn) là nhóm đối tượng vô cùng nhạy cảm trước virus cúm mùa. Do sự suy giảm miễn dịch tự nhiên và bệnh nền sẵn có, cúm có thể khởi phát nhiều biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, suy hô hấp, thậm chí làm gia tăng đột quỵ và đau tim. Việc tiêm vắc-xin cúm hằng năm là "lá chắn" hiệu quả nhất để chủ động bảo vệ nhóm đối tượng này.
Dưới đây là 12 lưu ý quan trọng cha mẹ và gia đình cần nắm rõ khi tiêm phòng cúm cho người cao tuổi và người có bệnh mạn tính:
1. Hiểu đúng về nguy cơ của cúm mùa
Cúm mùa lây lan nhanh qua đường hô hấp và giọt bắn. Ở người trên 65 tuổi, cúm gây ra 50–70% số ca nhập viện và 70–85% trường hợp tử vong.
2. Mối đe dọa lớn đối với người có bệnh nền
Khoảng 90% ca nhập viện vì cúm rơi vào người có bệnh mạn tính: làm sưng viêm đường thở ở bệnh nhân hen suyễn, làm biến động đường huyết ở người tiểu đường và tăng nguy cơ đau tim ở người bệnh tim mạch.
3. Vắc-xin là giải pháp tăng cường miễn dịch tốt nhất
Vắc-xin giúp hệ miễn dịch sản sinh kháng thể sau khoảng 2 tuần tiêm, giúp nhận diện và tiêu diệt virus hiệu quả khi tiếp xúc.
4. Thành phần vắc-xin hiện đại
Vắc-xin cúm thế hệ mới (vắc-xin tứ giá) chứa kháng nguyên bề mặt bất hoạt của 4 chủng virus cúm lưu hành phổ biến nhất, đảm bảo độ an toàn cao.
5. Độ tuổi từ 65 trở lên cần ưu tiên tiêm chủng
Người cao tuổi được các tổ chức y tế khuyến cáo đặc biệt nên duy trì tiêm vắc-xin cúm tứ giá định kỳ hằng năm.
6. Thời điểm tiêm an toàn cho người có bệnh mạn tính
Người có bệnh nền có thể tiêm vắc-xin bất cứ lúc nào miễn là tình trạng bệnh đang ổn định (không ở giai đoạn cấp cứu). Khi tiêm, không cần ngưng các thuốc điều trị mạn tính đang sử dụng.
7. Lý do phải tiêm nhắc lại hằng năm
Thứ nhất, virus cúm biến đổi liên tục qua từng năm. Thứ hai, lượng kháng thể bảo vệ trong cơ thể sẽ giảm dần theo thời gian.
8. Người dị ứng với trứng vẫn có thể tiêm
Những người có tiền sử dị ứng với trứng vẫn có thể tiêm vắc-xin cúm bất hoạt một cách an toàn. Tuy nhiên, nếu từng phản ứng nặng với vắc-xin trước đó, cần tham khảo ý kiến bác sĩ.
9. Kết hợp xử trí và tự chăm sóc tại nhà khi mắc bệnh
Nếu mắc cúm, người bệnh cần nghỉ ngơi, uống nhiều nước, xông hơi nước ấm để thông mũi và chỉ dùng thuốc giảm triệu chứng theo hướng dẫn. Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc kháng virus.
10. Duy trì các biện pháp phòng ngừa bổ trợ
Bên cạnh vắc-xin, cần giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên, đeo khẩu trang nơi đông người, súc họng bằng nước muối và giữ ấm cơ thể.
11. Thăm khám y tế kịp thời
Khi có các triệu chứng sốt cao, ho dai dẳng, mệt mỏi nhiều hoặc khó thở, cần đưa người bệnh đến ngay cơ sở y tế để được khám và xử trí.
12. Lựa chọn địa điểm tiêm chủng uy tín
Gia đình có thể đưa người thân đến tiêm tại Viện Pasteur, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) các tỉnh/thành, Trung tâm Y tế dự phòng quận/huyện, phòng tiêm chủng bệnh viện hoặc các hệ thống tiêm chủng dịch vụ trên toàn quốc.