TTO - Việc chọn thánh đường Wawel ở thành phố Krakow làm nơi an táng vợ chồng tổng thống Lech Kaczynski vào ngày chủ nhật 18-4 đã phá vỡ tình đoàn kết của nhân dân Ba Lan.
Biểu tình phản đối an táng tổng thống Kaczynski tại Krakov đêm 13-4 - Ảnh AFP
Thánh đường Wawel là một khu kiến trúc phức hợp nằm bên bờ sông Vistula bao gồm một tòa lâu đài, một thánh đường lớn và một số kiến trúc phụ. Cuối thiên niên kỷ đầu tiên, Wawel là trung tâm chính trị của Ba Lan.
Ngoài các vì vua Ba Lan, trong hầm mộ có danh tướng Tadeusz Kosciuszko từng chiến đấu trong cuộc chiến giành độc lập ở Mỹ, lãnh tụ thời chiến Wladyslaw Sikorski và nhà thơ quốc gia Adam Mickiewicz.
Kế hoạch chôn cất vợ chồng tổng thống Kaczynski tử nạn hôm 10-4 đã được công bố hôm 13-4, theo đó lễ an táng sẽ được tiến hành trọng thể trước sự có mặt của các nhà lãnh đạo thế giới, trong đó có tổng thống Mỹ Barack Obama và tổng thống Nga Dmitri Medvedev.
Lời phản đối gây tiếng vang lớn là của đạo diễn điện ảnh nổi tiếng Andrzej Wajda. Trong bức thư ngỏ đăng trên tờ Gazeta Wyborcza, ông Wajda cho rằng kế hoạch an táng hai vợ chồng tổng thống Kaczynski tại thánh đường Wawel là một quyết định “sai lầm, vội vàng và cảm tính". Ông yêu cầu nhà thờ rút lại quyết định.
“Lech Kaczynski là một người bình thường và một người tốt nhưng không có lý do gì để an táng ông ấy ở Wawel chung với các vì vua của Ba Lan và thống chế Josef Pilsudski (người sáng lập nước Ba Lan hiện đại vào năm 1918)". Ông Wajda còn bày tỏ sự lo sợ quyết định nói trên “sẽ châm ngòi cho những cuộc biểu tình phản đối và có thể gây ra sự chia rẽ sâu sắc nhất trong xã hội Ba Lan kể từ năm 1989”.
Tối 14-4, khoảng 200 người biểu tình phản đối tại thủ đô Warsaw. Tại các thành phố Krakow, Ponanz (miền Tây Ba Lan) và Gdansk (miền Bắc) cũng có những cuộc biểu tình phản đối trên đường phố. Trước đó, đêm 13-4, một cuộc biểu tình phản đối ầm ĩ đã diễn ra tại Krakow với sự tham dự của khoảng 800 người trước tư dinh của tổng giám mục Stanislav Dziwiscz, theo hãng tin Ba Lan PAP.
Những người biểu tình giơ cao biểu ngữ “Không Krakow, không Wawel” và “Bạn có tin chắc là ông ấy đứng ngang hàng với các vị vua?”.
Trên mạng xã hội Facebook, nhóm “chống đối chôn hai vợ chồng tổng thống Kaczynski ở Wawel” đã tập hợp được hơn 33.000 người ủng hộ.
Phe đồng minh của tổng thống Kaczynski biện minh rằng quyết định chôn cất hai vợ chồng tổng thống đã được tham khảo ý kiến của Nhà thờ và gia đình ông Kaczynski bao gồm cả người em song sinh Jaroslaw Kaczynski, lãnh tụ phe đối lập.
Tổng thống tạm quyền Bronislaw Komorowski cũng khẳng định rằng quyết định nơi chôn cất hai vợ chồng tổng thống Kaczynski thuộc về gia đình và các nhà lãnh đạo tôn giáo, “chính phủ không can thiệp”.
Đối với thị trưởng Krakow Jacek Majchrowski, vấn đề rất đơn giản: "Chúng tôi muốn an táng tổng thống của chúng ta, người đã hy sinh trong lúc làm nhiệm vụ”.
Nếu kế hoạch trên được thực hiện thì ông Lech Kaczynski là tổng thống đầu tiên của nước cộng hòa Ba Lan được an táng trong hầm mộ Thánh đường Wawel.
Thánh đường Wawel, có từ thế kỷ 14, tại cố đô Krakow - Ảnh Celine
