Trong bối cảnh những tác động tiêu cực của mạng xã hội ngày càng rõ rệt, nhiều quốc gia đã bắt đầu mạnh tay đưa ra các biện pháp hạn chế độ tuổi. Vào tháng 11 năm ngoái, Úc trở thành nước đầu tiên ban hành quy định yêu cầu người dùng phải đủ 16 tuổi mới được phép tạo tài khoản mạng xã hội.
Theo luật mới, có hiệu lực từ ngày 10/12/2025, các nền tảng như TikTok, Instagram hay Facebook sẽ bị coi là vi phạm pháp luật nếu không ngăn chặn được trẻ em dưới 16 tuổi đăng ký và sử dụng. Các công ty công nghệ sẽ chịu trách nhiệm trực tiếp, với mức phạt có thể lên tới 49,5 triệu AUD (tương đương gần 32 triệu USD).
Động thái này đã mở ra làn sóng toàn cầu về siết chặt quyền truy cập của trẻ em đối với mạng xã hội. Sau Úc, Liên minh châu Âu (EU) và Pháp cũng đang cân nhắc áp dụng các biện pháp tương tự.
Thông điệp cứng rắn từ châu Âu
Trong bài phát biểu trước Nghị viện châu Âu ngày 10/9, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đã kêu gọi cần phải bảo vệ trẻ em trước “cơn sóng thần” của mạng xã hội.
Bà ví von việc cấm trẻ nhỏ sử dụng mạng xã hội giống như thời bà còn nhỏ, trẻ em được dạy rằng không được hút thuốc, uống rượu hay tiếp cận nội dung người lớn. Với vai trò vừa là người đứng đầu EU vừa là mẹ của bảy con và bà của bốn cháu, bà Leyen cho biết bản thân thấu hiểu nỗi lo của các bậc phụ huynh.
Theo bà, chỉ một cú lướt màn hình, trẻ nhỏ có thể phải đối diện với hàng loạt nguy cơ như bắt nạt trực tuyến, tiếp xúc với nội dung độc hại hoặc rơi vào vòng xoáy của các thuật toán gây nghiện.
Pháp cân nhắc lệnh cấm mạnh tay
Không chỉ EU, Pháp cũng đang cho thấy quyết tâm mạnh mẽ hơn. Một ủy ban của Quốc hội nước này đã đưa ra khuyến nghị cấm trẻ em dưới 15 tuổi dùng mạng xã hội. Với nhóm từ 15 đến 18 tuổi, ủy ban đề xuất áp dụng “giới nghiêm kỹ thuật số”, tức hạn chế thời gian và khung giờ được phép truy cập.
Khuyến nghị trên được đưa ra sau khi bảy gia đình nộp đơn kiện TikTok vào cuối năm 2024, cho rằng nền tảng này đã góp phần dẫn đến việc con em họ tự tử. Các phiên điều trần đã để lại nhiều ám ảnh khi các bậc cha mẹ kể lại nỗi đau mất con.
Trong số đó có bà Geraldine (52 tuổi), người mất con gái Penelope khi em mới 18 tuổi. Sau khi con qua đời, bà phát hiện trên tài khoản TikTok của con có hàng loạt video liên quan đến việc tự làm hại bản thân. “Là cha mẹ, chúng tôi không thể kiểm soát hết những gì con tiếp cận,” bà nghẹn ngào chia sẻ.
Cuộc chiến mới với “ông lớn công nghệ”
Theo các chuyên gia, việc hạn chế độ tuổi truy cập mạng xã hội là bước đi quan trọng nhằm buộc các tập đoàn công nghệ phải chịu trách nhiệm xã hội lớn hơn. Adam Marre, chuyên gia an ninh mạng, nhận định: “Đây là một trong những bước đi cần thiết để kiềm chế quyền lực khổng lồ của các công ty công nghệ và bảo vệ thế hệ trẻ.”
Cuộc chiến bảo vệ trẻ em khỏi những hệ lụy của không gian mạng đang bước sang giai đoạn mới, nơi các chính phủ không chỉ khuyến cáo mà còn ban hành luật với chế tài nghiêm khắc. Với xu hướng này, khả năng cao trong thời gian tới, trẻ em tại nhiều quốc gia, đặc biệt là châu Âu, sẽ không còn được tự do tiếp cận mạng xã hội như trước.
Theo Đời sống & Pháp luật