Khi trẻ sơ sinh xuất hiện vùng rãnh thóp trên đầu, nhiều người quan niệm bé bị mở khóa đầu. Vậy thực chất căn bệnh này là gì và nó có phải là bệnh không?



Nhiều mẹ không quen mắt, nhìn đầu con có hiện tượng lạ thì cứ cho rằng con con có bệnh. Dân gian hay lưu truyền khi đầu em bé bị lõm vào thì gọi là mở khóa đầu. Nhưng mở khóa đầu ở trẻ sơ sinh là gì,có nguy hiểm hay không, sau đây là những thông tin cần thiết.



Mở khóa đầu trong quan niệm dân gian



Thuật ngữ mở khóa đầu ở trẻ sơ sinh thường được dùng trong văn nói nhiều hơn là viết. Người ta cho rằng đây là thuật ngữ dân gian, dùng để chỉ một căn bệnh đặc biệt. Căn bệnh này xảy ra với những đứa trẻ mới sinh được vài ngày.



webtretho



Nhiều người cho rằng phần mềm trên đầu bé là do bệnh mở khóa đầu



Theo người dân tại đây, biểu hiện mở khóa đầu đó là trẻ bỏ bú, khóc dai dẳng hoặc ngủ li bì. Đặc biệt, phần hộp sọ chỗ thóp của trẻ có vết lõm sâu, giống như bị tách ra. Khi gia đình có con gặp phải các dấu hiệu như trên, người dân đều cho rằng trẻ bị mở khóa đầu, họ thường tự chữa theo cách dân gian như đốt ngải (đốt lá ngải khô, hơ vào huyệt trên cơ thể trẻ sơ sinh); đắp thuốc vào thóp của trẻ... Đã có nhiều trường hợp khi phát hiện bất thường ở em bé, người nhà không đưa vào viện mà làm theo mẹo, bỏ qua cơ hội chữa trị tốt nhất cho bé



Bệnh mở khóa đầu ở trẻ sơ sinh là gì?



Các bác sĩ khuyến cáo, trong y văn không hề có căn bệnh nào gọi là “mở khóa đầu ở trẻ sơ sinh”.Tình trạng trẻ sơ sinh có những rãnh sâu trên hộp sọ, đây là hiện tượng xảy ra ở trẻ khi xương sọ của trẻ chưa phát triển hoàn thiện. Nói cách khác, ở nhiều trẻ sơ sinh, các đường khớp của xương sọ tạo thành rãnh, rãnh này tạm thời chưa mất đi nên bố mẹ bị ngộ nhận đây là hiện tượng "nứt" hộp sọ.



Khi em bé được sinh ra, hộp sọ của nó chưa hoàn toàn hình thành. Ban đầu, hộp sọ được tạo thành từ nhiều mảnh xương chính, được nối với nhau bằng "chỉ", hoặc vật liệu sợi giữ các phần khác nhau lại với nhau.Các khoảng trống ở giữa các xương này được gọi là fontanels (hay fontanelle), chúng ta hay gọi là "thóp"



webtretho



Em bé sơ sinh có 2 thóp: 1 phía trước, 1 sau đầu nhưng đa phần chỉ để ý đến thóp đầu



Một em bé được sinh ra với hai thóp ở phía trước và phía sau. Thóp phía sau đầu, thường đóng trước, vài tháng sau khi sinh.Các thóp trước mất khoảng từ 1 đến 2 năm để đóng lại. Bệnh mở khóa đầu mà dân gian đề cập chính là thóp trước này. Các thóp được bảo vệ bởi một màng cứng bao phủ các mô mềm bên dưới và não. Đây là một điều hoàn toàn tự nhiên về mặt cơ thể học, cho nên không có cái gọi là bệnh mở khóa đầu ở trẻ sơ sinh như người ta thường nói.



Chức năng của thóp



1. Tạo điều kiện cho em bé đi qua kênh sinh



Khi sinh bằng ngả thường, thường thì đầu em bé ra trước. Khoảng trống giữa xương sọ cho phép em bé đi qua kênh sinh an toàn mà không bị thương.Thông qua thiết kế "thần thánh" này, bộ não được bảo vệ trong quá trình sinh nở khỏi áp lực hoặc chấn thương.



2. Bảo vệ đầu em bé



Các bà mẹ thường cho rằng khi con ngã, đặc biệt là nhiều trường hợp mẹ ngủ mê, con rớt xuống giường mà không hay, sau đó con vẫn bình thường là do được bà mụ đỡ. Trên thực tế, bà mụ chính là thóp. Thóphoạt động như đệm cho những lần bé bị té ngã, hoặc đụng đầu vào những vật xung quang, đảm bảo có đủ sự bảo vệ cho não ngay cả khi em bé bị những cú đánh nhẹ vào đầu.



webtretho



Thóp bình thường và thóp phồng, báo hiệu bệnh lý ở trẻ



3. Để phù hợp với bộ não đang phát triển của bé



Bộ não của bé không ngừng phát triển và các thóp đóng vai trò là không gian cho sự phát triển và điều chỉnh của não bộ em bé.



Khi nào là nguy hiểm?



Như trên đã nói, sau 2 tuổi, hộp sọ của em bé sẽ phát triển hoàn chỉnh và lúc này các thóp sẽ biến mất. Việc thóp mềm ở đỉnh đầu là hoàn toàn bình thường, khi xương sọ của bé chưa phát triển hết. Tuy nhiên bố mẹ cũng cần lưu ý các trường hợp sau:



- Khi thóp phồng lền, có thể là dấu hiệu của viêm não, thường gặp nhất là do nhiễm trùng; hoặc tràn dịch não(tích tụ chất lỏng bên trong hộp sọ). Một nguyên nhân khác là do Hội chứng rung lắc trẻ em.



- Khi thóp lõm xuống, có thể là dấu hiệu của:



Mất nước. Đây là lý do phổ biến nhất.Mất nước ở trẻ sơ sinh có thể nguy hiểm, vì vậy hãy đi khám ngay lập tức.



webtretho



Bệnh tiểu đường insipidus, không phải là một dạng bệnh tiểu đường, nhưng là một tình trạng hiếm gặp khi thận hoạt động không tốt.



Dấu hiệu của suy dinh dưỡng thể phù Kwashiorkor. Điều này có nghĩa là em bé thiếu protein và đang bị suy dinh dưỡng nghiêm trọng



Do đó, không thể gắn các dấu hiệu như trẻ bỏ bú, ngủ triền miên, lơ mơ… liên quan đến bệnh mở khóa đầu ở trẻ nhỏ bởi y văn thế giới không hề có căn bệnh mang tên này. Những dấu hiệu trên có thể là dấu hiệu của các bệnh lý khác thường gặp ở trẻ sơ sinh như: viêm phổi, viêm màng não, chấn thương sọ não, xuất huyết não... dẫn đến các biểu hiện rối loạn tri giác. Nếu bố mẹ không đưa con đi thăm khám sớm, mà làm theo dân gian như đốt ngải, cúng vong... sẽ rất nguy hiểm cho tính mạng của bé.



Bài và ảnh tổng hợp từ



https://www.healthline.com/health/fontanels-bulging#takeaway



https://www.smartparenting.com.ph/parenting/baby/baby-fontanels-a00061-20190925