Những mỹ phẩm (MP) chứa corticoid chống chỉ định trong chữa trị mụn trứng cá như: silkron (kem 7 màu), trangala (công thức gồm mỡ trăn, chloramphenicol và corticoid), kem trộn (corticoid pha với các loại kem khác hoặc với aspirine, bepanthene, kháng sinh, vitamin…), kem sâm, hoặc các loại dược phẩm: cortibion, diprosalic, dermovate, synalar, flucinar, celestoderm… Sử dụng những sản phẩm trên sẽ làm mụn ngày càng nặng và có thể xảy ra những tai biến da như teo da, dãn mạch, rạn da, thay đổi sắc tố da… Lúc dùng bôi xung quanh mắt có thể dẫn đến cườm mắt, sạm da và sớm xuất hiện những vết nhăn quanh mắt.



Mỹ phẩm chứa corticoid có thể dẫn đến ra những biến chứng khó lường


Đặc biệt, với làn da mỏng manh của trẻ em, khi bôi dược phẩm corticoid có chứa fluor thì tai biến càng xuất hiện rõ. Nhiều bà mẹ thấy con bị chàm sữa đã vội bôi corticoid, dẫn đến nên hội chứng Cushing với triệu chứng “khuôn mặt trăng rằm”: mặt béo phì kèm cổ phình to, huyết áp cao, teo cơ (các chi), suy nhược, loãng xương, suy kém ở hệ sinh dục, có vết nứt đỏ da ở bụng, đùi, ngực, rậm lông ở mặt… Cũng có nhiều người khi ngứa vùng bẹn, mông do nhiễm nấm Trichophyton hoặc Candida đã tự ý dùng sản phẩm có chứa corticoid khiến da bị rạn nứt sâu, đau rát và dễ tái phát bệnh hơn.



BS Trần Thế Viện – giảng viên bộ môn Da liễu Trường ĐH Y Dược TP.HCM cho biết: “MP chứa corticoid làm trắng da và căng mọng da rất nhanh vì da ngậm nước mạnh. Nhưng corticoid lại dẫn đến ra những biến chứng vô cùng nghiêm trọng, có khi vĩnh viễn không phục hồi. Vì vậy, không được sử dụng MP có chứa corticoid trong thời gian dài mà không có chỉ định của bác sĩ. Bên cạnh đó, người sử dụng cũng cần có kiến thức để xác định sản phẩm có corticoid hay không để bảo vệ làn da và sức khỏe”.



Lúc dùng MP có chứa corticoid, làn da trở nên trắng mịn rất nhanh, chỉ trong vòng 12 – 24 tiếng sau khi bôi. Sau đó các loại mụn cám, mụn trứng cá biến mất. Những vết nám, tàn nhang, vết nhăn nhạt màu dần, thậm chí biến mất trong vòng 1 – hai tuần (tùy nồng độ corticoid cao hay thấp). Làn da cũng căng mọng, khi sờ vào có cảm giác mềm.



Nếu sử dụng MP chứa corticoid thời gian dài, da mặt sẽ trắng bất hay hơn các vùng cổ, ngực. Những mao mạch trên da bắt đầu có hiện tượng dãn nở, làn da lúc nào cũng ửng hồng. Da từ từ mỏng dần, gân và vết nám cũng dần dần xuất hiện. Vết nám ngày càng sâu, đậm, lan rộng dần, càng diễn tiến nặng khi gặp nắng. Da có cảm giác rát, ngứa, ửng đỏ hơn khi đi ra nắng hoặc khi đứng gần bếp lửa.



Hiệu ứng phản hồi khi ngưng sử dụng MP có corticoid diễn biến phức tạp và rất xấu. Da trở nên sần sùi, đen sạm lan rộng, nhăn nheo, khô, tiết nhiều chất nhờn và mụn nhiều hơn. Những vết nám càng lan rộng và đậm màu hơn trước. Lúc gặp các tác nhân nắng, gió, bụi, da rất dễ ngứa, đỏ, rát. Hiệu ứng phản hồi corticoid nặng hay nhẹ đều tùy thuộc vào loại corticoid, thời gian và nồng độ sử dụng.