Trẻ sơ sinh bị vàng da có nguy hiểm không?

Chị vẫn không quên ngày gia đình chị chào đón cậu con trai đầu, niềm vui chưa tày gang thì bà nội bé phát hiện da bé ngày càng chuyển sang vàng. Chỉ ở với con chưa tròn một ngày, chị đã phải xa con vì bé bị bệnh vàng da sơ sinh.

Thời gian đó, dù sinh mổ còn rất đau, nhưng đều như vắt chanh, chị cố gắng vắt sữa nhờ các cô hộ sinh cho con bú. Con chưa quen hơi mẹ đã phải nằm một mình trong phòng dưỡng nhi. Mỗi ngày chị được gặp con duy nhất một lần, trong vòng 5 phút, nhìn con nằm một mình chân tay loay hoay giữa những dây nhợ, khóc oe oe như mèo con mà chị không cầm được nước mắt. Cho đến khi chị được xuất viện về nhà, bé vẫn phải giữ lại chiếu đèn trong phòng dưỡng nhi. Chị vẫn đều đặn chiều chiều cùng chồng vào thăm con, gửi sữa cho con và ngắm con qua tấm kính. Hơn 10 ngày sau bé mới được về với gia đình. Những đêm xa con với chị dài vô tận, có đêm chị nuốt nước mắt vì chồng dọa mới sinh mà khóc thì sau này mắt sẽ mờ. Chị và chồng thao thức không ngủ được vì nghĩ thương con bé bỏng phải nằm một mình, không biết sức khỏe của con có bị ảnh hưởng không…

Trộm vía, khi về với mẹ, bé phát triển bình thường, chịu bú mẹ ngay. Dường như bé tủi thân khi phải nằm một mình, nên khi về với mẹ rất quấn mẹ, bé hay nhìn theo mẹ, nghe tiếng mẹ là quơ quào chân tay. Có lẽ trẻ con cũng có giác quan thứ sáu, nhận ra ai là người đã 9 tháng mang nặng đẻ đau.

Chị được bác sĩ tư vấn con trai chị bị vàng da bệnh lý do chức năng gan chưa hoàn chỉnh, mẹ lại bị tiểu đường thai kỳ, bé sinh non lại bị ngạt sau sinh ảnh hưởng đến sức khỏe và là nguyên nhân gây bệnh.

Nếu vàng da sinh lí, trẻ sơ sinh chỉ bị vàng từ mặt đến rốn, thường xuất hiện từ ngày thứ 2 -3 sau sinh, màu da vàng cũng rất nhạt như màu quả chanh chín và bé không có các biểu hiện bất thường về thần kinh, ăn ngủ và màu phân vàng bình thường.

Con chị bị vàng da bệnh lý nên xuất hiện vàng da sớm hơn (trong vòng 24 giờ đầu sau sinh). Màu da đậm như màu nghệ, tăng nhanh, lan xuống thân, chân tay, đồng thời có kèm các biểu hiện bất thường như li bì, bỏ bú (đây là giai đoạn báo động của tổn thương não). May thay, con trai chị được phát hiện sớm và được điều trị kịp thời bằng chiếu đèn nên không những tránh phải thay máu mà còn có tiên lượng rất tốt, tránh được nguy hiểm. Nếu không, để trễ đến khi đã bị vàng da đậm toàn thân, có các biểu hiện tổn thương não nặng như bỏ bú, cơn co cứng toàn thân, cơn soắn vặn chân tay, cơn ngừng thở, sốt mà không được điều trị thì bé sẽ vô cùng nguy hiểm.

Có 3 phương pháp chính để điều trị trẻ vàng da: dùng thuốc, chiếu đèn, và thay máu. Tuỳ từng trường hợp , có thể phải phối hợp cả 3 phương pháp để điều trị cho trẻ bị vàng da nặng. Con trai chị chỉ phải chiếu đèn: ánh sáng đèn sẽ giúp tinh thể bilirubin trong máu chuyển thành một hợp chất hoà tan trong nước và nhanh chóng được đào thải ra khỏi cơ thể qua phân và nước tiểu. Phương pháo chiếu đèn rất an toàn , dễ thực hiện, trẻ vẫn được bú mẹ khi phải chiếu đèn. Con trai chị sau khi chiếu đèn hơn 10 ngày đã khỏe mạnh bình thường và được xuất viện.

Có trường hợp không may mắn, phát hiện trễ khiến mức độ vàng da quá nặng, bilirubin có thể thấm vào não, các bác sĩ phải dùng đến biện pháp thay máu. Thay máu là biện pháp cuối cùng trong điều trị vàng da sơ sinh nặng sau khi chiếu đèn không hiệu quả hay trẻ bị vàng da nặng đến muộn, có nồng độ bilirubin trong máu quá cao. Trẻ bị vàng da bệnh lý thể nặng có thể ảnh hưởng đến não. Trường hợp nhẹ nhất là ảnh hưởng đến trí thông minh của trẻ. Trẻ có thể bị những di chứng thần kinh vận động vĩnh viễn, không thể phục hồi như: nói ngọng, câm, điếc, lé hoặc mù mắt, liệt một hoặc nhiều chi, bại não.

Mẹ lưu ý có thể phòng ngừa vàng da bệnh lý cho trẻ sơ sinh bằng cách:

- Chăm sóc sức khỏe tốt khi mang thai: khám thai đầy đủ để phát hiện sớm và điều trị kịp thời các bệnh lý trong thai kỳ, tránh được sinh non, sinh nhẹ cân, quá cân hay nhiễm trùng mẹ sang con.

- Xét nghiệm viêm gan siêu vi B và chủng ngừa viêm gan siêu vi B trước khi mang thai.

- Sau khi sinh, mẹ cho con bú sữa non sớm, giữ ấm để giúp trẻ không bị hạ thân nhiệt, hạ đường huyết và đi phân su sớm ngay sau sinh.

- Cho trẻ bú đủ sữa.

- Phòng trẻ phải có đủ ánh sáng để dễ theo dõi màu sắc da của trẻ.

<<< Kinh nghiệm chăm sóc bé 0-12 tháng

<<< Bệnh trẻ em