Trẻ sinh mổ có hệ miễn dịch kém phát triển hơn trẻ sinh thường, mẹ có biết?
“Hệ vi sinh đường ruột đóng vai trò chủ đạo trong việc hình thành và phát triển một hệ miễn dịch khỏe mạnh. Đường sinh tự nhiên của mẹ (âm đạo) vốn có chứa nhiều lợi khuẩn giúp kích thích hệ vi sinh đường ruột cho bé. Trẻ sinh mổ lại không đi qua đường âm đạo nên không được tiếp xúc với những lợi khuẩn này khiến hệ vi sinh đường ruột chậm kích hoạt hơn. Điều này dẫn đến việc hệ miễn dịch của trẻ sinh mổ chậm phát triển” – PGS.TS.BS.Vũ Thị Nhung – Chủ tịch Hội Phụ Sản Việt Nam - chia sẻ.
Với vai trò như rào chắn cho cơ thể trước những tác nhân bệnh tật, một hệ miễn dịch khỏe mạnh luôn được nêu lên đầu tiên trong danh sách những điều mà mẹ mong muốn cho con, đi trước cả yếu tố thông minh hay chiều cao, cân nặng. Điều này cũng khá dễ hiểu vì thực tế, muốn có một ngôi nhà tốt thì móng nhà phải vững. Hệ miễn dịch được các mẹ ưu tiên lựa chọn vì là nền móng vững chắc cho sức khỏe của trẻ trong những năm tháng về sau. Tuy nhiên, chia sẻ của PGS.TS.BS.Vũ Thị Nhung về mối quan hệ giữa hệ miễn dịch và sinh mổ khiến ít nhiều các sản phụ ngỡ ngàng vì phần lớn chưa hiểu hết hoặc hiểu một cách nôm na những thiệt thòi cho con mình khi sinh mổ mà trong đó, hệ miễn dịch kém phát triển hơn trẻ sinh thường là thiệt thòi lớn nhất.
Để giúp các mẹ hiểu chi tiết hơn về mối quan hệ này, PGS.TS.BS Vũ Thị Nhung cho biết thêm một nguyên nhân nữa: ngoài sự khác nhau về việc tiếp xúc với lợi khuẩn tại đường sinh, trẻ sinh mổ thường được bú sữa mẹ muộn hơn so với trẻ sinh thường do sản phụ sinh mổ thường lên sữa chậm hơn. Trong khi đó, sữa non của mẹ vốn chứa rất nhiều kháng thể giúp hệ miễn dịch của trẻ phát triển. Việc trẻ sinh mổ tiếp xúc muộn hơn với các kháng thể này dù chỉ là vài ngày cũng tạo nên sự khác biệt lớn trong việc phát triển hệ miễn dịch. Khoa học chứng minh rằng 10 ngày là khoảng thời gian một em bé sinh thường hoàn thiện hệ miễn dịch trong khi quá trình này ở em bé sinh mổ phải mất đến 6 tháng để hoàn thành. Với một hệ miễn dịch chậm hoàn thiện hơn, trẻ sinh mổ dễ mắc một số bệnh hơn trẻ sinh thường như dị ứng, chàm sữa, hen suyễn, khò khè, ảnh hưởng lớn đến sự tăng trưởng phát triển lâu dài của trẻ từ những năm tháng đầu đời.
Ngoài sự khác nhau về sự phát triển hệ miễn dịch, chào đời bằng phương pháp sinh mổ còn làm cho trẻ có nguy cơ mắc các bệnh về hô hấp cao hơn. Trong quá trình mổ lấy thai, do không chịu sức ép và co thắt mạnh từ tử cung của mẹ nên phổi của trẻ sẽ không được vắt sạch, gây ra tình trạng tồn dịch phổi, đó chính là lý do dẫn đến nguy cơ suy hô hấp cấp và các bệnh về hô hấp sau này. Ngoài ra, quá trình nằm viện dài hơn trẻ sinh thường cũng là lý do khiến sức khỏe của trẻ sinh mổ bị ảnh hưởng, vì thời gian lưu lại tại bệnh viện lâu đồng nghĩa với việc trẻ sinh mổ tiếp xúc nhiều với vi khuẩn và mầm bệnh nguy hại tại môi trường bệnh viện.
Muốn cho con của mình luôn đươc khỏe mạnh là mong mỏi của tất cả các bà mẹ. Thế nhưng, sinh mổ lại là một ví dụ cho thấy có những trường hợp bất khả kháng tạo cho trẻ những thiệt thòi nhất định, đặc biệt là hệ miễn dịch. PGS.TS.BS Vũ Thị Nhung đã chia sẻ một số lời khuyên để giúp mẹ tăng cường hệ miễn dịch của trẻ:
- Cho bé bú càng sớm càng tốt và bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu: Sữa non chứa một lượng lớn kháng thể hỗ trợ cho hệ miễn dịch của trẻ. Càng được tiếp xúc với những kháng thể này sớm, hệ miễn dịch của trẻ càng được củng cố sớm.
- Tuân thủ lịch tiêm phòng và khám định kỳ: Theo sát những chỉ định, yêu cầu tiêm phòng của bác sĩ để đảm bảo rằng mẹ bảo vệ trẻ một cách khoa học và chủ động. Ngoài ra, mẹ không nên bỏ qua bất kỳ kịch khám định kỳ nào của trẻ.
- Chế độ dinh dưỡng của trẻ: Đối với mẹ cho con bú, trong trường hợp phải sử dụng thuốc giảm đau do vết mổ, mẹ phải tham khảo ý kiến bác sĩ để đảm bảo rằng tác dụng phụ của thuốc không gây ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ. Trong trường hợp được chỉ định dùng sữa bột, các loại sữa có công thức lcFOS và scGOS là lựa chọn rất tốt cho các mẹ giúp bé tăng cường hệ miễn dịch.