Kumon: Dạy con tự lập theo mô hình giáo dục Nhật Bản.
Nhật Bản vốn được xem là quốc gia có nền giáo dục chuẩn mực khi trẻ em nơi đây được phát triển đầy đủ cả về nhân cách lẫn kiến thức. Điều gì đã làm nên một nền giáo dục tuyệt vời như vậy cho đất nước này?
Người dân Nhật Bản tâm niệm, giáo dục trẻ dựa trên 2 yếu tố: tình thương và kỷ luật. Có 3 điểm nổi bật chính trong cách dạy con của người Nhật đó là: tạo thói quen tự lập từ sớm, không bao giờ chỉ trích những kết quả mà con làm được và giáo dục hướng cá nhân.
Tạo thói quen tự lập từ sớm
Tại Nhật Bản trẻ em phải tự lo cho mình từ bé ngay ở trường học. Khi ở nhà hay đi học, ba mẹ luôn khuyến khích con tự làm những việc cá nhân của mình. Trẻ em Nhật được dạy phải tự mình mặc quần áo, mang giày và xách đồ của mình bởi vì các em phải thay đồ rất nhiều lần khi ở trường: khi mới đến lớp, trẻ phải tháo giày ra và thay bằng dép đi trong nhà; nếu có giờ học thể dục, trẻ cũng phải thay đồ và giày. Tất cả những việc đấy các em đều phải tự làm.
Sau giờ học, trẻ em Nhật phải tự thu dọn bàn ghế và phòng học của mình. Lau bảng, giặt khăn lau, quét lớp… những công việc như vậy được các em chia đều và cùng nhau làm, giúp đỡ lẫn nhau.
Học sinh tự vệ sinh lớp học sau giờ học.
Do ở Nhật, thời gian học thường kéo dài từ sáng tới chiều, các em thường được mẹ chuẩn bị bữa ăn mang theo và tự ăn trong giờ nghỉ trưa. Việc một đứa trẻ tự ăn và dọn dẹp phần ăn của mình là điều hết sức bình thường ở Nhật.
Sự “tạo điều kiện” hết cỡ của bố mẹ như vậy giúp con hình thành một thói quen tự giác, tự lập trong chính công việc cá nhân mà không phải phụ thuộc vào bất kỳ ai.
Không bao giờ chỉ trích
Mỗi chúng ta khi làm việc tốt ai cũng mong muốn nhận được lời khen, trẻ con cũng vậy. Theo các chuyên gia, việc giáo dục trẻ mầm non điều quan trọng là quá trình để trẻ khám phá, học cách làm và rút ra kinh nghiệm tự lập cho lần sau chứ không phải kết quả như thế nào.
Cha mẹ Nhật quan niệm rằng chúng ta làm việc rất nhiều lần mới có thể thành thạo, nên khi trẻ bắt đầu làm dù có chậm hay sai sót thì cũng là chuyện rất bình thường. Do đó cha mẹ Nhật không bao giờ chê trách con cái, ngược lại họ luôn khích lệ để tạo động lực và giúp trẻ hào hứng hơn. Việc giáo dục trẻ ở trường cũng luôn khuyến khích trẻ nói những điều mà bản thân nghĩ và làm những điều mà trẻ cho là đúng. Nếu trẻ nói sai, thay vì chê trách nên hướng trẻ tìm ra điểm sai và tự nghĩ cách khắc phục.
Giáo dục hướng cá nhân
Nền giáo dục Nhật Bản tâm niệm, tiềm năng của mỗi đứa trẻ là khác nhau và tùy thuộc vào khả năng thiên bẩm cũng như môi trường trẻ được nuôi dưỡng. Người Nhật không gò bó con trong một khuôn khổ mà luôn khuyến khích trẻ phát triển theo đúng tiềm năng của bản thân. Vì khả năng của trẻ không ngừng thay đổi, hiểu được điều đó, cha mẹ Nhật luôn dành thời gian theo sát con ở mỗi giai đoạn phát triển. Kết hợp với phương pháp dạy học tiên tiến tại trường, chú trọng vào phát triển tư duy và đạo đức chứ không đơn thuần dạy kiến thức. Trẻ em Nhật Bản được định hướng ngay từ nhỏ để phát triển theo khả năng của riêng mình.
Sớm nhận ra tiềm năng, nhiều trường học và trung tâm học thêm tại Nhật đã áp dụng mô hình này vào định hướng giảng dạy, trong đó nổi bật nhất phải kể đến Kumon.
Hình ảnh 1 trung tâm Kumon tại Singapore.
Phương pháp Kumon được sáng lập vào năm 1954 tại Nhật Bản, từ tình yêu thương của một người Cha dành cho con trai của mình. Triết lí giảng dạy của Kumon hướng đến mục tiêu giúp học sinh xây dựng một nền tảng học thuật vững chắc và thói quen tự học. Giáo viên Kumon luôn tin rằng mỗi em học sinh đều sở hữu một tiềm năng riêng biệt. Kumon sẽ phát triển tối đa khả năng này, xác định trình độ học "vừa đúng" cho từng em, từ đó cung cấp giáo trình học phù hợp để tối ưu tiềm năng ấy.
Ngày nay, các trung tâm Kumon có mặt tại 50 quốc gia, với hơn 4 triệu học sinh và 24,700 trung tâm trên toàn thế giới. Tại Việt Nam Kumon hiện có 19 trung tâm, giảng dạy 2 môn Toán và Tiếng Anh cho trẻ từ 3 đến 17 tuổi.