Cơ quan thính giác là 1 trong những cơ quan phát triển tương đối đầy đủ ngay từ trong bụng mẹ, vì vậy em bé cũng có thể nghe được từ trong bụng mẹ. Sau khi ra khỏi bụng mẹ bé nghe lại càng rõ hơn vì không bị cản trở bởi nước ối, thành bụng của mẹ. Bé phản ứng với âm thanh của môi trường bằng cách mở mắt, chớp mắt, vặn mình, ngọ ngậy chân tay …


Khi 3-4 tháng tuổi, cổ của bé đã cứng cáp, bé có thể ngóc đầu lên được, thì khi có âm thanh ở hướng nào bé quay đầu theo hướng đó để tìm. 7-8 tháng tuổi bé bắt đầu ê,a. Đó là những âm tự nhiên phát ra của thanh quản mà trẻ nào cũng có dù là trẻ nghe bình thường hay trẻ khiếm thính. Khi nghe bé phát ra những âm aaa, đầu tiên ba mẹ và ông bà rất mừng vì nghĩ rằng bé đã biết gọi ba gọi bà. Và mình hay khuyến khích bé lặp lại như gọi ba đi con, gọi bà đi con, ba nè, bà nè.. Những từ này được lặp đi lặp lại nhiều lần. Đối với trẻ có thính giác bình thường bé sẽ chỉnh từ những âm aaa đó thành ba, bà, mâm… những từ đầu tiên của bé đã hình thành. Lúc đầu bé nói 1 từ 1, từ từ bé biết nói 2 từ rồi đến biết nói câu ngắn 3,4 từ … cứ như vậy tiếng nói và ngôn ngữ của bé ngày một phát triển. Những bé bị khiểm thính từ trong bụng mẹ ( hay còn gọi là điếc bẩm sinh ) thì sau khi phát những âm aaa đó bé không nghe nên không chỉnh được thành âm ba,âm bà. Chính vì vậy nhiều cha mẹ hay nhầm và đến nói với bác sĩ con tôi biết nói sau đó lại không nói nữa.


Tỷ lệ trẻ sơ sinh khiếm thính nặng và sâu trên thế giới cũng như ở Việt nam hiện nay khỏan g 0,1- 0,2 %, 0,3-0,4% trẻ khiếm thính nhẹ và vừa. Nghĩa là cứ 1000 trẻ sinh ra có khỏang 4-5 trẻ khiếm thính trong đó khiếm thính nặng và sâu là 1-2 em. Có rất nhiều nguyên nhân có thể sinh ra 1 trẻ khiếm thính như mẹ bệnh trong thời gian mang thai, vợ chồng đồng huyết thống, ngộ độc thuốc…. có khỏang 15 % là do di truyền và 30% không rõ nguyên nhân gì.


Trẻ không nghe được nếu không phát hiện sớm và can thiệp sớm sẽ không nói được mà dân gian hay gọi là điếc câm thực chất bộ phận phát âm hòan tòan bình thường. Trẻ không nghe nói được sẽ không giao tiếp được, không đi học được,ngôn ngữ và trí tuệ không phát triển, tính tình thay đổi….Ảnh hưởng rất nhiều đến cuộc sống 1 đời người của bé. Vì tầm quan trọng như vậy, ngày nay trên thế giới nhiều nước đã thực hiện chương trình tầm sóat khiếm thính trẻ sơ sinh và trẻ dưới ba tuối. Đi tiên phong trong vấn đề này là Mỹ, Úc, Hà lan, Anh, Pháp, Đan Mạch…. Ở các nước này gần như 100% trẻ sơ sinh trước khi rời nhà bảo sanh đều được tầm sóat khiếm thính.


Trước kia vì kỹ thuật đo điện thính giác thân não chưa thiết kế được để tầm sóat, người ta dùng nghiệm pháp đo âm ốc tai ( OAE ) để tầm sóat. Tuy nhiên nghiệm pháp đo âm ốc tai cũng có những hạn chế như không phát hiện được điếc nguyên nhân sau ốc tai, không cho biết mức độ khiếm thính…. Ngày nay người ta đã chế tạo máy đo điện thính giác thân não xách tay (ABR ) để tầm sóat. Và hầu hết người ta xử dụng cả 2 nghiệm pháp đo âm ốc tai và đo điện thính giác thân não để tầm sóat để kết quả chính xác hơn..


Hiện nay ở thành phố Hồ Chí Minh, 1 số bệnh viện sản khoa lớn như Từ Dũ, Hùng Vương, phụ sản quốc tế đã trang bị máy đo OAE để tầm sóat khiếm thính. Những mẹ nào sinh con ở bệnh viện này nên đề nghị kiểm tra thính giác trước khi ra viện. Vì như trên đã nói có 30% không rõ nguyên nhân gây điếc bẩm sinh, vì vậy đâu biết tỷ lệ này rơi vào bé nào. Nếu để chờ đến 2-3 tuổi con không biết nói thì đã hơi bị muộn rồi.


Những mẹ có con dưới ba tuổi, chưa biết nói, nói ngọng, ít nhậy với âm thanh…. Cũng nên đưa cháu đến những cơ sở có đầy đủ phương tiện để kiểm tra thính giác càng sớm càng tốt như khoa thính học bệnh viện tai mũi họng thành phố Hồ Chí Minh, khoa Tai mũi họng Bệnh viện Nhi đồng 1, trung tâm trợ thính Connect Hearing ( 12 Mạc Đỉnh Chi, Quận 1 ).


BS.CKII.NGUYỄN THỊ BÍCH THỦY