Chào các mẹ/các chị, em là bác sĩ chuyên khoa Hô hấp và Y học Giấc ngủ, hôm nay muốn chia sẻ một điều mà cả bệnh nhân lẫn nhiều bác sĩ nội tiết đôi khi bỏ sót: giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp tới việc kiểm soát đường huyết.
Em từng khám cho một chị khoảng 50 tuổi, tiểu đường type 2 đã 3 năm, uống thuốc rất đều, ăn kiêng cẩn thận, tập thể dục thường xuyên - nói chung làm đúng mọi thứ bác sĩ dặn. Vậy mà đường huyết buổi sáng lúc đói cứ cao hơn bình thường, HbA1c không xuống thêm được dù đã tăng liều thuốc hai lần. Hỏi kỹ thêm mới biết gần đây chị ngủ hay giật mình, dậy đi vệ sinh 2-3 lần/đêm, sáng dậy vẫn mệt dù ngủ đủ 7-8 tiếng, và chồng chị nói chị ngáy to hơn hẳn so với trước. Sau khi đo giấc ngủ, chị được chẩn đoán ngưng thở khi ngủ mức độ trung bình.
Đây không phải chuyện hiếm gặp. Mỗi lần ngưng thở, cơ thể phản ứng bằng cách tiết cortisol và catecholamine để "đánh thức" người bệnh thở lại - hai loại hormone này lại chính là thứ làm tăng đề kháng insulin. Nói cách khác, càng ngưng thở nhiều về đêm, đường huyết ban ngày càng khó kiểm soát, bất kể uống thuốc đúng và đúng liều thế nào.
Vài dấu hiệu các chị nên để ý nếu đường huyết mãi không xuống dù đã làm đúng mọi thứ:
Ngáy to, đặc biệt nếu trước đây không ngáy hoặc ngáy nhẹ hơn nhiều.
Dậy đi tiểu đêm nhiều lần dù không uống nhiều nước buổi tối.
Ngủ dậy vẫn mệt, đau đầu nhẹ buổi sáng.
Đường huyết lúc đói buổi sáng cao bất thường so với cả ngày hôm trước.
Nếu thấy quen thuộc, các chị nên chủ động hỏi bác sĩ nội tiết về việc tầm soát ngưng thở khi ngủ, vì đây là điều không phải phòng khám nào cũng chủ động hỏi tới - thường chỉ tập trung điều chỉnh thuốc mà bỏ qua yếu tố giấc ngủ. Tin vui là sau khi điều trị đúng, chị bệnh nhân trên kiểm soát đường huyết tốt hơn hẳn dù không hề tăng thêm thuốc.
Em có làm một bộ câu hỏi tự sàng lọc nguy cơ kháng insulin, miễn phí, làm khoảng 2 phút, các chị quan tâm có thể tự kiểm tra tại đây: bacsibach.vn/test-khang-insulin
Chị nào có câu hỏi cứ để lại dưới bài, em rảnh sẽ vào trả lời ạ. Chúc các chị luôn khỏe mạnh!